Rola dokumentacji w organizacji projektu edukacyjnego w klasach I–III
DOI:
https://doi.org/10.12775/SPI.2025.3.008Słowa kluczowe
projekt edukacyjny, dokumentacja projektowa, współpraca z rodzicami, dziecko w wieku wczesnoszkolnym, edukacja wczesnoszkolnaAbstrakt
Rozumienie procesu nauczania/uczenia się, jako drogi sprzyjającej rozwijaniu kompetencji niezbędnych dla potrzeb samorealizacji i rozwoju osobistego, aktywnego obywatelstwa, integracji społecznej oraz zatrudnienia zgodne z zaleceniem Rady Unii Europejskiej z dnia 22 maja 2018, wydobywa znaczenie projektu edukacyjnego jako metody umożliwiającej rozwijanie u dzieci kompetencji kluczowych.
Celem badań omówionych w artykule było ustalenie, jaką rolę odgrywa dokumentacja w organizacji projektu edukacyjnego w pracy z dziećmi z klas I–III. Z uwagi na konieczność doskonalenia procesu dokumentacyjnego dokonano próby opisu zagadnienia, a także wyprowadzenia wskazówek dla praktyki.
Przedmiotem badań przeprowadzonych w paradygmacie jakościowym były opinie studentów dotyczące przygotowania dokumentacji projektu edukacyjnego. Analiza i interpretacja wypowiedzi biorących udział w badaniu studentów pedagogiki przedszkolnej i wczesnoszkolnej Uniwersytetu Ignatianum w Krakowie, prowadzona zgodnie z zasadami koncepcji trójwarstwowej analizy danych autorstwa Marii Szymańskiej, stała się punktem wyjścia do ukazania walorów solidnie prowadzonego procesu dokumentacyjnego. Badani docenili znaczenie dokumentacji w organizacji projektu edukacyjnego, wskazali na korzyści wynikające z dobrze przeprowadzonego procesu dokumentacyjnego oraz podkreślili konieczność planowania sposobu gromadzenia dokumentacji i jej analizy.
Rola dokumentacji w organizacji projektu edukacyjnego jest więc kluczowa, gdyż sprzyja monitorowaniu poszczególnych etapów projektu oraz dostrzeganiu przez nauczyciela, dzieci i ich rodziców, kompetencji nabywanych przez dzieci podczas działań projektowych.
Bibliografia
Charmaz K., Mitchell R. (2001). Grounded Theory in Ethnography, [w:] P. Atkinson i in. (red.), Handbook of Ethnography, London: Sage, s.160–174.
Dylak S. (2002). Nauczyciel w kontekście tworzenia teorii pedagogicznej oraz własnego rozwoju zawodowego, [w:] J. Piekarski, E. Cyrańska, D. Urbaniak-Zając (red.), Granice autonomii teorii i praktyki pedagogicznej, t. 1, Łódź: Wydawnictwo Wyższej Szkoły Humanistyczno-Ekonomicznej, s. 105–122.
Flick U. (2010). Projektowanie badania jakościowego, przeł. P. Tomanek, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
Geertz C. (2005). Opis gęsty: w poszukiwaniu interpretatywnej teorii kultury, [w:] C. Geertz (red.), Interpretacja kultur. Wybrane eseje, przeł. M.M. Piechaczek, Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, s. 17–47.
Gibbs G. (2015). Analizowanie danych jakościowych, przeł. M. Brzozowska-Brywczyńska, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
Helm J.K., Beneke S., Steinheimer K. (1998). Windows of Learning: Documenting Young Children’s Work, New York: Teachers College Press.
Helm J.H., Katz L.G. (2003). Mali badacze. Metoda projektu w edukacji elementarnej, przeł. E. Pulkowska, Warszawa: Wydawnictwa CODN.
King N. (1998). Template Analysis, [w:] G. Symon, C. Cassell (red.), Qualitative Methods and Analysis in Organizational Research, London: Sage, s. 118–134.
Klus-Stańska D. (2018). Paradygmaty dydaktyki. Myśleć teorią o praktyce, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
Królikowski J. (2000). Projekt edukacyjny. Materiały dla zespołów międzyprzedmiotowych, Warszawa: Wydawnictwa CODN.
Łukaszewicz R. (1990). Sukces i godność człowieka w pracy, [w:] B. Suchodolski (red.), Edukacja przez pracę i dla pracy, Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich.
Okuniewska J., Apanasewicz J. (2017). Mac Inspiracje. Projekty w edukacji wczesnoszkolnej. Poradnik dla nauczyciela klas I–III, Kielce: Grupa MAC.
Ostrowska U. (2009). Idea podmiotu i podmiotowości w edukacji z perspektywy aksjologicznej, [w:] J. Niemiec, A. Popławska (red.), Podmiotowość we współczesnej edukacji. Oglądy, intencje, realia, Białystok: Wydawnictwo Prymat, s. 26–32.
Palka S. (2006). Metodologia. Badania. Praktyka pedagogiczna, Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.
Petz J. (2019). Rezultaty w projektach edukacyjnych, Warszawa: Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji.
Ritchie J., Spencer L., O’Connor W. (2003). Carrying Out Qualitative Analysis, [w:] J. Richie, J. Lewis (red.), Qualitative Research Practice: A Guide for Social Science Students and Researchers, London: Sage, s. 219–262.
Stasik A., Gendźwiłł A. (2012). Projektowanie badania jakościowego, [w:] D. Jemielniak (red.), Badania jakościowe. Metody i narzędzia, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, s. 1–21.
Szymańska M. (2018). Badania w działaniu, [w:] M. Ciechowska, M. Szymańska, Wybrane metody jakościowe w badaniach pedagogicznych, wyd. 2, Kraków: Wydawnictwo Akademii Ignatianum, s. 227–273.
Szymańska M. (2019). Portfolio w kształceniu nauczycieli, Kraków: Wydawnictwo Naukowe Akademii Ignatianum w Krakowie.
Tołwińska-Królikowska E. (2013). Realizacja zajęć projektowych – wskazówki dla nauczyciela, [w:] Tołwińska-Królikowska E. (red.). Dzieci obywatele. Scenariusze projektów edukacyjnych rozwijających kompetencje społeczne i obywatelskie oraz umiejętność uczenia się w kl. 1–3 SP, Warszawa: Federacja Inicjatyw Oświatowych, s. LXIV– LXV.
Wygotski L. (1978). Mind in Society: The Development of Higher Mental Processes,red. M. Cole, V. Steiner, S. Scribner, E. Souberman, Cambridge, MA: Harvard University Press.
Zalecenie Rady Unii Europejskiej z dnia 22 maja 2018 r. w sprawie kompetencji kluczowych w procesie uczenia się przez całe życie (2006/C189/01), https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/PDF/?uri=CELEX:32018H0604(01) (dostęp: 10.07.2025).
Pobrania
Opublikowane
Jak cytować
Numer
Dział
Licencja
Prawa autorskie (c) 2025 Agnieszka Kaczor

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Autor zgłaszając swój artykuł oświadcza, że:
jest Autorem artykułu (zwanego dalej Utworem) i:
- przysługują mu wyłączne i nieograniczone prawa autorskie do Utworu,
- jest uprawniony/a do rozporządzania prawami autorskimi do Utworu.
Udziela Uniwersytetowi Ignatianum w Krakowie nieodpłatnej, niewyłącznej, nieograniczonej terytorialnie licencji do korzystania z Utworu na następujących polach eksploatacji:
- utrwalania utworu w formie papierowej, a także na nośniku cyfrowym lub magnetycznym;
- zwielokrotnienia utworu dowolną techniką, bez ograniczenia ilości wydań i liczby egzemplarzy;
- rozpowszechniania utworu i jego zwielokrotnionych egzemplarzy na jakimkolwiek nośniku, w tym wprowadzenia do obrotu, sprzedaży, użyczenia, najmu;
- wprowadzenia utworu do pamięci komputera;
- rozpowszechniania utworu w sieciach informatycznych, w tym w sieci Internet;
- publicznego wykonania, wystawienia, wyświetlenia, odtworzenia oraz nadawania i reemitowania, a także publicznego udostępniania utworu w taki sposób, aby każdy mógł mieć do niego dostęp w miejscu i czasie przez siebie wybranym;
- w zakresie praw zależnych do Utworu, obejmujących w szczególności prawo do dokonania koniecznych zmian w Utworze, wynikających z opracowania redakcyjnego i metodycznego, a także do dokonania tłumaczenia Utworu na języki obce.
Udzielenie licencji następuje z chwilą przekazania Utworu na rzecz Uniwersytetowi Ignatianum w Krakowie. Uniwersytet Ignatianum w Krakowie jest uprawniony do udzielania dalszych sublicencji do Utworu, w zakresie udzielonego prawa. Licencja jest ograniczona czasowo i zostaje udzielona na okres 15 lat, licząc od daty jej udzielenia.
Polityka prywatności
Statystyki
Liczba wyświetleń i pobrań: 255
Liczba cytowań: 0