Analiza systemu kształcenia pielęgniarek programujących stymulatory rdzeniowe w Polsce i Wielkiej Brytanii
DOI:
https://doi.org/10.15225/PNN.2026.15.1.2Słowa kluczowe
edukacja, neuromodulacja, pielęgniarka, Polska, stymulacja rdzenia kręgowego, Wielka BrytaniaAbstrakt
Wstęp. Stymulacja rdzenia kręgowego to nowoczesna metoda leczenia przewlekłego bólu. W wielu krajach Europy pielęgniarki pełnią kluczową rolę w zakresie obsługi, programowania oraz edukacji pacjentów. W Polsce ta rola dopiero się kształtuje.
Cel. Celem pracy było porównanie systemu kształcenia i poziomu przygotowania zawodowego pielęgniarek zajmujących się programowaniem stymulatorów rdzenia kręgowego w Polsce i Wielkiej Brytanii.
Materiał i metody. Badanie przeprowadzono za pomocą ankiety zawierającej 11 pytań dotyczących zakresu kompetencji, szkolenia, współpracy z zespołem medycznym oraz roli zawodowej. Ankietę wypełniły pielęgniarki z 7 ośrodków w Anglii, 1 z Walii oraz 1 ośrodka z Polski.
Wyniki. W Wielkiej Brytanii pielęgniarki zaangażowane w opiekę nad pacjentami z stymulatorami rdzeniowymi mogą odbywać certyfikowane szkolenia, a ich rola jest jasno określona w strukturze systemu opieki zdrowotnej. Należy jednak podkreślić, że nie jest to standardowa praktyka w całym kraju i nie dotyczy wszystkich pielęgniarek zajmujących się neuromodulacją. W Polsce, chociaż nie istnieje jeszcze formalna, systemowa ścieżka edukacyjna dotycząca programowania stymulatorów rdzenia kręgowego, pielęgniarki również przechodzą certyfikowane specjalistyczne szkolenia. Pomimo braku oficjalnych wytycznych i regulacji w zakresie kształcenia podyplomowego, rola pielęgniarki w tym obszarze stopniowo się rozszerza.
Wnioski. Różnice pomiędzy Polską a Wielką Brytanią dotyczą przede wszystkim stopnia systemowego uregulowania kształcenia pielęgniarek bólowych oraz skali ich zatrudnienia. W Wielkiej Brytanii udział pielęgniarek w tym obszarze jest jasno określony, ustrukturyzowany i szeroko rozpowszechniony. Konieczne jest opracowanie i wdrożenie systemowych rozwiązań umożliwiających rozwój tej specjalistycznej roli w polskim systemie ochrony zdrowia. Ponadto w obu krajach brak jest formalnej ścieżki edukacji nowych pracowników w zakresie terapii neuromodulacyjnej, co wymaga niezwłocznego uregulowania. (PNN 2026;15(1):11–16)
Bibliografia
[1] National Institute for Health and Care Excellence. Spinal cord stimulation for chronic pain of neuropathic or ischaemic origin. NICE technology appraisal guidance TA159. NICE, London 2008. Retrieved June 30, 2025, from https://www.nice.org.uk/guidance/ta159
[2] Burrows D., Chumbley G. Nurses. In Faculty of Pain Medicine. Core standards for pain management services in the UK (2nd ed.). Faculty of Pain Medicine of the Royal College of Anaesthetists, London 2021. Retrieved June 30, 2025, from https://www.britishpainsociety.org/static/uploads/resources/files/FPM-Core-Standards-2021.pdf
[3] NHS Employers. NHS terms and conditions of service handbook (Agenda for Change). NHS Employers, London 2023. Retrieved July 5, 2025, from https://www.nhsemployers.org/publications/tchandbook
[4] Health Careers. Find and apply for jobs in the NHS. Retrieved July 5, 2025, from https://www.healthcareers.nhs.uk/not-currently-working-or-training/find-and-apply-jobs-nhs
[5] British Pain Society, Neuromodulation Society of UK and Ireland. Standards for the provision of neuromodulation services in the UK (2nd ed.). British Pain Society, London 2021. Retrieved June 30, 2025, from https://www.britishpainsociety.org/static/uploads/resources/files/Neuromodulation_Standards_2021.pdf
[6] Woodward S., Waterhouse C. Oxford handbook of neuroscience nursing. Oxford University Press, Oxford 2009.
[7] Royal College of Nursing. Advanced level nursing practice: introduction and toolkit. Royal College of Nursing, London 2018. Retrieved June 30, 2025, from https://www.rcn.org.uk/professional-development/publications/pub-007038
[8] Regulation of the Minister of Health. Regulation of the Minister of Health of 16 January 2026 on postgraduate education of nurses and midwives. Retrieved March 31, 2026, from https://eli.gov.pl/eli/DU/2026/57/ogl
[9] Postgraduate Education Center for Nurses and Midwives. Offer of qualification and specialist courses. Retrieved June 30, 2025, from https://ckppip.edu.pl
[10] Knap M., Krupa S. (Red.), Ból w praktyce pielęgniarskiej. Edra Urban & Partner, Warszawa 2024.
[11] Supreme Chamber of Nurses and Midwives. APN — advanced practice nurse. Retrieved June 30, 2025, from https://nipip.pl/apn/
[12] International Neuromodulation Society. INS Congress. Retrieved June 30, 2025, from https://www.neuromodulation.com/ins-congress
[13] Queen Mary University of London. Neuromodulation and pain management postgraduate certificate. Retrieved June 12, 2025, from https://www.qmul.ac.uk/postgraduate/taught/coursefinder/courses/neuromodulation-and-pain-management-pgcert/
[14] Queen Mary University of London. Neuromodulation and pain management online PGCert. Retrieved July 5, 2025, from https://www.qmul.ac.uk/postgraduate/taught/coursefinder/courses/neuromodulation-and-pain-management-online-pgcert/
[15] University of South Wales. PGDip pain management. Retrieved July 5, 2025, from https://www.southwales.ac.uk/courses/pgdip-pain-management/
[16] University College London. Pain management MSc. Retrieved July 5, 2025, from https://www.ucl.ac.uk/prospective-students/graduate/taught-degrees/pain-management-msc
[17] Faculty of Pain Medicine. Framework for the provision of pain services in the UK. Royal College of Anaesthetists, London 2021. Retrieved June 12, 2025, from https://www.fpm.ac.uk/standards-publications-workforce-guidance/framework-provision-pain-services
Pobrania
Opublikowane
Jak cytować
Numer
Dział
Licencja
Prawa autorskie (c) 2026 Marta Aleksandrowicz, Iwona Walas, Wacław Batko, Alison Cox, Jenny Jennings, Bethan Liver, Michelle Jenkins, Tomasz Mandat
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Statystyki
Liczba wyświetleń i pobrań: 51
Liczba cytowań: 0