Problem rozumienia, czyli czy filozofia Gadamera prowadzi do konserwatyzmu

Abstrakt

Niniejszy artykuł przedstawia analizę konsekwencji politycznych, które pociąga za sobą filozofia hermeneutyczna Hansa-Georga Gadamera. Kluczowy element jego myśli, czyli teoria rozumienia, zostaje zidentyfikowana jako ten punkt, z którego wychodzi wielu myślicieli formułując przeciwko Gadamerowi zarzut konserwatyzmu, ale i na podstawie którego można od niego oczekiwać formułowania wniosków dotyczących strefy praxis. Przedstawienie tej teorii — przez eksplikację kluczowych pojęć tradycji, przesądu, autorytetu oraz podkreślenie jej dynamicznego charakteru opartego na projekcie — jest nie tylko sposobem odparcia wymienionych zarzutów, ale i wskazaniem na możliwość rozwinięcia w ramach filozofii hermeneutycznej refleksji krytycznej. Filozofia Gadamera okazuje się więc otwarta na interpretację zarówno w duchu konserwatywnym, jak i krytycznym.