Aksjologiczne aspekty neoliberalizmu a edukacja
DOI:
https://doi.org/10.12775/PCh.2025.015Słowa kluczowe
neoliberalizm, cnoty, homo economicus, globalne korporacje, strategie dla edukacjiAbstrakt
W artykule zostały podjęte kwestie związane z neoliberalizmem: znaczeniem tego terminu, preferowanymi w neoliberalizmie wartościami, wizją człowieczeństwa, homo oeconomicus i wpływem globalnych korporacji na edukację. Autorka dochodzi do wniosku, że neoliberalizm degeneruje wszystkie grupy ludzi i systemy edukacyjne na świecie.
Bibliografia
Aldridge, A. (2006). Rynek. Warszawa: Wydawnictwo Sic!
Ancyparowicz, G. (2013). Polska gospodarka jest jak lokomotywa opanowana przez zbieraczy złomu. Za chwilę wszystko przestanie istnieć i staniemy. Sieci: odważny tygodnik młodej Polski, 11, 27–31.
Arrow, K. (1974). Gifts and excanges. Philosophy of Public Affairs, 1 (4), 343–362.
Ball, S. (2012). Global Education Inc. New Policy Netrworks and the neo-liberal imaginary. New York: Joseph Rowntree Foundation.
Barber, B.R. (2008). Skonsumowani. Jak rynek psuje dzieci, infantylizuje dorosłych i połyka obywateli. Warszawa: Wydawnictwo Literackie MUZA.
Bartyzel, J. (2004). W gąszczu liberalizmów. Próba periodyzacji i kwalifikacji. Lublin: Fundacja „Servire Viritati”.
Becker, G.H. (1990). Ekonomiczna teoria zachowań ludzkich. Warszawa: PWN.
Boaz, D. (2005). Libertarianizm. Poznań: Zysk i S-ka.
Castells, M. (2013). Władza komunikacji. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
Chmielewski, A. (2011). Społeczeństwo otwarte czy wspólnota? Wrocław: Uniwersytet Wrocławski.
Comte-Sponville, A. (2013). Czy kapitał jest moralny? O niedorzeczności i tyranii naszych czasów. Warszawa: Wydawnictwo Czarna Owca.
Dzwończyk, J. (2008). Społeczeństwo obywatelskie a globalizacja. W: B. Krauz-Mozer i P. Borowiec (red.), Globalizacja: nieznośne podobieństwo? Świat i jego instytucje w procesie uniformizacji (s. 335–355). Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.
Friedman, M. (1962). Capitalism and freedom. Chicago: University of Chicago Press.
Futyma, S. (2002). Wolnego rynku implikacje dla edukacji. Poznań–Toruń: Edytor.
Giddens, A. (2006). Przemiany intymności. Seksualność, miłość i erotyzm we współczesnym społeczeństwie. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
Gordon, D. (2009). Wprowadzenie do wydania drugiego. W: M.N. Rothbard, Egalitaryzm jako bunt przeciw naturze ludzkiej. Chicago–Warszawa: Fijorr Publishing.
Harari, Y.N. (2018a). 21 lekcji na XXI wiek. Kraków: Wydawnictwo Literackie.
Harari, Y.N. (2018b). Homo deus. Krótka historia jutra. Kraków: Wydawnictwo Literackie.
Hayek, F. von (2006). Konstytucja wolności. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
Hejwosz, D. (2011). Edukacja uniwersytecka i kreowanie elit społecznych. Kraków: Impuls.
Heller, M. (2021). Wierzę, żeby zrozumieć. Kraków: Wydawnictwo Znak.
Hoppe, H.H. (2006). Demokracja. Bóg, który zawiódł. Warszawa: Fijorr Publishing.
Kantor, R. (2023). Najbardziej niszcząca cecha kultury masowej: zohydzenie przeszłości i dorobku pokoleń. Przeciw globalizacji kultury. W: P. Bortkiewicz i in., Tyrania postępu (s. 236–256). Kraków: Biały Kruk.
Klein, N. (2008). Doktryna szoku. Jak współczesny kapitalizm wykorzystuje klęski żywiołowe i kryzysy społeczne. Warszawa: Wydawnictwo Literackie MUZA.
Klus-Stańska, D. i Nowicka, M. (2005). Sensy i bezsensy edukacji wczesnoszkolnej. Warszawa: Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne.
Knight, Ch. (1990). The making of Tory education policy in post-war Britain in 1950–1986. London: Falmer.
Kristol, I. (2007). Neokonserwatywne przekonania. Dawniej i dziś. W: L. Stelzer (red.), Neokonserwatyzm (s. 72–77). Warszawa: Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne.
Kruszelnicki, J. (2023). Człowiek jest winien z powodu swej chciwości, a nie dlatego, że oddycha. Ekologia, ekologizm, ideologia. W: P. Bortkiewicz i in., Tyrania postępu (s. 290–307). Kraków: Biały Kruk.
Kucharczyk, G. (2023). Niemieckie próby (od)budowy sieci imperialnych wpływów (1990–2022). W: P. Bortkiewicz i in., Tyrania postępu (s. 342–365). Kraków: Biały Kruk.
Kuttner, R. (1997). Everything for sale. The virtues and limits of market. New York: Alfred and Knopf.
Letwin, O. (1989). Grounding comes first. W: B. Moon, P. Murphy, J. Raynor (red.), Politics for the curriculum. Milton Keynes: Open University Press.
Libby, K. i Weil, D. (2010). California passes legislation to compete to the Race to the Bottom (RTTB): The commodification of learning under the guise of educational reform. Pobrano 25 stycznia 2010 z: http://dailycensored.com/2010/01/13/california-passes-legislation-to-compete-for-the.
Lisicki, P. (2024a). Końcowe odliczanie. Start up projektu transczłowieka. Warszawa: Wydawnictwo Fronda.
Lisicki, P. (2024b). Prawdziwie zmartwychwstał. Śledztwo w sprawie najważniejszego wydarzenia w historii. Warszawa: Wydawnictwo Fronda.
Luttwak, E. (2000). Turbokapitalizm. Wrocław: Wydawnictwo Dolnośląskie.
Marody, M. (2015). Jednostka po nowoczesności. Perspektywa socjologiczna. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar.
McClennen, S. (2009). Neoliberalism and higher education. Pobrano 10 listopada 2009 z: http://opiniator.blog.nytimes.com/2009/03/08/neoliberalism-and-higher-education.
Nowak, A. (2023). Kim jesteśmy i kim będziemy – transludzie, cyborgi i sztuczna inteligencja. W: P. Bortkiewicz i in., Tyrania postępu (s. 10–35). Kraków: Biały Kruk.
Nozick, R. (1999). Anarchia, państwo, utopia. Warszawa: Fundacja Aletheia.
Nozick, R. (2012). Dlaczego intelektualiści występują przeciw kapitalizmowi? W: L. Balcerowicz, Odkrywając wolność. Przeciw zniewoleniu umysłów. Poznań: Zysk i Ska.
Patel, R. (2010). Wartość niczego. Jak przekształcić społeczeństwo rynkowe i na nowo zdefiniować demokrację. Warszawa: Wydawnictwo Literackie MUZA.
Perkins, J. (2007). Wyznania ekonomisty od brudnej roboty (wywiad: 05.06.2007). Pobrano 10 listopada 2018 z: https://ripsomar.wordpress.com./2015/01/18/johnperkins-wyznania-ekonomisty-od-brudnej-roboty-wywiad-z-05-06-2007-r.
Piketty, T. (2015). Kapitał w XXI wieku. Warszawa: Wydawnictwo Krytyki Politycznej.
Polak, W. (2023). Ekologizm jako substytut religii. W: P. Bortkiewicz i in., Tyrania postępu (s. 260–289). Kraków: Biały Kruk.
Potulicka, E. (2001). Reforma edukacji w Australii na tle reform w krajach anglosaskich. W: E. Potulicka (red.), Szkice z teorii i praktyki zmiany oświatowej. Poznań: Eruditus.
Potulicka, E. (2019). Dwa paradygmaty myślenia o edukacji i jej reformach: pedagogiczny i globalny – neoliberalny. Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM.
Rand, A. (2000). Cnota egoizmu. Poznań: Zysk i S-ka.
Rand, A. (2013). Kapitalizm: nieznany ideał. Poznań: Zysk i S-ka.
Report of the New Commission on the Skills of American Worforce. (1997). Washington D.C.: National Center for Education and Economy.
Robertson, D.H. (1963). Lectures on Economic Principles. London: Fontana Library.
Rothbard, M. (2009). Egalitaryzm jako bunt przeciw naturze ludzkiej. Warszawa: Fijor Publishing.
Rutkowiak, J. (2012). Czy istnieje edukacyjny program ekonomii korporacyjnej? W: E. Potulicka, J. Rutkowiak, Neoliberalne uwikłania edukacji. Kraków: Impuls.
Saad-Filho, A. i Johnston, D. (red.) (2009). Neoliberalizm przed trybunałem. Warszawa: Książka i Prasa.
Sandel, M.J. (2009). Liberalizm a granice sprawiedliwości. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie i Profesjonalne.
Sandel, M.J. (2013). Czego nie można kupić za pieniądze? Moralne granice rynku. Warszawa: KURHAUS.
Skrzypczak, R. (2018). O autorze i jego dziele. W: W. Sołowjow, Krótka opowieść o Antychryście. Kraków: Wydawnictwo AA.
Solska, E. (2011). Duch liberalizmu a projekt Europejskiej Przestrzeni Edukacyjnej. Lublin: Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej.
Sołowjow, W. (2018). Krótka opowieść o Antychryście. Kraków: Wydawnictwo AA.
Sosnowski, L. (2023). Dobro, zło i święty spokój. Chcą nas wyzwalać, choć nie jesteśmy uwięzieni. W: P. Bortkiewicz i in., Tyrania postępu (s. 422–444). Kraków: Biały Kruk.
Staniszkis, J. (2003). Zwierzę niepolityczne. Warszawa: Atest.
Szahaj, A. (2000). Jednostka czy wspólnota? Spór liberałów z komunitarystami a „sprawa polska”. Warszawa: Książka i Prasa.
Szahaj, A. (2017). Neoliberalizm, turbokapitalizm, kryzys. Warszawa: Książka i Wiedza.
Toch, T. (1991). In the name of excellence. New York: Oxford University Press.
Touraine, A. (2013). Po kryzysie. Warszawa: Oficyna Naukowa.
Veblen, T. (2000). Teoria klasy próżniaczej. Warszawa: Wydawnictwo Literackie MUZA.
Wexler, P. (1987). Social analysis of education. London: Routledge and Kegan Paul.
Wiejak, A. (2024). Zhakować umysł, aby zniszczyć duszę. Kraków: Wydawnictwo AA.
Wnuk-Lipiński, E. (2004). Świat międzyepoki. Globalizacja, demokracja. Państwo narodowe. Kraków: Wydawnictwo Znak.
Pobrania
Opublikowane
Jak cytować
Numer
Dział
Licencja

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Statystyki
Liczba wyświetleń i pobrań: 57
Liczba cytowań: 0