Materialno-biologiczny wymiar obrazu Bożego w człowieku
DOI:
https://doi.org/10.12775/SetF.2014.022Słowa kluczowe
imago Dei, teologia, materialność, redukcjonizm, nauki ścisłeAbstrakt
W artykule przedstawiono zarys teologii imago Dei w perspektywie naukowej wizji człowieka. Dzisiaj taka wizja jest określona istotnie przez szczegółowe nauki o człowieku, jak neurologia i kognitywistyka. Twierdzą one, że racjonalność i wolność człowieka są osadzone w konkretnych strukturach biologicznych i mogą być wyjaśnione na ich podstawie. Z takiej perspektywy imago Dei, który klasyczna tradycja teologiczna wiązała z ludzką racjonalnością i wolnością, nie powinien być rozumiany jako rzeczywistość czysto duchowa. Nowe metody i dane nauk stawiają teologię przed koniecznością przemyślenia tradycyjnego pojęcia obrazu w kierunku szerszej artykulacji jego materialnej struktury i natury. Człowiek, jako istota cielesna, jest obrazem Boga. Takie stwierdzenie nie oznacza konieczności przyjęcia jakiegokolwiek niewłaściwego redukcjonizmu czy ontologicznego monizmu i nie może być traktowane jako intelektualne uzasadnienia radykalnego naturalizmu właściwego niektórym ‘nowym ateizmom’. Artykuł pokazuje jak to twierdzenie można obronić z zachowaniem punktu widzenia klasycznej doktryny stworzenia właściwej dla chrześcijańskiej teologii.
Bibliografia
Ayres, L. 2010. Augustine and the Trinity. Cambridge: Cambridge University Press.
Bremer, J. 2010. Wprowadzenie do filozofii umysłu, (Myśl filozoficzna). Kraków: WAM.
Cortez, M. 2010. Theological Anthropology: A Guide for the Perplexed. London–New York: T&t Clark – Bloomsbury.
Dirscherl, E. 2012. “Leib-Seele Beziehung.” W Neues Lexikon der katholischen Dogmatik, red. W. Beinert, B. Stubenrauch, 439–442. Freiburg–Basel–Wien: Herder.
Green, J.B. 2011. “Soul.” W Cambridge Dictionary of Christian Theology, red. I.A. McFarland, D.A.S. Fergusson, K. Kilby, I.R. Torrance, 481–482. Cambridge: Cambridge University Press.
de Margeri, B. 1997. La Trinité chrétienne dans l'histoire. Paris: Beauchesne.
McFarland, I.A. 2011. “Theological Anthropology.” W Cambridge Dictionary of Christian Theology, red. I.A. McFarland, D.A.S. Fergusson, K. Kilby, I.R. Torrance. Cambridge: Cambridge University Press.
Heller, M., Pabian, T. 2014. Elementy filozofii przyrody. Kraków: Copernicus Center Press.
Hohol, M. 2013. Wyjaśnić umysł. Struktura teorii neurokognitywnych. Kraków: Copernicus Center Press.
Horn, Ch. 2014. “Anthropologie.” W Augustinus Handbuch, red. V. Henning Drecoll, UTB 4187, 479–488. Mohr Siebeck, Tübingen.
Kany, R. 2007. Augustins Trinitätsdenken: Bilanz, Kritik und Weiterführung der modernen Forschung zu “De trinitate”, (Studien Und Texte Zu Antike Und Christentum / Studies and Texts in Antiquity and Christianity). Tübingen: Mohr Siebeck.
Kessler, H. 2009. Evolution und Schöpfung in neuer Sicht. Kevelaer: Butzon & Bercke.
Kupczak J. 2006. Dar i komunia. Teologia ciała w ujęciu Jana Pawła II. Kraków: Znak.
Lüke, U. 2007a. Das Säugetier von Gottes Gnaden. Evolution – Bewusstsein – Freiheit. Freiburg–Basel–Wien: Herder.
Lüke, U., (red.). 2007b. Der Mensch - nichts als Natur? Interdisziplinäre Annäherungen. Darmstadt: Wissenschaftliche Buchgesellschaft.
Lüke, U. 2012. “Monismus.” W Neues Lexikon der katholischen Dogmatik, red. W. Beinert, B. Stubenrauch, 484–487. Freiburg–Basel–Wien: Herder.
Murphy, N. 2006. Bodies and Souls, or Spirited Bodies?, (Current Issues in Theology). Cambridge: Cambridge University Press.
Newberg, A. B. 2010. Principles of Neurotheology, (Ashgate Science and Religion Series). Aldershot: Ashgate.
Neuner P. 2003. Naturalisierung des Geistes - Sprachlosigkeit der Theologie?: Die Mind-Brain-Debatte und das christliche Menschenbild (Quaestiones disputatae). Herder: Freiburg-Basel-Wien.
Nida-Rümelin, M. 2002. Causal Reduction, Ontological Reduction and First-Person Ontology. Notes on Searle´s View about Consciousness, w: G. Grewendorf, G. Meggle (red.), Speech Acts, Mind, and Social Reality. Discussions with J. R. Searle, Kluwer, 205-221.
Paris, L. 2012. Sulla libertà. Prospettive di teologia trinitaria tra neuroscienze e filosofia. Roma: Città Nuova.
Pröpper, T. 2011. Theologische Anthropologie. I. Freiburg–Basel–Wien: Herder.
Ratzinger, J. 2014. Zmartwychwstanie i życie wieczne. Studia o eschatologii i teologii nadziei, (JROO, 10), Lublin: KUL.
Sanna, I. 2006. L'identità aperta. Il cristiano e la questione antropologica, (Biblioteca di Teologia Contemporanea, 132), Brescia: Queriniana.
Searle, J.R. 1999. Umysł na nowo odkryty. Warszawa: PIW.
Searle, J.R. 2006. Umysł. Krótkie wprowadzenie. Warszawa: Rebis.
Souvignier, G., Lüke, U. (red.). 2008. Gottesbilder an der Grenze zwischen Naturwissenschaft und Theologie. Darmstadt: Wissenschaftliche Buchgesellschaft.
Williams, A.N. 2014. Boski zmysł. Intelekt w tradycji patrystycznej. Kraków: WAM.
Pobrania
Opublikowane
Jak cytować
Numer
Dział
Licencja
Prawa autorskie (c) 2014 Scientia et Fides
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
CC BY ND 4.0. Posiadaczem prawa autorskiego (Licencjodawcą) jest Autor, który na mocy umowy licencyjnej udziela nieodpłatnie prawa do eksploatacji dzieła na polach wskazanych w umowie.
- Licencjodawca udziela Licencjobiorcy licencji niewyłącznej na korzystanie z Utworu/przedmiotu prawa pokrewnego w następujących polach eksploatacji: a) utrwalanie Utworu/przedmiotu prawa pokrewnego; b) reprodukowanie (zwielokrotnienie) Utworu/przedmiotu prawa pokrewnego drukiem i techniką cyfrową (e-book, audiobook); c) wprowadzania do obrotu egzemplarzy zwielokrotnionego Utworu/przedmiotu prawa pokrewnego; d) wprowadzenie Utworu/przedmiotu prawa pokrewnego do pamięci komputera; e) rozpowszechnianie utworu w wersji elektronicznej w formule open access na licencji Creative Commons (CC BY-ND 3.0) poprzez platformę cyfrową Wydawnictwa Naukowego UMK oraz repozytorium UMK.
- Korzystanie przez Licencjobiorcę z utrwalonego Utworu ww. polach nie jest ograniczone czasowo ilościowo i terytorialnie.
- Licencjodawca udziela Licencjobiorcy licencji do Utworu/przedmiotu prawa pokrewnego nieodpłatnie na czas nieokreślony
PEŁEN TEKST UMOWY LICENCYJNEJ >>
Statystyki
Liczba wyświetleń i pobrań: 730
Liczba cytowań: 3
