The Role of Teachers in Aviation Education in the Second Polish Republic
DOI:
https://doi.org/10.12775/SPI.2024.3.009Keywords
aviation education, Second Polish Republic, Airborne and Anti-Gas Defense League, teachers, history of educationAbstract
This article discusses a topic within the history of education, focusing on the role of teachers in aviation education in Poland from 1918 to 1939. Using a qualitative analysis of historical sources—such as journals, official documents, publications, and archival materials—the study characterizes teachers’ involvement in aviation education during this period. Aviation was considered one of the most important areas for the development of modern states, and as such, the entire society was expected to contribute to its advancement. Aviation was also a field for pedagogical work and the achievement of educational goals. Teachers, as a distinct social group, were actively encouraged by aviation activists and members of the Airborne and Anti-Gas Defense League to participate in the objectives of aviation education. The majority of the teaching community became involved in this effort by incorporating aviation topics into their school lessons and by supporting aviation organizations. Thanks to their activities, aviation education had a chance to reach a broad youth audience and, through them, their families and local communities, thereby promoting aviation throughout society and uniting it under the slogan of a “Strong Winged Poland.”
References
Archiwum Państwowe w Kielcach, sygn. 21/101/440, Komunikat do Starostwa w Kielcach z 20.01.1928.
Aeroklub Warszawski w cyfrach (1937). „Skrzydlata Polska”, nr 10.
Baliński W. (1930). Propaganda, jej metody i znaczenie, Warszawa: Nakładem Księgarni F. Hoesicka.
Co nowego w naszym świecie: w Polsce (1927). „Młody Lotnik”, nr 1.
Dobrzycki B. (1927). Czem jest lotnictwo?, „Lot Polski”, nr 4.
Górniewicz J. (2001). Kategorie pedagogiczne. Odpowiedzialność, podmiotowość, samorealizacja, tolerancja, twórczość, wyobraźnia, Olsztyn: Wyższa Szkoła Pedagogiczna.
Grzeszczak B. (1932). Modelarnie w szkołach powszechnych, „Lot i OPLG Polski”, nr 5.
Halewski T. (1928). Młodzież a lotnictwo na terenie Krakowa i województwa Krakowskiego, „Młody Lotnik”, nr 5.
Hryniewiecka M. (1936). Muzeum Przemysłu i Techniki, „Płomyk”, nr 28.
Humpola L. (1927). Wrażenia słuchacza kursu prelegentów LOPP, „Lot Polski”, nr 9.
Iwińska I. (1938). Nauka o Polsce współczesnej oraz historia powszechna w ujęciu tematycznym. Zeszyt. II, Warszawa: „Pomoc Szkolna” HAWU.
Jakubiak K. (1994). Wychowanie państwowe jako ideologia wychowawcza sanacji. Kształtowanie i upowszechnianie w periodycznych wydawnictwach społeczno-kulturalnych i pedagogicznych, Bydgoszcz: Wydawnictwo Uczelniane WSP.
Kann M. (2021). Lotnicze zuchy, [w:] Na harcerskich skrzydłach, red. A. Glass, Bielsko-Biała–Warszawa: Wydawnictwo ELAY-SCG.
Konieczny J.R. (1987). Organizacja lotnictwa sportowego w Polsce w latach 1919–1939, [w:] Polskie lotnictwo sportowe, red. H. Szydłowski, Kraków: Krajowa Agencja Wydawnicza.
Konkursy L.O.P.P. wśród młodzieży (1936). „Lot i OPLG Polski”, nr 3–4.
Korespondencje (1928). „Ikar”, nr 1.
Kowal J. (1927). Lotnictwo a program fizyki w szkole średniej, „Młody Lotnik”, nr 10.
Kozak Z. (2007). Liga Obrony Powietrznej i Przeciwgazowej w Polsce w latach 1928–1939, Szczecin: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego.
Kozłowski W. (1935). Lotnictwo najmłodszych, „Skrzydlata Polska”, nr 5.
Kretowicz Ch.M. (1933). Czy jesteśmy przygotowani?, „Lot Polski”, nr 5.
Kwesty szkolne (1930). „Przegląd Pedagogiczny”, nr 33.
Kulwieć K., Lipski H. (1920). Projekt instrukcji dla wychowawców klasowych, „Przegląd Pedagogiczny”, nr 2.
Laskowska I. (1935). Na progu zwycięstwa, „Skrzydlata Polska”, nr 3.
Latwis S. (1935). Racjonalizacja wyszkolenia, wychowania i doskonalenia lotniczego w klubach, „Skrzydlata Polska”, nr 2.
Le Corbusier (1935). Aircraft, London: The Studio Ltd.
LOPP na terenie stolicy w roku 1938: Sprawozdanie Okręgu LOPP m.st. Warszawy za rok 1938, Warszawa 1939.
Łozińscy M. i J. (1994). Sport lotniczy w przedwojennej Polsce, Warszawa: Wydawnictwo Tenten.
Magiera E. (2015). Liga Obrony Powietrznej i Przeciwgazowej w Drugiej Rzeczypospolitej jako przykład działalności szkolnych kół stowarzyszeń wyższej użyteczności, [w:] Wzrastać w cieniu historii. Dzieci i młodzież w instytucjach edukacyjnych w Polsce (1918–1989), red. E. Gorloff, Toruń: Wydawnictwo Adam Marszałek.
Malinowski T. (1987)., Sport samolotowy, [w:] Polskie lotnictwo sportowe, red. H. Szydłowski, Kraków: Krajowa Agencja Wydawnicza.
Meliński Z. (1933). Propaganda jako środek walki i obrony powietrznej, „LP”, nr 7.
Mierzwa E.A. (2001). Historyka. Wstęp do badań historycznych, Piotrków Trybunalski: Akademia Świętokrzyska im. Jana Kochanowskiego.
Moniewski T. (1936a). Młodzież szkolna w LOPP, „Dziennik Urzędowy Kuratorium Okręgu Szkolnego Lubelskiego”, nr 2.
Moniewski T. (1936b). Młodzież szkolna w LOPP II, „Dziennik Urzędowy Kuratorium Okręgu Szkolnego Lubelskiego”, nr 4.
Moniewski T. (1937). Młodzież szkolna w LOPP III, „Dziennik Urzedowy Kuratorium Okręgu Szkolnego Lubelskiego” nr 7.
Morcinek G. (1937). Przedmowa, [w:] M. Wardasówna, Maryśka ze Śląska, Warszawa: Nasza Księgarnia.
Mścisz M. (1928). Jak przystąpić do poznania mapy w szkole powszechnej, „Ruch Pedagogiczny”, nr 1.
Okólnik MWRiOP Nr 46 z dnia 14 maja 1937 r. (III S-3678-37) w sprawie wstępowania młodzieży do Szkoły Podchorążych Lotnictwa, Dz.U. MWRiOP 1937, nr 5, poz. 150.
Okólnik MWRiOP z dn. 3.04.1928 (Nr I 212247/27) do Kuratorjów Okręgów Szkolnych oraz do Województwa Śląskiego i Liceum Krzemienieckiego w sprawie popierania lotnictwa, Dz.U. MWRiOP 1928, nr 4, poz. 81.
Osiński J. (1925). Władze szkolne a lotnictwo, „Młody Lotnik”, nr 13.
Otwarcie kursu instruktorów wydziałów lotniczych LOPP (1934). „Lot i OPLG Polski”, nr 4.
Papierski M. (1930). Rola nauczycielstwa w działalności LOPP, „Dziennik Urzędowy Kuratorium Okręgu Szkolnego Poleskiego”, , nr 5.
Pomorski Okrąg Wojewódzki LOPP (1936). „Lot i OPLG Polski”, nr 19/20.
Prasa o szkole i nauczycielu (1934). „Przegląd Pedagogiczny”, nr 14.
Rubacha K. (2008). Metodologia badań nad edukacją, Warszawa: Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne.
Rutkowiak J. (red.) (1995). Odmiany myślenia o edukacji, Kraków: Oficyna Wydawnicza „Impuls”.
Rzepka M. (2018). Rola nauczyciela w wychowaniu moralnym w II Rzeczypospolitej na podstawie analizy treści „Przeglądu Pedagogicznego” (1918–1939), „Kwartalnik Pedagogiczny”, nr 4.
Rzepka M. (2019/2020). Specjalność lotnicza w międzywojennym Związku Harcerstwa Polskiego, „Harcerstwo”, nr 2/3.
Rzepka M. (2023). Wychowanie lotnicze w II Rzeczypospolitej [rozprawa doktorska, Uniwersytet Warszawski].
Sawicki L., Witkowska H., Sobiński S. (1929). Polska współczesna (Nauka obywatelska), Lwów: Nakład i własność K.S. Jakubowskiego.
Sekcja do spraw młodzieży przy Zarządzie Gł. L.O.P.P. (1927). „Młody Lotnik”, nr 10.
Seweryn S. (1930). Uwagi o wychowaniu obywatelsko-państwowem, „Dziennik Urzędowy Kuratorium Okręgu Szkolnego Łódzkiego”, nr 9.
Skowroński A. (1939). Zagadnienie obronności Państwa w nauczaniu i wychowaniu w szkole powszechnej, „Dziennik Urzędowy Kuratorium Okręgu Szkolnego Wołyńskiego”, nr 4.
Sprawozdanie Aeroklubu Śląskiego za rok 1938 (1939). Katowice: Aeroklub Śląski (Katowice).
Sprawozdanie TNSW za rok 1932. Część II (1933). „Przegląd Pedagogiczny”, nr 1–2.
Sprawozdanie z działalności Komitetu Powiatowego LOPP w Białymstoku za rok 1928 (1929). „Wiadomości Lotnicze”, nr 3–4, dodatek nr II.
Sprawozdanie z wycieczki kl. VIII Gimnazjum im. Unii Lubelskiej w Lublinie do Warszawy i Łodzi (1936). „Dziennik Urzędowy Kuratorium Okręgu Szkolnego Lubelskiego”, nr 4.
Stąd i stamtąd (1936). „LiOPLGP”, nr 24.
Stopa R. (1930). Roboty ręczne jako czynnik wychowawczy, „Dziennik Urzędowy Kuratorium Okręgu Szkolnego Poleskiego”, nr 5.
Szczepkowski A. (1939). Zagadnienie lotnictwa i morza w nauce rysunku: wskazówki praktyczne, Kraków: Księgarnia „Nauka i Sztuka”.
Taraszkiewicz M. (2001). Jak uczyć jeszcze lepiej! Szkoła pełna ludzi, Poznań: Arka.
Wiadomości bieżące: z Polski (1926). „Młody Lotnik”, nr 12.
Witkowska H. (1920). O wychowaniu i kształceniu obywatelskiem, „Przegląd Pedagogiczny”, nr 3.
Woźniak J. (1987). Orły z Podkarpacia, Rzeszów: RSW „Prasa-Książka-Ruch” Krajowa Agencja Wydawnicza.
Wspólny komunikat LOPP i ZNP (1937). „Głos Nauczycielski”, nr 35.
Współpraca ZNP z Ligą Obrony Powietrznej Państwa (1935). „Głos Nauczycielski”, nr 1.
Wydawnictwa dozwolone do użytku szkolnego (1939). Dziennik Urzędowy Kuratorium Okręgu Szkolnego Brzeskiego”, nr 4.
XV lat 1923–1938. LOPP na terenie stolicy (1938). Warszawa: Wydawnictwo Zarządu Głównego Ligi Obrony Powietrznej i Przeciwgazowej.
Z działalności LOPP: Kraków (1927). „Młody Lotnik”, nr 2.
Z życia TNSW (1938). „Przegląd Pedagogiczny”, nr 2.
Zasuszanka A. (1936a). Do chłopców!, „Lot i OPLG Polski”, , nr 6.
Zasuszanka A. (1936b). Dziewczęta budują modele, „Lot i OPLG Polski”, nr 19/10.
Zbierański C.M. (1958), O narodzinach lotnictwa polskiego, New York: Czas Publishing Co.
Zjazd Dyrektorów Szkół Średnich we Lwowie (1930). „Zrąb”, t. 2.
Żegnałek K. (2008). Kompetencje dydaktyczno-wychowawcze nauczyciela edukacji, [w:] Kompetencje nauczyciela edukacji początkowej, red. K. Żegnałek, Warszawa: Wydawnictwo Wyższej Szkoły Pedagogicznej TWP.
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2024 Magdalena Rzepka
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NoDerivatives 4.0 International License.
By submitting an article, the author declares that:
they are the author of the article (hereinafter referred to as the Work) and:
- is entitled to exclusive and unlimited copyright to the Work,
- is entitled to dispose of the copyrights to the Work.
The Author grants the Jesuit University Ignatianum in Cracow a free, non-exclusive, territorially unlimited license to use the Work in the following fields of exploitation:
- publishing the Work in paper, digital or magnetic form;
- multiplying the work by any method, without limiting the number of editions or copies;
- distribution of the work and its copies in any form, including marketing, sales, lending, and lease;
- placing the work in a computer memory;
- distribution of the work in information networks, including the Internet;
- public performance, exhibition, display, reproduction, broadcasting and re-broadcasting, as well as making the Work available to the public in such a manner that everyone could have access to it at a time and place chosen by themselves;
- within the scope of dependent rights to the Work, covering, in particular, the right to make necessary changes to the Work, resulting from editorial and methodical preparation, as well as to make translations of the Work into other languages.
The license right shall be transferred the moment of transfer of the Work to the Jesuit University Ignatianum in Cracow. The Jesuit University Ignatianum in Cracow is entitled to grant sub-licenses to the Work in terms of the right granted. The license shall be limited in time for a period of 15 years from the date it is granted.
Stats
Number of views and downloads: 451
Number of citations: 0
