Long live the translator!
Anatolij Nehaj – one of the Russian ambassadors of Agnieszka Osiecka
DOI:
https://doi.org/10.12775/RP.2025.008Keywords
Anatolij Nehaj, Agnieszka Osiecka, “Niech żyje bal”, melic translation, biography, translator’s craft, translation, studiesAbstract
This article introduces Anatolij Nehaj, who, through his work as a translator and popularizer, can be considered an ambassador of Agnieszka Osiecka's work in Russia. The starting point for presenting his biography and showcasing his translation practice is a detailed analysis of the two texts: the original ‘Niech żyje bal’ and its translation ‘Славься, наш бал’. Following Nehaj's guiding principle of creating a melic translation, the main focus, alongside conveying the original meaning, was the faithful reproduction of the song’s melodic line. This approach ensures that the resulting song can be performed naturally – a feature that applies to all the songs he translated.
Establishing contact with the translator allowed us not only to resolve specific issues related to this particular translation, but also to gain valuable reflections on the translation process in general, expressed through culinary and mosaic metaphors. Furthermore, the conversation provided insights into his childhood and youth, including an episode with the windmill, where Nehaj recognized the difference in emotional resonance between the Ukrainian ‘Прощавай, млыне!’ and the Russian ‘Прощай, мельница!’. This, in turn, traces his path from the initial awareness of the non-equivalence of languages to his interest in Poland and the Polish language (during his stay at a dormitory), as well as to his first translations and subsequent publications.
Additionally, the article includes two postscripts. The first recounts how, in early 2025, Anatolij Nehaj discovered his doppelgänger, the Russian poetry translator Andrzej Lewandowski, leading to their collaboration on translations and publications. The second presents two poems by Agnieszka Osiecka, both in the original and in Nehaj’s translation, addressed to Bulat Okudzhava, illustrating the Polish side of their poetic dialogue.
References
Alekseevka: Алексеевка. 90 лет вместе с книгой, 2025, ОБУК Курская областная универсальная научная библиотека им. Н. Н. Асеева, https://kurskonb. ru/our-book/90let/10/, Курск, s. 7 (dostęp: 15.09.2025).
Bednarczyk A., 2010, Kilka słów o strategii, „strategii” i nadinterpretacji, „Między oryginałem a przekładem”, XVI, s. 109–122.
Bończa-Szabłowski J., 2021, Agnieszka Osiecka. Ta, co w pamięci ciągle płonie, https://blog.polona.pl/2021/10/agnieszka-osiecka-ta-co-w-pamieci-ciagle-plonie/ (dostęp: 15.09.2025).
Chłoporobotnik i boa grzechotnik – wystawa, https://artmuseum.pl/wystawy/ chloporobotnik-i-boa-grzechotnik (dostęp: 15.09.2025).
Ćwiek N., 2021, Rosyjskie przekłady pieśni Agnieszki Osieckiej (na podstawie wybranych utworów), Praca magisterska napisana pod kierunkiem prof. dr hab. Anny Bednarczyk, Łódź.
Gliński R., Rosa, M. (reż.) (2020), Osiecka, odcinek 12, Telewizja Polska.
Encyklopedia Teatru Polskiego: Apetyt na czereśnie, https://encyklopediateatru. pl/przedstawienie/9315/apetyt-na-czeresnie (dostęp: 15.09.2025).
Lewandowski A., 2025, Литературные забавы Пушкина, пер. А. Нехая, „Дом Славянский. Литературно-исторический журнал”, Выпуск 51, http://dompolski-journal.ru/articles/article/988/ (dostęp: 15.09.2025).
Magda Umer i piosenki jej życia, 2014 Polskie Radio – Jedynka, https://jedynka. polskieradio.pl/artykul/1104699,Magda-Umer-i-piosenki-jej-%C5%BCycia (dostęp: 15.09.2025).
MGrelewski, 2011, Агнешка Осецкая в Петербурге, „Gazeta Petersburska”, https://gazetapetersburska.org/%D0%B0%D0%B3%D0%BD%D0%B5%D1%88%D0%BA%D0%B0-%D0%BE%D1%81%D0%B5%D1%86%D0%BA %D0%B0%D1%8F-%D0%B2-%D0%BF%D0%B5%D1%82%D0%B5%D1%80 %D0%B1%D1%83%D1%80%D0%B3%D0%B5/?amp=1 (dostęp: 15.09.2025).
Muzeum Polskiej Piosenki czyli historia jednego przeboju: Niech żyje bal. Maryla Rodowicz, 2016, Magazyn miejski „Opole i kropka” https://www.opole.pl/ sites/default/files/field_pdf_version/2019-10/Opole-i-kropka-nr-12-2016.pdf (dostęp: 15.09.2025).
Nehaj: Нехай А. 2005, Предисловие, [w:] Осецкая А., Ах, пани, панове, переводы с польского, Санкт-Петербург, s. 5.
Nehaj: Нехай А., 2011, Этот российский след…, [w:] MGrelewski, 2011, Агнешка Осецкая в Петербурге, „Gazeta Petersburska”, https://gazetapetersburska.org/%D0%B0%D0%B3%D0%BD%D0%B5%D1%88%D0%BA%D0%B0 %D0%BE%D1%81%D0%B5%D1%86%D0%BA%D0%B0%D1%8F-%D0%B2%D0%BF%D0%B5%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%B1%D1%83%D1%80%D0%B3%D0%B5/?amp=1 (dostęp: 15.09.2025).
Nehaj: Нехай А., 2021, Признания, materiał niepublikowany, plik elektroniczny otrzymany od autora (46 stron).
Nehaj: Нехай А., 2024, „Ах, пани, панове…” (Агнешка Осецкая), materiał niepublikowany, plik elektroniczny otrzymany od autora (6 stron).
Nehaj: Нехай А., 2025, Стихи Агнешки Осецкой, обращенные к Окуджаве, „Дом Славянский. Литературно-исторический журнал”, Выпуск 51, http:// dompolski-journal.ru/articles/article/987/ (dostęp: 15.09.2025).
Niechaj A., prywatna korespondencja z Moniką Krajewską; e-maile z: 25.08.2025, 26.08.2025, 28.10. 2025, 22.11.2025.
Milewska H., 2023, Jerzy Połomski – kapitał sympatii, „Hi-Fi i Muzyka”, nr 1, https:// www.hi-fi.com.pl/muzyka/sylwetki/jerzy-polomski/ (dostęp: 15.09.2025).
Olbrychski R., Pacho A., 2024, Brawurowy „Apetyt na czereśnie”, https://janowo. art/brawurowy-apetyt-na-czeresnie/ (dostęp: 15.09.2025).
Osiecka A., 1967–1989, Apetyt na czereśnie, Wykaz piosenek, Cyfrowe Archiwum Agnieszki Osieckiej, https://polona.pl/item-view/557c1b60-1475-49e2-a444ea33a4a4c954?page=1 (dostęp: 15.09.2025).
Osiecka A., 1976, 1993, Niech żyje bal, Cyfrowe Archiwum Agnieszki Osieckiej, https://polona.pl/item-view/207566d7-7dc7-47d2-93f1-ae99bde1f1f7?page=43 (dostęp: 15.09.2025).
Pavlenko: Павленко А., 2024, Анатолий Нехай „Не устать нам”, „Гатчинская правда”, https://gtn-pravda.ru/2024/11/02/anatoliy-nehay-ne-ustat-nam.html (dostęp: 15.09.2025).
Płużyczka M., 2021, Tłumacz miarą wszechrzeczy. Translatoryka antropocentryczna jako koncepcja prekursorska względem translatOR studies, [w:] Teksty, komunikacja, translacja w perspektywie antropocentrycznej: studia dedy kowane Panu Profesorowi Jerzemu Żmudzkiemu, J. Knieja, J. Krajka (red.), Lublin, s. 91–111.
Polonica Petropolitana, https://www.polskipetersburg.pl/biblioteka/seria-polonica-petropolitana (dostęp: 15.09.2025).
Položenie: Положение о Шестом Санкт-Петербургском конкурсе молодых переводчиков „Sensum de Sensu” 2006 год, Союз переводчиков России Санкт-Петербургское отделение, https://www.utr.spb.ru/Competitions/ Competition_2006/polozhenie_2006.htm (dostęp: 15.09.2025).
Pomnim ob Oseckoj: Помним об Осецкой, 10 ноября 2024, http://www.dompolski-journal.ru/news/135/ (dostęp: 15.09.2025).
Rodowicz M., Sztyler A., 2012, Maryla oj, Ty!, „Twój Styl”, nr 1, za: Serwis prasowy Maryli Rodowicz, http://marylapress.pl/wp/maryla-oj-ty/ (dostęp: 15.09.2025).
Soćko D., Agnieszka Osiecka – nasza poetka codzienności. Najpiękniejsze wiersze i piosenki, https://zwierciadlo.pl/kultura/539714,1,agnieszka-osiecka--wiersze-piosenki.read (dostęp: 15.09.2025).
Wikipedia: Fandango, https://pl.wikipedia.org/wiki/Fandango (dostęp: 15.09. 2025).
Wikipedia: Niech żyje bal, https://pl.wikipedia.org/wiki/Niech_%C5%BCyje_bal (dostęp: 15.09.2025).
Wikipedia: Половой, https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9F%D0%BE%D0% BB%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B9, (dostęp: 15.09.2025).
wp, 2021, Agnieszka Osiecka odeszła 24 lata temu. Wiemy, jak wyglądały ostatnie miesiące jej życia i co powiedziała przed śmiercią, „Super Express”, https:// www.se.pl/wiadomosci/exclusive/agnieszka-osiecka-wipo-rocznica-smierci24-lata-ostatnie-miesiace-zdanie-przed-smiercia-aa-F3gE-xxp2-viyH.html (dostęp: 15.09.2025).
Downloads
Published
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 Monika Krajewska

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NoDerivatives 4.0 International License.
Stats
Number of views and downloads: 75
Number of citations: 0