Tłumacz wobec literatury wulgarnej (na przykładzie twórczości Miodraga Bulatovicia)

Justyna Fudala

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/RP.2019.007

Abstrakt


Styl autora oryginału wpływa na rodzaj technik translatorskich stosowanych przez tłumacza. Tłumacz literatury brzydkiej i wulgarnej może stanąć przed dylematem pominięcia w przekładzie pewnych elementów z tekstu wyjściowego, które wydają mu się zbyt kontrowersyjne i szokujące. Próbuje wówczas stworzyć bardziej łagodną wersję tekstu wyjściowego, świadomie deformując przekład. Celem artykułu jest przedstawienie elementów stylu serbskiego prozaika Miodraga Bulatovicia oraz wskazanie tendencji w tłumaczeniu literatury brzydkiej i wulgarnej na wybranych przykładach.


Słowa kluczowe


techniki tłumaczeniowe; wyzwania translatorskie; estetyka przekładu; literatura wulgarna; Miodrag Bulatović

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Berman A., 2009, Przekład jako doświadczenie obcego, [w:] Współczesne teorie przekładu. Antologia, P. Bukowski, M. Heydel (red.), Kraków, s. 249–264.

Bukwalt M., 2004, Groteskowy obraz świata w opowiadaniu „Tyrania” Miodraga Bulatovicia, „Slavica Wratislaviensia”, CXXXI, s. 65–76.

Bukwalt M., 2006, Motyw szaleństwa w opowiadaniu „Zatrzymaj się, Dunaju” Miodraga Bulatovicia, „Slavica Wratislaviensia”, CXXXIX, s. 79–86.

Bulatović M., 1994, Bohater na ośle, przeł. D. Ćirlić-Straszyńska, Warszawa.

Bulatović M., 1967, Heroj na magarcu, Cetinje.

Bulatović M., 1998, Ljudi sa četiri prsta. Peti prst. Antologija, Beograd.

Bulatović M., 1983, Ludzie o czterech palcach, przeł. D. Ćirlić-Straszyńska, Warszawa.

Bulatović M., 1958, Vuk i zvono. Povesti o ogniu, zatočenicima i još nekim ljudima, Beograd.

Chołodowski W., 1984, Miodrag Bulatović, „Literatura na Świecie”, 9, s. 12–14.

Chołodowski W., 1986, O Bulatoviciu, „Literatura na Świecie”, 1, s. 230–249.

Dittrich W., 2015, Wstręt, obrzydzenie, fascynacja. Dziwoląg i jego postrzeganie w XX wieku, [w:] Wstręt i obrzydzenie, W. Dittrich, M. Hybiak, M. Wirski, M. Zegarlińska (red.), Gdańsk, s. 13–20.

Eco U., 2007, Historia brzydoty, Poznań.

Fudala J., 2015, Opowiadanie „Nema povratka” Miodraga Bulatovicia – tłumaczenie i próba monografii, nieopublikowana praca magisterska, Wrocław.

Fudala J., 2017, Opowiadanie „Nema povratka” Miodraga Bulatovicia – tłumacz jako pośrednik między literaturą serbską a polską, „Rocznik Przekładoznawczy. Studia nad teorią, praktyką i dydaktyką przekładu”, 12, s. 117–129.

Ilić A., 1986, Stworzyć noc, „Literatura na Świecie”, 1(174), s. 250–279.

Krzysztofiak M., 1999, Przekład literacki a translatologia, Poznań.

Palavestra P., 1972, Posleratna srpska književnost 1940–1970, Beograd.

Pycia P., 2012, Przekraczając granice. Problem przekładu wulgaryzmów i przekleństw, „Przekłady Literatur Słowiańskich”, 1, s. 135–148.

Rejakowa B., 1994, Mechanizmy językowe w przekładzie związków frazeologicznych na materiale języka polskiego i słowackiego, Lublin.

Skibińska E., 1999, Przekład a kultura. Elementy kulturowe we francuskich tłumaczeniach Pana Tadeusza, Wrocław.

Szukalska A., 2013, Problematyka wizualizacji w prozie Miodraga Bulatovicia, Kraków.

Tomaszkiewicz T., 2004, Terminologia tłumaczenia, Poznań.

Vučković R., 1973, Tragikomiczny świat marionetek Miodraga Bulatovicia, „Literatura na Świecie”, 8, s. 648–671.

Żyniewicz K., 2016, Sztuka jako narzędzie badania granic. Pozaartystyczne wnioski płynące z artystycznych eksperymentów, [w:] A fe! Społeczno- -kulturowe konteksty wstrętu i obrzydliwości, A. Drzał-Sierocka, M. Kowalewska (red.), Gdańsk, s. 125–136.

Grochowski M., 2002, Słownik polskich przekleństw i wulgaryzmów, Warszawa.

Imami P., 2007, Beogradski frajerski rečnik, Beograd.

Matešić J., 1982, Frazeološki rječnik hrvatskoga ili srpskog jezika, Zagreb.

Menac A. (red.), 2003, Hrvatski frazeološki rječnik, Zagreb.

Menac A. (red.), 1986, Hrvatskosrpsko-poljski frazeološki rječnik, Zagreb.

Muldner-Nieckowski P., 2003, Wielki słownik frazeologiczny języka polskiego, Warszawa.

Otašević Đ., 2007, Mali srpski frazeološki rečnik, Beograd.

Rečnik srpskoga jezika, Matica srpska, 2011, Novi Sad.

Skorupka S., 2002, Słownik frazeologiczny języka polskiego, Warszawa.

Šipka D., 2011, Rečnik opscenih reči i izraza, Novi Sad–Beograd.








ISSN 1896-4362 (print)
ISSN 2392-1552 (online)

Partnerzy platformy czasopism