Wokół granic pomocy humanitarnej wobec migrantów o nieuregulowanym statusie z perspektywy prawa porównawczego
DOI:
https://doi.org/10.12775/SIT.2024.028Słowa kluczowe
przerzut migrantów, pomoc humanitarna, kryminalizacjaAbstrakt
Kryminalizacja przerzutu migrantów jest elementem zarządzania migracjami. Z założenia ma na celu zwalczanie działalności zorganizowanych grup przestępczych w tym obszarze. Bywa jednak tak, że przepisy karne penalizujące przerzut migrantów wykorzystywane są przeciwko osobom niosącym pomoc humanitarną migrantom znajdującym się w sytuacji zagrożenia życia lub zdrowia. Celem artykułu jest zatem analiza regulacji prawa międzynarodowego i europejskiego w zakresie, w jakim nakłada na państwa obowiązek lub możliwość wyłączenia odpowiedzialności karnej tych ostatnich. W artykule przeanalizowano zapisy Protokołu ONZ przeciwko przemytowi migrantów drogą lądową, morską i powietrzną oraz Dyrektywy Rady definiującej ułatwianie nielegalnego wjazdu, tranzytu i pobytu. Analizie poddano także regulacje prawa karnego polskiego oraz włoskiego w tym zakresie.
Bibliografia
Allsopp J., The European facilitation directive and the criminalisation of humanitarian assistance to irregular migrants: measuring the impact on the whole community, in: Irregular migration, trafficking and smuggling of human beings policy dilemmas in the EU, eds. S. Carrera, E. Guild, Brussels 2016.
Allsopp J., Manieri M.G., The EU anti-smuggling framework: direct and indirect effects on the provision of humanitarian assistance to irregular migrants, in: Irregular migration, trafficking and smuggling of human beings policy dilemmas in the EU, eds. S. Carrera, E. Guild, Brussels 2016.
Arrouche K., Fallone A., Vosyliute L., Between politics and inconvenient evidence: Assessing the Renewed EU Action Plan against migrant smuggling, “CEPS Policy Briefs” 2021, No. 1.
Bellezza S., Calandrino T., Criminalization of Flight and Escape Aid, Hamburg 2027.
Brandariz J.A., Anti-smuggling Penal Policies: A Cross-National Exploration, in: The Challenges of Illegal Trafficking in the Mediterranean Area, eds. V. Militello, A. Spena, Springer 2023.
Communication from the Commission – Commission Guidelines on the implementation of EU rules on the definition and prevention of the facilitation of unauthorised entry, transit and residence (OJ EU C 323, 2020, p. 1).
Czarnota K., Górczyńska M., Gdzie prawo nie sięga. Raport Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka z monitoringu sytuacji na polsko-białoruskiej granicy, Helsińska Fundacja Praw Człowieka 2022, https://hfhr.pl/publikacje/raport-gdzie-prawo-nie-siega-11-miesiecy-kryzysu-humanitarnego-na-polsko-bialoruskim.
Ćwiąkalski Z., in: Kodeks karny. Część szczególna, t. 2, cz. 2: Komentarz do art. art. 212–277d, eds. W. Wróbel, A. Zoll, Warszawa 2017.
Delvino N., European Union and National Responses to Migrants with Irregular Status: Is the Fortress Slowly Crumbling?, in: Migrants with Irregular Status in Europe Evolving Conceptual and Policy Challenges, eds. S. Spencer, A. Triandafyllidou, Springer 2020.
Ercole Omodei R., I traffici illeciti nel Mediterraneo. Persone, stupefacenti, tabacco. Report Italia, Palermo 2019.
European Commission, Directorate-General for Migration and Home Affairs Study supporting the implementation of the Facilitators Package. Final report, European Union 2024.
Figaj B., Chomiuk M., “Wielka afera przemytnicza PO”. Wiceministrowie SWiA i MS o zatrzymaniu aktywistki, Polska Agencja Prasowa, https://www.pap.pl/aktualnosci/wielka-afera-przemytnicza-po-wiceministrowieswia-i-ms-o-zatrzymaniu-aktywistki.
Gallagher A., Human Rights and the New UN Protocols on Trafficking and Migrant Smuggling: A Preliminary Analysis, “Human Rights Quarterly” 2001, No. 23.
Gallagher A., Davis F., The international law af migrant smuggling, Cambridge University Press 2014.
Herzog A., in: Kodeks karny. Komentarz, ed. R. Stefański, Warszawa 2023, Legalis.
Jucewicz A., Policjanci przejrzeli moje prywatne rozmowy na Signalu i Messengerze. Teraz grozi mi osiem lat za pomoc uchodźcom, “Gazeta Wyborcza”, https://wyborcza.pl/magazyn/7,124059,28336460,policjanci-przejrzeli-moje-prywatne-rozmowy-na-signalu-i-messengerze.html.
Klaus W., Karanie za pomoc, czyli czy można pociągnąć do odpowiedzialności karnej osoby pomagające przymusowym migrantom i migrantkom na pograniczu, in: Poza prawem. Prawna ocena działań państwa polskiego w reakcji na kryzys humanitarny na granicy polsko-białoruskiej, ed. W. Klaus, Warszawa 2022, DOI: 10.5281/zenodo.5838485.
Klimowicz J., #Murem za Ewą. Aktywiści i aktywistki w obronie aresztowanej kobiety, pomagającej migrantom i uchodźcom, “Gazeta Wyborcza Białystok”, https://bialystok.wyborcza.pl/bialystok/7,35241,30202485,murem-za-ewa-aktywisci-i-aktywistki-w-obronie-aresztowanej.html#S.embed_article-K.C-B.1-L.1.zw.
Liempt I. van, Humanitarian smuggling in a time of restricting and criminalizing mobility, in: Routledge Handbook of smuggling, eds M. Galien, F. Weigant, Routledge 2022.
Mentasti G., The criminalisation of migration in Italy: Current tendencies in the light of EU law, “New Journal of European Criminal Law” 2022, Vol. 13(4).
Michalska-Warias A., Przestępstwo ułatwiania nielegalnego pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (art. 264a k.k.) – wybrane problemy, “Teka Komisji Prawniczej” 2018, No. 1.
Michalska-Warias A., in: Kodeks karny. Część szczególna, t. 2: Komentarz. Art. 222–316, eds. M. Królikowski, R. Zawłocki, Warszawa 2024, Legalis.
Militello V., Traffico di migranti e tratta di esseri umani: studio comparator sull´implementazione degli strumenti dell’Union Europea, Palermo 2018.
Mitsilegas V., The normative foundations of the criminalization of human smuggling: Exploring the fault lines between European and international laws, “New Journal of European Criminal Law” 2019, Vol. 10(1).
Perkowska M., Kryminalizacja organizowania nielegalnego przekroczenia granicy – analiza wdrożenia prawa Unii Europejskiej przez Polskę, “Europejski Przegląd Sądowy” 2023, No. 8.
Pływaczewski E. ., Sakowicz A., in: Kodeks karny. Część szczególna. Komentarz do artykułów 222–316, t. 2, eds. A. Wąsek, R. Zawłocki, Warszawa 2010, Legalis.
Proposal for a Directive of the European Parliament and of the Council laying down minimum rules to prevent and counter the facilitation of unauthorised entry, transit and stay in the European Union, and replacing Council Directive 2002/90/EC and Council Framework Decision 2002/946 JHA COM(2023) 755 final 2023/0439(COD).
Ricci C.M., Criminalising Solidarity? Smugglers, Migrants and Rescuers in the Reform of the ‘Facilitators’ Package’ in: Securitising Asylum Flows. Deflection, Criminalisation and Challenges for Human Rights, eds V. Mitsilegas, V. Moreno-Lax, N. Vavoula, Leiden–Boston 2020.
Sono stati prosciolti tutti gli imputati nel processo sulla nave Iuventa, https://www.ilpost.it/2024/04/19/iuventa-prosciolti/?homepagePosition=1.
Spena A., Part 1. Migrant Smuggling: a Normative and Phenomenological View from Italy, in: Between Criminalization and Protection. The Italian Way of Dealing with Migrant Smuggling and Trafficking within the European and International Context, eds. A. Militello, V. Spena, Springer 2019.
Stępka M., The New Pact on Migration and Asylum: Another Step in the EU Migration-Security Continuum or Preservation of the Status Quo?, “Białostockie Studia Prawnicze” 2023, No. 1.
United Nation’s Office on Drugs and Crime, United Nations Convention against Transnational Organized Crime and the Protocols Thereto. Part Three, Legislative Guide for the Implementation of the Protocol Against the Smuggling of Migrants by Land, Sea and Air, Supplementing the United Nations Convention Against Transnational Organized Crime, United Nations 2005.
United Nations, General Assembly, Report of the Ad Hoc Committee on the Elaboration of a Convention against Transnational Organized Crime on the work of its first to eleventh sessions Addendum Interpretative notes for the official records (travaux préparatoires) of the negotiation of the United Nations Convention against Transnational Organized Crime and the Protocols thereto, United Nations, General Assembly A/55/383/Add.1, https://www.unodc.org/pdf/crime/final_instruments/383a1e.pdf.
Webber F., The legal framework: when law and morality collide, in: Humanitarianism: the unacceptable face of solidarity, Institute of Race Relations, eds. L. Fekete, F. Webber, A. Edmond-Pettitt, London 2017.
Pobrania
Opublikowane
Jak cytować
Numer
Dział
Licencja
Prawa autorskie (c) 2024 Magdalena Perkowska
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Statystyki
Liczba wyświetleń i pobrań: 409
Liczba cytowań: 0
