„Zapomniana demokracja” O demokracji deliberacyjnej w Pierwszej Rzeczypospolitej

Izabela Lewandowska-Malec

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/SIT.2012.006

Abstrakt


In connection of crisis of democracy in modern Europe, there are new concepts of her reconstruction, including a new idea of deliberative democracy, which clearly separates public sphere from private sphere of people’s life. In both of them there are diff erent rules. In public sphere free and equal citizens care about the common good through the debate of public issues, which is conducted on the basis of freedom of speech. That deliberation, in which only substantive arguments should be used to persuade interlocutors, who express diff erent point of view, always ends not with a vote, but with universal agreement. That idea is considered to be the future of democracy. However it should be noted that Poland has in deliberative democracy extremely interesting traditions. On deliberative democracy was based Polish democracy in XVI–XVIII centuries.


Słowa kluczowe


democracy; public sphere; common good; deliberation; universal agreement

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Bachmann K., Konwent o przyszłości Europy. Demokracja deliberatywna jako metoda legitymizacji władzy w wielopłaszczyznowym systemie politycznym, Wrocław 2004.

Bobrzyński M., Dzieje Polski w zarysie, Warszawa 1879.

Borkowski R., Defi niowanie demokracji, [w:] Demokracja. Teorie. Idee. Instytucje, red. T. Biernat i A. Siwik, Toruń 2003.

Chodubski A., Wybory jako instytucja ładu demokratycznego, [w:] Czy upadek demokracji? Idee i wartości, red. A. Stelmach, Poznań 2007.

Czapliński W., Parliament at the Summit of Its Development (16th–17th Centurie). Antologies, Wrocław–Warszawa–Kraków–Gdańsk 1995.

Czapliński W., Sejm w latach 1587–1696, [w:] Historia sejmu polskiego, t. I: Do schyłku szlacheckiej Rzeczypospolitej, red. J. Michalski, Warszawa 1984.

Davies N., God’s playground. A history of Poland, v. I: The origins to 1795, New York 1982.

Długosz D., Wygnański J., Obywatele współdecydują. Przewodnik po partycypacji społecznej, Warszawa 2005.

Dzięgielewski J., Stan szlachecki w życiu publicznym Rzeczypospolitej w pierwszym stuleciu po unii lubelskiej, [w:] Tradycje polityczne dawnej Polski, red. A. Sucheni-Grabowska i A. Dąbrowska, Warszawa 1994.

Ekes J., Polska – przyczyna słabości i podstawy nadziei, Warszawa 1994.

Filipowicz S., O władzy iluzji w królestwie rozumu, Warszawa 2007.

Grabowska M., Demokracja – teorie i społeczne nastawienia, Civitas. Studia z filozofii i polityki 1998, nr 2.

Grabowska M., Demokracja; L. Rajca, Demokracja. Studium polityczne, Toruń 2007.

Jakubowski J., Warunki wstępne demokracji, [w:] Demokracja – samorządność – prawo, red. T. Buksiński, K. Bondyra, J. Jakubowski, Pisma Filozoficzne 2007, t. CI.

Jakubowski J., Warunki wstępne; A. Błaszczyk, Demokracja w myśleniu i działaniu. Z historii demokracji – jej perspektywy, Warszawa 2004.

Kaczocha W., Demokracja proceduralna oraz republikańska, Poznań 2004.

Konopczyński W., Le liberum veto. Etude sur le developpment du principe majoritaire, Paris 1930.

Łaszewski R., Sejm polski w latach 1764–1793, Warszawa–Poznań 1973.

Marczewska-Rytko M., Demokracja bezpośrednia w teorii i praktyce politycznej, Lublin 2001.

Marczewska-Rytko M., Demokracja bezpośrednia, s. 17; J. Miklaszewska, Demokracja – dzieje pojęcia, [w:] Oblicza demokracji, red. R. Legutko i J. Kłoczowski, Kraków 2002.

Matwijowski K., Pietrzak J., Słowo wstępne, [w:] Senat w Polsce. Dzieje i teraźniejszość. Sesja naukowa Kraków 25 i 26 maja 1993, red. K. Matwijowski, J. Pietrzak, Warszawa 1993.

N. Davies N., Boże Igrzysko. Historia Polski, t. I: Od początków do roku 1795, tłum. E. Tabakowska, Kraków 1991.

Olszewski H., Sejm Rzeczypospolitej epoki oligarchii 1652–1763. Prawo–praktyka–teoria–programy, Poznań 1966.

Pająk B., Demokracja polska i niemiecka. Tradycja, teraźniejszość, perspektywy, Poznań 2008.

Palaver W., Etyczne granice stosowania zasady większości – o politycznej teologii demokracji, Civitas 1998, nr 2.

Przeworski A., Alvarez M., Cheibub J.A., Limongi F., Co decyduje o trwałości demokracji?, Civitas. Studia z filozofi i polityki 1998, nr 2.

Ryfk J., Wiek dostępu. Nowa kultura hiperkapitalizmu, w której płaci się za każdą chwilę życia, przeł. E. Kania, Wrocław 2003.

Saward M., Demokracja, tłum. A. Burek, Warszawa 2008.

Sroka J., Instytucje demokracji deliberacyjnej w polskim systemie politycznym. Wprowadzenie do kontekstu teoretycznego, [w:] Wybrane instytucje demokracji partycypacyjnej w polskim systemie politycznym, red. J. Sroka, Warszawa 2008.

Szahaj A., Niesprawiedliwość a demoralizacja, [w:] Demokracja spektaklu? Kondycja polskiego życia publicznego 15 lat po zmianie systemowej, red. P. Żuk, Warszawa 2004.

Śpiewak P., Obietnice demokracji, Warszawa 2004.

Tilly Ch., Demokracja, przekł. M. Szczubiałka, Warszawa 2008.








ISSN 1689-5258 (print)
ISSN 2391-7873 (online)

Partnerzy platformy czasopism