Założenia projektu nowej podstawy programowej do przedmiotu edukacja zdrowotna w dyskursie jej zwolenników i przeciwników – analiza dyskursu portali Internetowych
DOI:
https://doi.org/10.12775/PBE.2025.015Słowa kluczowe
wychowanie do życia w rodzinie, edukacja zdrowotna, protesty społeczne, portale Internetowe, analiza dyskursuAbstrakt
Próba wprowadzenia nowego przedmiotu edukacja zdrowotna do polskich szkół w 2024 roku, wywołała demonstracje i protesty społeczne. Problem główny brzmiał następująco: Jakie kategorie analizy i znaczenia nadawane nowej podstawie programowej do edukacji zdrowotnej wyróżnić można w przekazie artykułów zamieszczanych na portalach Internetowych? Metodą zbierania danych było przeszukiwanie archiwów internetowych przy pomocy wyszukiwarki google do badań wyłoniłam 32 artykuły zamieszczone na portalach internetowych; zaś metodę analizy danych stanowiła analiza dyskursu. W prowadzonej analizie wykorzystałam własny skonstruowany klucz kategoryzacyjny, który posłużył do odczytywania rozkładu tematycznego zbioru artykułów naukowych poświęconych internetowemu dyskursowi. Wyodrębniłam pięć kategorii ramowych tj. osoby inspirujące i autorytety, określenia treści przedmiotu, przyczyny wprowadzenia, potencjalne konsekwencje, wraz ze znaczeniami nadawanymi im przez przeciwników i zwolenników reformy. Wskazałam na rodowód i polityczne uwikłanie demonstracji, wyprowadzając z badań wnioski i rekomendacje dla pedagogiki zaangażowanej w zmianę społeczną.
Bibliografia
Babbie, E. (2008). Podstawy badań społecznych [Fundamentals of Social Research]. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.
Borzucka-Sitkiewicz, K. (2006), Promocja zdrowia i edukacja zdrowotna. Przewodnik dla edukatorów zdrowia [Health Promotion and Health Education. A Guide for Health Educators]. Kraków: Oficyna Wydawnicza Impuls.
Chomczyńska-Miliszkiewicz, M. (2002). Edukacja seksualna w społeczeństwie współczesnym. Konteksty pedagogiczne i psychospołeczne [Sex Education in Contemporary Society. Pedagogical and Psychosocial Contexts]. Lublin: Wydawnictwo UMCS.
Chomczyńska-Rubacha, M. (2012). Równość rodzajowa w edukacji jako konstrukt teoretyczny i praktyka oświatowa [Gender Equality in Education as a Theoretical Construct and Educational Practice]. Kultura i Edukacja, 4(90), 88–101, https://doi.org/10.15804/kie.2012.04.05.
Dec-Piotrowska J., & Paprzycka, E. (2016), Wychowanie do życia w rodzinie – raport przedmiotowy [Family Life Education – Subject Report]. In: I. Chmura-Rutkowska, M. Duda, J. Mazurek, & A.Sołtysiak-Łuczak (Eds.), Gender w podręcznikach. Projekt badawczy. Raport [Gender in Textbooks. A Research Project], (pp. 122– 174). Warszawa: Fundacja Feminoteka.
Dobrołowicz, J. (2013). Obraz edukacji w polskim dyskursie prasowym [The Image of Education in the Polish Press Discourse]. Kraków: Oficyna Wydawnicza Impuls.
Dijk, T. A. (2001). Badania nad dyskursem [Discourse Studies]. In: T. A. van Dijk (Ed.), Dyskurs jako struktura i proces [Discourse as a Structure and Process].Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.
Fairclough, N., & Duszak, A. (2008). Krytyczna analiza dyskursu – nowy obszar badawczy dla lingwistyki i nauk społecznych [Critical Discourse Analysis – A New Research Area for Linguistics and Social Sciences]. In: A. Duszak & N. Fairclough (Eds.), Krytyczna analiza dyskursu. Interdyscyplinarne podejście do komunikacji społecznej [Critical analysis of discourse. Interdisciplinary approach to social communication], (pp. 15–18). Kraków: Universitatis.
Furman, W., Kaliszewski, A., & Wolny-Zmorzyński K. (2000). Gatunki dziennikarskie. Specyfika ich tworzenia i redagowania [Journalistic Genres. The Specifics of their Creation and Editing]. Rzeszów: Wyższa Szkoła Zarządzania.
Gibbs, G. (2007). Analyzing Qualitative Data. Los Angeles–Singapore–Washington–New Delhi: SAGE.
Kopińska, V. (2016). Krytyczna analiza dyskursu-podstawowe założenia, implikacje, zastosowanie [Critical Discourse Analysis – Basic Assumptions, Implications, Application]. Rocznik Andragogiczny, 23, 311–334, doi:10.12775/RA.2016.016.
Kopińska, V. (2017). Edukacja obywatelska w szkole. Krytyczna analiza dyskursu w podręcznikach [Civic Education at School. Critical Analysis of Discourse in Textbooks]. Toruń: Wyd. UMK.
Kopińska, V. (2021). Uwięzienie w konwencji. Jakościowa metasynteza badań na temat zaangażowania obywatelskiego młodych [Imprisonment in Convention. A Qualitative Meta-synthesis of Research on Civic Engagement of Young People]. Przegląd Badań Edukacyjnych, 4(34), 151–179, doi:10.12775/PBE.2021.024.
McQuail, D. (2007). Teoria komunikowania masowego [Mass Communication Theory]. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.
Michalczyk, S.(2015). Jednostka i społeczeństwo w świecie mediów [The individual and society in the world of media]. Katowice: Śląsk.
Muczko, Z., Wilk W., & Lewandowska A. (2023). Wdż na dwójkę [Education for Life in a Family for a C grade]. Warszawa: Wydawnictwo Federa.
Patton, M. Q. (1990). Qualitative Evaluation and Research Methods. Newbury Park. CA: Sage.
Ostrowicka, H. (2023). Problematyzacje. Studia nad dyskursem w badaniach edukacyjnych [Problematisations. Studies on Discourse in Educational Research]. Kraków: Oficyna Wydawnicza Impuls.
Przybysz, A. (2007). Obrazy kobiecości i męskości w podręcznikach do przedmiotu „wychowanie do życia w rodzinie w gimnazjum” – komunikat z badań [Images of Femininity and Masculinity in Textbooks for the Subject “Family Life Education in Lower Secondary School” – Research Report]. Przegląd Pedagogiczny, 1(8), 135–150, doi: 10.34767/PP.2007.01.10.
Rubacha, K. (2008). Metodologia badań nad edukacją [Methodology of Educational Research]. Warszawa: Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne.
Wodak, R. (2006). Critical Linguistics and Critical Discourse Analysis. In: J. Verschuere & J. Östma (Eds.), Handbook of Pragmatics. Retrieved 4 April 2025 from: http://www.ling.lancs.ac.uk/staff/wodak/papers/06hbprag.pdf.
Wasilewski, K. (2019). Framing i analiza ramowa – stan badań we współczesnym medioznawstwie [Framing and Framework Analysis – The State of Research in Contemporary Media Studies]. Media. Kultura. Komunikacja Społeczna, 2, 91–110.
Wulgaryzm. (2025, April 4). Wikipedia. Retrieved 4 April 2025 from: https:// pl.wikipedia.org/wiki/Wulgaryzm.
Zamojska, E. (2010). Równość w kontekstach edukacyjnych. Wybrane aspekty równości w polskich i czeskich podręcznikach szkolnych [Equality in Educational Contexts. Selected Aspects of Equality in Polish and Czech School Textbooks]. Poznań: Wyd. UAM.
Pobrania
Opublikowane
Jak cytować
Numer
Dział
Licencja
Prawa autorskie (c) 2025 Dorota Zaworska-Nikoniuk

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Statystyki
Liczba wyświetleń i pobrań: 316
Liczba cytowań: 0