Theoretical and Methodological Aspects of Tacit Knowledge Research of Educators at Youth Educational Centres in Poland in the Context of Social Worlds Theory

Gabriela Dobińska

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/PBE.2020.015

Abstrakt


The aim of the article is to present theoretical and methodological reflections on research on the tacit knowledge and the social world of educators at młodzieżowe ośrodki wychowawcze [youth educational centres]. The introduction to the article contains a review of literature and an analysis of superior analytical categories in the context of social rehabilitation. Next, a methodological framework and preliminary assumptions regarding the test procedure are presented. The research project discussed in this paper is formed as an ethnography, the course of which is indicated by analytical procedures of the grounded theory methodology. The empirical material consists of a 12-month observation of everyday work of educators at youth educational centres and 17 interviews conducted with the educators at youth educational centres from Poland. The critical analysis of studies presents the challenges, potentials and values, as well as the difficulties resulting from limitations of the methodological assumptions. Three areas were analysed: negotiating the conditions for conducting research, defining the role of the researcher and the method of recruiting interviewees.


Słowa kluczowe


the theory of social worlds; tacit knowledge; qualitative research; social rehabilitation

Pełny tekst:

PDF (English)

Bibliografia


Adler, P. A., Adler, P. (1994). Observational Techniques. In: K. Norman, Y. Denzin, & S. Lincoln (Eds.), Handbook of Qualitative Research (pp. 377–392). Thousand Oaks: Sage.

Angrosino, M. (2007). Doing Ethnographic and Observational Research. London, Los Angeles, New Dehli, Singapore and Washington: SAGE.

Babbie, E. (2005). The Basic of Social Research. Boston: Cengage Learning Company.

Becker, H.S. (1963). Outsiders; Studies in the Sociology of Deviance. New York: The Free Press of Glencoe.

Bendkowski, J. (2014). Wspólnota działań w perspektywie badań organizacyjnych [CoP in the Organization Studies Literature]. Zeszyty Naukowe Politechniki Śląskiej, 76, 6–21.

Blumer, H. (2009). Symbolic Interactionism: Perspective and Method. California: University of California Press.

Carrol, M. (2007). One More Time: What is Supervision. Psychotherapy in Australia, 13/3, 34–40.

Charmaz, K. (2009). Teoria ugruntowana. Praktyczny przewodnik po analizie jakościowej [Constructing Grounded Theory]. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

Chmielewska-Banaszak, D., & Magiera, E. (2004). Wiedza milcząca. Jawne versus utajone: nowe spojrzenie na poznawcze i społeczne funkcjonowanie człowieka [Tacit Knowledge. Explicit versus Latent: A New Look at Human Cognitive and Social Functioning]. Zagadnienia naukoznawstwa, 4, 751–763.

Chomczyński, P. (2006). Wybrane problemy etyczne w badaniach: obserwacja uczestnicząca ukryta [Selected Ethical Problems in Research: Hidden Participant Observation]. Przegląd Socjologii Jakościowej, 2/1, 68–87.

Chomczyński, P. (2013). Sposoby radzenia sobie z negatywnymi emocjami wśród wychowanków zakładów poprawczych w Polsce [The Ways of Dealing with Negative Emotions Among Inmates from Polish Reformatories]. Studia Edukacyjne, 26, 185–204.

Chomczyński, P. (2013). Problem bezpieczeństwa personelu zakładów poprawczych dla nieletnich w kontaktach z wychowankami. Socjologiczna analiza czynników wewnętrznych [Safety of the Staff of Youth Detention Centers in Their Relations with Inmates: Sociological Analysis of Internal Factors]. Profilaktyka Społeczna i Resocjalizacja, 23, 91–117.

Chomczyński, P. (2015). Problem etykietowania i stygmatyzacji wśród wychowanków zakładów poprawczych i schronisk dla nieletnich. Socjologiczna analiza zjawiska [The Problem of Labeling and Stigmatization Among Reformatories and Shelters’ Inmates. Sociological Analysis of Phenomenon]. Studia Socjologiczne, 4(219), 205–236.

Collins, H. (2010). Tacit and Explicit Knowledge. Chicago: The University of Chicago Press Books.

Denzin, N. K. (1978). The Research Act: A Theoretical Introduction to Sociological Methods. New York: McGraw-Hill.

Hochschild, A. (2012). The Managed Heart Commercialization of Human Feeling, Updated with a New Preface. California: University of California Press.

Lave, J., & Wenger, E. (1991). Situated Learning: Legitimate Peripheral Participation. Cambridge: Cambridge University Press.

Fujimura, J. H. (1997). The Molecular Biological Bandwagon in Cancer Research. In: L. A. Strauss (Ed.), Grounded Theory in Practice (pp. 261–283). Thousand Oaks, London–New Delhi: Sage Publications.

Glaser, B., & Strauss, A. L. (2009). Odkrywanie teorii ugruntowanej [The Discovery of Grounded Theory. Strategies for Qualitative Research]. Translated by M. Gorzko. Kraków: Zakład Wydawniczy „Nomos”.

Gabo, G. (2008). Doing Ethnography. Los Angeles–London–New Delhi–Singapore: Sage.

Golczyńska-Grondas, A. (2019). Wywiady biograficzne z osobami ze środowisk wykluczenia społecznego-refleksja and wybranymi problemami metodologicznymi i etycznymi [Biographical Interviews with Narrators Endangered by Social Exclusion – Some Thoughts on Ethical and Methodological Issues]. Przegląd Socjologii Jakościowej, XV/ 2, 178–201, doi: 10.18778/1733-8069.15.2.10.

Hałas, E. (1987). Społeczny kontekst znaczeń w teorii symbolicznego interakcjonizmu [Social Context of Meanings in the Theory of Symbolic Interactionism]. Lublin: Redakcja Wydawnictw KUL.

Hammerslay, M., & Atkinson, P. (2007). Ethnography Principles in Practice, Third Edition. New York and London: Routledge Taylor & Francis Group.

Jaworska, A. (2012). Kompetencje osobowościowe i zawodowe wychowawców resocjalizacyjnych [Personal and Professional Competences of Social Rehabilitation Educators]. In: A. Jaworska (Ed.), Leksykon resocjalizacji [Rehabilitation Lexicon], (pp. 92–97). Kraków: Impuls.

Kacperzyk, A. (2012). Świat społeczny [Social Words]. In: K.T. Konecki, & P. Chomczyński (Eds.), Słownik socjologii jakościowej [Dictionary of Qualitative Sociology], (pp. 275–277). Warszawa: Wydawnictwo Difin.

Kacperczyk, A. (2016). Społeczne światy. Teoria – empiria, metody badań na przykładzie świata wspinaczki [Social Worlds. Theory – Empiricism, Research Methods on the Example of the Climbing World]. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.

Kleinknecht, S. (2007). An Interview with Robert Prus: His Career, Contributions, and Legacy as an Interactionist Ethnographer and Social Theorist. Qualitative Sociology Review, 3/2, 221–288.

Konopczyński, M. (2016). Osobowe przesłanki skutecznej resocjalizacji [Personal Premises for Effective Social Rehabilitation]. Resocjalizacja Polska, 11/2016, 5–8, doi: 10.22432/pjsr.2016.11.01.

Konopczyński, M. (2015). Pedagogika resocjalizacyjna – w stronę działań kreujących [Rehabilitation – Towards Creative Activities]. Kraków: Impuls.

Konecki, K. (2005). Teoria ugruntowana, a kontekst odkrycia. Naturalna historia pewnego badania [Grounded Theory and Context of Discovery. The Natural History of Some Study]. In: E. Hałas, & K. Konecki (Eds.), Konstruowanie jaźni i społeczeństwa. Europejskie warianty interakcjonizmu symbolicznego [Constructing Self and Society. European Variants of Symbolic Interactionism], (pp.46–65). Warszawa: Wydawnictwo Scholar.

Konecki, K. (2000). Studia z metodologii badań jakościowych. Teoria ugruntowana [Studies in Qualitative Research Methodology. Grounded Theory]. Warszawa: PWN.

Konecki, K. (2007). Nowi pracownicy a kultura organizacyjna przedsiębiorstwa. Studium folkloru fabrycznego [New Employess and Organization Culture Study in Factory Folklore]. Przegląd Socjologii Jakościowej, Monografie, 3/1.

Lewin, K. (1945). Action Research and Minority Problems. Journal of Social Issues, 2/4, 34–46.

Lofland, J., Snow, D.A., Anderson, L., & Lofland, L.H. (2009). Analyzing Social Settings: A Guide to Qualitative Observation and Analysis. Cheriton House, North Way, Andover, Hampshire: Cengage.

Manning, P. K. (1971). Talking and Becoming: A View of Organizational Socialization. In: J. D. Douglas (Ed.), Understanding Everyday Life (pp. 239–256). London: Routledge & Kegan Paul.

Marciniak, Ł. (2008). Stawanie się nauczycielem akademickim: analiza interkacjonistyczno-symboliczna [Becoming an Academic Teacher: Symbolic Interactionist Analysis]. Przegląd Socjologii Jakościowej, 4/2, 1–131.

Mucha, J. (2003). Herbert Blumer jako badacz „stosunków rasowych” [Herbert Blumer as a Researcher of „Racial Relations]. Studia Socjologiczne, 3, 25–68.

Marzec, W. (2011), Granice (teorii) społecznych światów [Limits (Theories) of Social Worlds]. Przegląd Socjologii Jakościowej, 7/1, 3–21.

Nęcka, E., Orzechowski, J., & Szymura, B. (Eds.) (2008). Psychologia poznawcza [Cognitive Psychology]. Warszawa: PWN.

Niedbalski, J. (2016). Dylematy etyczne i problemy metodo-logiczne warsztatu badacza na przykładzie badań prowadzonych w środowisku osób z niepełnosprawnością intelektualną oraz niepełnosprawnością fizyczną [Ethical Dilemmas and Methodological Problems of a Researcher’s Workshops– Deliberations Based in the Example of Research Performed in the Environment of Individuals with Intellectual and Physical Disability]. Studia Humanistyczne AGH, 15/4, 37–53, doi: 10.7494/human.2016.15.4.35.

Nonaka, I., & Takeuchi, H. (2000). Kreowanie wiedzy w organizacji. Jak spółki japońskie dynamizują procesy innowacyjne [The Knowledge-Creating Company: How Japanese Companies Create the Dynamics of Innovation]. Warszawa: Poltext.

Orr, J. (1996). Talking about Machines: An Etnography of a Modern Job. Cornell: University Press.

Patton, M. (1997). Obserwacja – metoda badań terenowych [Observation – Field Research Method]. In: L. Korporowicz (Ed.), Ewaluacja w edukacji [Evaluation in Education], (pp.163–200). Warszawa: Wydawnictwo Oficyna Naukowa.

Polanyi, M. (1958). Personal Knowledge. London: Routledge & Kegan Paul.

Pytka, L. (1983). Pedagogika resocjalizacyjna. Wybrane zagadnienia teoretyczne, diagnostyczne i metodyczne [Pedagogy Rehabilitation. Selected Theoretical, Diagnostic and Methodological Issues]. Warszawa: Wydawnictwo Akademii Pedagogiki Specjalnej.

Ropski, J. (2010). Kompetencje interpersonalne w resocjalizacji [Interpersonal Competence In Rehabilitation]. In: B. Urban (Ed.), Aktualne osiągnięcia w naukach społecznych a teoria i praktyka resocjalizacyjna [Current Achievements in Social Sciences, and Social Rehabilitation Theory and Practice], (pp. 290–315). Kraków: Wydawnictwo Górnośląskiej Szkoły Wyższej, Impuls.

Ryle, G. (2009). The Concept of Mind. New York: Routledge Taylor & Francis Group.

Shibutani, T. (1962). Reference Groups and Social Control. In: A. Rose (Ed.), Human Behavior and Social Processes (pp. 128–145). Boston: Houghton Mifflin.

Skuza, A. (2012). Klimat społeczny polskiego zakładu poprawczego (pedagogiczna analiza czynników kreujących) [The Social Climate of the Polish Correctional Institution (Pedagogical Analysis of the Creation Factors)]. Resocjalizacja Polska, 3, 361–382.

Słowińska, K. (2010). Społeczny świat hodowców gołębi pocztowych [The Social World of Pigeon Breeders]. In: Przegląd Socjologii Jakościowej, monografie, VI/3, Łódź.

Sternberg, R. J., & Hedlund, J. (2002). Practical Intelligence and Work Psychology. Human Performance, 15(1/2), 143–160, doi: 10.1207/S15327043HUP1501&02_09.

Strauss, A. L., & Corbin, J. (1990). Basics of Qualitative Research. London: Sage.

Strauss, A. L. (1993). Cintinual Permutations of Action. New York: Aldine De Gruyter.

Strauss, A. L. (1978). Social Worlds Perspective. In: N. K. Denzin (Ed.), Studies in Symbolic Interaction (pp. 98–118). Greenwich: JAI Press.

Strauss, A. L. (2013). Zwierciadła i maski. W poszukiwaniu tożsamości [Mirrors and Masks: The Search for Identity]. Translated by A. Hałas. Kraków: Nomos.

Sobczak, S. (2007). KLIMAT społeczny instytucji resocjalizujących [Social CLIMATE of Social Rehabilitation Institutions]. Pedagogika Społeczna, 3, 133–152.

Szczepanik, R. (2015). Partnerki życiowe recydywistów i ich rola w powstrzymywaniu aktywności przestępczej [Life Partners of Reoffenders and Their Role in the Containment of Criminal Activity]. Profilaktyka Społeczna i Resocjalizacja, 26/2015, 35–57.

Szczepanik, R., & Śliwerski, A. (2017). Obietnice bez pokrycia. Etyczne i prawne granice (nie)ujawniania informacji o przestępstwie w badaniach naukowych i psychoterapii [Empty Promises. Ethical and Legal Boundaries of (not) Disclosing Information about Crime in Scientific Research and Psychotherapy]. Przegląd Badań Edukacyjnych, 1/24, 151–177. doi: 10.12775/PBE.2017.009.

Szczepanik, R. (2020). Rodzice osób pijących alkohol problemowo. O ambiwalencji pomocy [Parents of Problem Drinkers. About Help Ambivalence]. Łódź: Uniwersytet Łódzki.

Ślęzak, I. (2007). Stawanie się poetą: analiza interakcjonistyczno-symboliczna [Becoming a Poet: Symbolic Interactionist Analysis]. Przegląd Socjologii Jakościowej, 5/1, 3–167.

Ślęzak, I. (2016). Praca kobiet świadczących usługi seksualne w agencjach towarzyskich [The Work Of Women Providing Sexual Services In Escort Agencies]. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.

Ślęzak, I. (2018). Praca nad zaufaniem. Etyczne, praktyczne i metodologiczne wyzwania w relacjach badacz–badani na przykładzie etnografii agencji towarzyskich [Trust Work. Ethical, Practical, and Methodological Challenges in Relations Between Researchers and Their Subjects, Based on An Ethnography of Escort Agencies]. Przegląd Socjologii Jakościowej, XIV/1, 138–162, doi: 10.18778/1733-8069.14.1.0.

Wilson, T. P. (1970). Conceptions of Interaction and Forms of Sociological Explanation. American Sociological Review, 35 (4), 697–710.

Wilson, T. P. (1971). Normative and Interpretative Paradigms in Sociology. In: J. D. Douglas (Ed.), Understanding Everyday Life: Toward the Reconstruction of Sociological Knowledge (pp.57–79). London: Routledge & Kegan Paul.

Wyka, A. (1993). Badacz społeczny wobec doświadczenia [Social Researcher and Experience]. Warszawa: Wydawnictwo IFiS PAN.

Zalewski, G. (2004). Klimat społeczny instytucji resocjalizacyjnych a poziom psychotyzmu u wychowanków [The Social Climate of Social Rehabilitation Institutions and the Level of Psychoticism in Juveniles]. Białystok: Wydawnictwo Akademii Medycznej.

Zięba-Kołodziej, B. (2010). Jakościowe badanie instytucji w pedagogice społecznej [Qualitative Study of Institutions in Social Pedagogy]. In: T. Frąckowiak, K. Marzec-Holka, & A. Radziewicz-Winnicki (Eds.), Próby i szkice humanistyczne. Funkcje pedagogiki społecznej czasu teraźniejszego (mitu, wolności i młodej demokracji) [Humanities Trials and Sketches. Present-day Social Pedagogy Functions (Myth, Freedom and Young Democracy)], (pp. 353–354). Poznań: Wydawnictwo Naukowe Polskiego Towarzystwa Pedagogicznego.

Zmyślony, I. (2012). Kategoria wiedzy niejawnej (tacit knowledge): typowe sposoby rozumienia [Classified Knowledge Category (Tacit Knowledge): Typical Ways of Understanding.]. Filozofia Nauki, 20(3), 65–82.








ISSN 1895-4308 (print)
ISSN 2392-1544 (online)

Partnerzy platformy czasopism