Nauczyciel wobec otwartości uczniów w przestrzeni edukacyjnej

Małgorzata Agnieszka Samujło, Teresa Sokołowska-Dzioba

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/SPI.2017.3.007

Abstrakt


Szkoła stanowi ważną przestrzeń oddziaływującą na nabywanie doświadczeń przez uczniów. Przestrzeń ta jest kształtowana przez nauczycieli-profesjonalistów. Podejmują oni działania mające na celu stworzenie przyjaznego miejsca, w którym znaczącą rolę odgrywają relacje interpersonalne. W prawidłowych kontaktach nauczyciela z uczniami ważna jest otwartość. Polega ona na naturalnej wymianie informacji pomiędzy rozmówcami w codziennych relacjach. Umożliwia lepsze wzajemne poznanie poprzez odkrywanie nowych obszarów komunikowania się. Cechami otwartości są dwustronność i wzajemność. Dostrzegając znaczenie otwartości w kształtowaniu przestrzeni edukacyjnej, podjęto badania nad postrzeganiem przez przyszłych nauczycieli problematyki otwartości w stosunku do ucznia. Badania przeprowadzono wśród studentów studiów stacjonarnych UMCS w Lublinie z dwóch kierunków: anglistyki i matematyki. Wyniki badań zamieszczone w artykule wskazują, że przyszli nauczyciele w większości prawidłowo rozumieją istotę otwartości. Zauważają jej wartość w relacjach z innymi nauczycielami, uczniem i klasą. Mają problemy z powstrzymywaniem się od oceniania i dawania rad podczas przekazywania informacji. Zwłaszcza koncentrowanie się na treściach dotyczących konkretnych zachowań sprawia im trudność. Pozytywny aspekt jest taki, że studenci zwracają uwagę na rolę komunikatów niewerbalnych. Przyszli matematycy znacznie częściej podkreślali, że właściwe postępowanie nauczyciela może się przyczyniać do kształtowania otwartości uczniów, gdyż w przeciwnym razie uczniowie mogą doświadczać blokady przed nawiązaniem kontaktu. Studenci są świadomi, że poszerzanie własnej otwartości sprzyja ich rozwojowi i wzbogaca relacje z uczniami.


Słowa kluczowe


otwartość; nauczyciel; uczeń; relacje interpersonalne; przestrzeń edukacyjna

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Adler R.B., Rosenfeld L.B., Proctor II R.F., Relacje interpersonalne. Proces porozumiewania się, przeł. G. Skoczylas, Dom Wydawniczy Rebis, Poznań 2007.

Bochno E., Rozmowa jako metoda oddziaływania wychowawczego, Oficyna Wydawnicza „Impuls”, Kraków 2004.

McKay M., Davis M., Fanning P., Sztuka skutecznego porozumiewania się, przeł. A. Błaż, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk 2007.

Edwards C.H., Dyscyplina i kierowanie klasą, przeł. M. Bogdanowicz, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2006.

Gołębniak B.D. Nabywanie kompetencji do refleksyjnego nauczania, w: Uczenie metodą projektów, red. B.D. Gołębniak, Wydawnictwa Szkolne i Profesjonalne, Warszawa 2002, s. 10-28.

Johnson D.W., Podaj dłoń, przeł. B. Czarnecka, Polskie Towarzystwo Psychologiczne, Warszawa 1992.

Kowalik S. (red.), Psychologia ucznia i nauczyciela, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2011.

Kwaśnica R., Dwie racjonalności. Od filozofii sensu ku pedagogice ogólnej, Wydawnictwo Naukowe Dolnośląskiej Szkoły Wyższej Edukacji TWP we Wrocławiu, Wrocław 2007.

Kwaśnica R., Wprowadzenie do myślenia o nauczycielu, w: Pedagogika, red. Z. Kwieciński, B. Śliwerski, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2006, s. 298–303.

Kwiatkowska H., Pedeutologia, Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, Warszawa 2008.

Mendel M., Przekraczanie progu szkoły jako „rite de passage”, w: Pedagogika miejsca, red. M. Mendel, Wydawnictwo Naukowe Dolnośląskiej Szkoły Wyższej Edukacji TWP we Wrocławiu, Wrocław 2006, s. 180–188.

Nalaskowski A., Przestrzenie i miejsca szkoły, Oficyna Wydawnicza „Impuls”, Kraków 2002.

Niebrzydowski L., Płaszczyński E., Przyjaźń i otwartość w stosunkach międzyludzkich, PWN, Warszawa 1989.

Strumska-Cylwik L., Pomiędzy otwartością i zamknięciem, Oficyna Wydawnicza „Impuls”, Kraków 2005.

TuanY.-F., Przestrzeń i miejsce, przeł. A. Morawińska, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1987.

Wolicki M., Otwartość osoby ludzkiej. Interpretacja filozoficzna, Papieski Wydział Teologiczny we Wrocławiu, Wrocław 2005.


Refbacks

  • There are currently no refbacks.


Aktualne numery
ISSN 2450-5358

e-ISSN 2450-5366

Poprzedni: ISSN 2299-4890

Partnerzy platformy czasopism