Zgromadzenie słucha Prawa – słowa Bożego. Studium historyczno-kulturowo-teologiczne
DOI:
https://doi.org/10.12775/TiCz.2026.003Schlagworte
Księga Nehemiasza, zgromadzenie, lektura, rytuał, księga Prawa MojżeszowegoAbstract
Fragment Księgi Nehemiasza (Ne 8,1–12) przedstawia praktykę żydowskiej wspólnoty, która powróciła z wygnania w Babilonii. Badacze łączą go z początkami synagogi i lekturą pism. Zaprezentowane studium historyczno-kulturowo-teologiczne odpowiada na następujące pytania: Kto czyta księgę Prawa Mojżeszowego? Gdzie ją czyta? Co należy rozumieć przez wyrażenie „księga Prawa Mojżeszowego”? Z czego ją czytano? Kiedy zrealizowano tę lekturę? Jak ją czytano? Odpowiedzi na zadane pytania zbliżają czytelnika do poznania współczesnego stanu wiedzy o antycznej praktyce proklamacji słowa Bożego i teologii słowa Bożego.
Literaturhinweise
Balzaretti, Claudio. „Neemia 8: una comunità che legge.” Parola spirito e vita 43 (2001): 75–88.
Balzaretti, Claudio. Ricostruire e ricominciare. Leggere la Bibbia nella comunità con Esra-Neemia. Milano: Paoline, 2010.
Bianchi, Enzo. „L’Evangeliario nel suo «sito» di lettura. Dagli usi giudaici alla pratica cristiana.” W Valerio Ascani, Enzo Bianchi i in., L’Evangeliario nella sua storia e nella liturgia, 7–21. Magnano: Quqajon, Comunità Bose, 2011.
Bonneau, Normand. Il Lezionario domenicale. Origine, struttura, teologia, traduzione Romeo Fabbri. Bologna: Edizioni Dehoniane, 2012.
Boselli, Goffredo. „L’ambone tavola della Parola di Dio. «Aprì il libro alla presenza di tutto il popolo»” (Ne 8, 5).” W Uno spazio per celebrare il mistero. Costruiti come edificio spirituale per un sacerdozio santo (1 Pt 2,5), a cura del Centro di Azione Liturgica, 67–91. Roma: CLV-Edizioni Liturgiche, 2012.
Campatelli, Maria. Lektura Pisma z Ojcami Kościoła, przekład Irena Burchacka. Warszawa: Promic, 2009.
Capomaccio, Cosma. „Monumentum resurrectionis.” Ambone e candelabro per il cero pasquale. Iconografia e iconologia del monumento nella cattedrale di Sessa Aurunca (Caserta). Città del Vaticano: Editrice Vaticana, 2002.
Cardellini, Innocenzo. I sacrifici dell’antica alleanza. Tipologie, rituali, celebrazioni. Cinisello Balsamo, Milano: San Paolo, 2001.
Crüsemann, Frank. La torà. Teologia e storia sociale della legge nell’Antico Testamento, traduzione Franco Ronchi. Brescia: Paideia, 2008.
De Castro, Teixeira Nereu. La comunicazione nella liturgia, traduzione Raimondo Sorgia. Padova: Messaggero Padova, 2007.
De Vaux, Roland. Instytucje Starego Testamentu, tłumaczenie Tadeusz Brzegowy, t. 1–2. Poznań: Pallottinum, 2004.
Eissfeldt, Otto. Introduzione all’Antico Testamento, t. 2: Analisi dei libri dell’Antico Testamento – 1, traduzione Antonio Ornella, edizione italiana a cura di Antonio Ornella. Brescia: Paideia, 1980.
Eissfeldt, Otto. Introduzione all’Antico Testamento, t. 3: Analisi dei libri dell’Antico Testamento – 2, traduzione Vincenzo Gatti, edizione italiana a cura di Vincenzo Gatti. Brescia: Paideia, 1982.
Eissfeldt, Otto. Introduzione all’Antico Testamento, t. 4: Il canone e il testo, traduzione Vincenzo Gatti, edizione italiana a cura di Vincenzo Gatti. Brescia: Paideia, 1984.
Gerstenberger, Erhard Siegfried, Teologie nell’Antico Testamento. Pluralità e sincretismo della fede veterotestamentaria, traduzione Franco Bassani. Brescia: Paideia, 2005.
Giraudo, Cesare. Ascolta, Israele! Ascoltaci, Signore! Teologia e spiritualità della Liturgia della Parola, Città del Vaticano: Editrice Vaticana, 2008.
Gunneweg, Antonius H.J. Nehemia, mit einer Zeittafel von Alfred Jepsen und einem Exkurs zur Topographie und Archäologie Jerusalems von Manfred Oeming. Berlin: Güterloher Verlagshaus Gerd Mohn, 1987.
Hahn, Scott. Moc Słowa w liturgii. Od tekstu pisanego do żywego słowa liturgii, przełożył Piotr Blumczyński. Kraków: Wydawnictwo Salwator, 2010.
James, Edwin Oliver. Starożytni bogowie. Historia rozwoju i rozprzestrzeniania się religii starożytnych na Bliskim Wschodzie i we wschodniej części basenu śródziemnomorskiego, tłumaczenie Leon Cyboran, Jerzy Prokopiuk. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1970.
Jędrzejewski, Sylwester. Biblia i judaizm. Kraków: Papieska Akademia Teologiczna, 2007.
Księga Ezdrasza. Księga Nehemiasza, wstęp, przekład z oryginału, komentarz Mirosław S. Wróbel. Częstochowa: Edycja Świętego Pawła, 2010.
Księga Ezdrasza. Księga Nehemiasza, tłumaczenie, wstęp i komentarz Hugolin Langkammer. Lublin: Redakcja Wydawnictw Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, 2000.
Księgi Ezdrasza-Nehemiasza, wstęp, przekład z oryginału, komentarz, ekskursy, opracował Hugolin Langkammer. Poznań, Warszawa: Pallottinum, 1971.
Levine, Lee I. La sinagoga antica, t. 1: Lo sviluppo storico, traduzione Angelo Fracchia. Brescia: Paideia, 2005.
Maier, Johann. Między Starym a Nowym Testamentem. Historia i religia w okresie drugiej świątyni, przekład Ewa Marszał, Jerzy Zakrzewski. Kraków: Wydawnictwo WAM, 2002.
Manfredi, Silvana. „Esedra sacerdote e scriba restauratore dell’antico culto.” W Gli spazi della celebrazione rituale, a cura della Facoltà teologica di Sicilia, 121–129. Mialno: Edizioni O. R., 1984.
Martone, Corrado. Il giudaismo antico (538 a.e.v.-70 e.v.). Roma: Carocci, 2018.
Müller, Ilse. „Antico Testamento.” W Ilse Müller, Peter Dschulnigg, Feste Ebraiche e Feste Cristiane. Prospettive dell’Antico e del Nuovo Testamento, traduzione Lydia Marinconz, 5–85. Bologna: Centro editoriale dehoniano, 2005.
Pismo Święte Starego i Nowego Testamentu w przekładzie z języków oryginalnych ze wstępami i komentarzami, opracował zespół pod red. Michała Petera, Mariana Wolniewicza, t. 1: Stary Testament. Poznań: Księgarnia Świętego Wojciecha, 1991.
Pleskaczewska, Anna. „Teologia ambony.” W Praedicamus Christum crucifixum. Słowo Boże w liturgii Kościoła. Księga Jubileuszowa dedykowana Księdzu Arcybiskupowi Damianowi Zimoniowi Metropolicie Katowickiemu w 25. rocznicę święceń biskupich, red. Andrzej Żądło, 305–310. Katowice: Księgarnia Świętego Jacka, 2010.
Ratzinger, Joseph. Teologia liturgii. Sakramentalne podstawy życia chrześcijańskiego, przekład Wiesław Szymona. Lublin: Wydawnictwo KUL, 2012.
Senaldi, Stefano. L’Antico Testamento e la sua storia. Una introduzione. Milano: Paoline, 2015.
Smith, Morton. Gli uomini del ritorno. Il Dio e la formazione dell’Antico Testamento, traduzione Paolo Xella. Verona: Essedue Edizioni, 1984.
Tangorra, Giovanni. „L’assemblea liturgica convocata dalla Paola di Dio.” W André Birmelé, Anne Da Rocha Carneiro i in., L’ambone tavola della parola di Dio. Atti del III Convegno liturgico internazionale Bose, 2–4 giugno 2005, 49–66. Magnano: Qiqajon, Comunià Bose, 2006.
Vergote, Antoine. „Gesty i czynności symboliczne w liturgii.” Concilium. Międzynarodowy Przegląd Teologiczny 7 no. 1–10 (1971): 100–109.
Von Rad, Gerhard. Teologia Starego Testamentu, tłumaczenie Bogusława Widła. Warszawa: Pax, 1986.
Wohlmuth, Josef. „Tavola del pane, tavola della parola.” W André Birmelé, Anne Da Rocha Carneiro i in., L’ambone tavola della parola di Dio. Atti del III Convegno liturgico internazionale Bose, 2–4 giugno 2005, a cura di Goffredo Boselli, 67–86. Magnano: Qiqajon, Comunità Bose, 2006.
Downloads
Veröffentlicht
Zitationsvorschlag
Ausgabe
Rubrik
Lizenz
Copyright (c) 2026 Jarosław Superson
Dieses Werk steht unter der Lizenz Creative Commons Namensnennung - Keine Bearbeitungen 4.0 International.
CC BY ND 4.0. Posiadaczem prawa autorskiego (Licencjodawcą) jest Autor, który na mocy umowy licencyjnej udziela nieodpłatnie prawa do eksploatacji dzieła na polach wskazanych w umowie.
- Licencjodawca udziela Licencjobiorcy licencji niewyłącznej na korzystanie z Utworu/przedmiotu prawa pokrewnego w następujących polach eksploatacji: a) utrwalanie Utworu/przedmiotu prawa pokrewnego; b) reprodukowanie (zwielokrotnienie) Utworu/przedmiotu prawa pokrewnego drukiem i techniką cyfrową (e-book, audiobook); c) wprowadzania do obrotu egzemplarzy zwielokrotnionego Utworu/przedmiotu prawa pokrewnego; d) wprowadzenie Utworu/przedmiotu prawa pokrewnego do pamięci komputera; e) rozpowszechnianie utworu w wersji elektronicznej w formule open access na licencji Creative Commons (CC BY-ND 3.0) poprzez platformę cyfrową Wydawnictwa Naukowego UMK oraz repozytorium UMK.
- Korzystanie przez Licencjobiorcę z utrwalonego Utworu ww. polach nie jest ograniczone czasowo ilościowo i terytorialnie.
- Licencjodawca udziela Licencjobiorcy licencji do Utworu/przedmiotu prawa pokrewnego nieodpłatnie na czas nieokreślony
PEŁEN TEKST UMOWY LICENCYJNEJ >>
Stats
Number of views and downloads: 6
Number of citations: 0
