Wychowanie do wolności – między samowolą a odpowiedzialnością
DOI:
https://doi.org/10.12775/PCh.2026.002Słowa kluczowe
wolność, wychowanie, odpowiedzielność, samowola, autorytet, metafizykaAbstrakt
Artykuł podejmuje refleksję nad jednym z najważniejszych problemów współczesności – znaczeniem wolności i jej stosunkiem do procesu wychowania. Autor wskazuje, że współczesna kultura często utożsamia wolność z brakiem ograniczeń i samowolą, co prowadzi do jej wypaczenia i utraty głębszego sensu. Tymczasem prawdziwa wolność nie polega na dowolnym wyborze, lecz na zdolności do rozeznawania dobra i odpowiedzialnego działania w jego imię. Wychowanie jawi się tutaj jako sztuka prowadzenia człowieka ku wolności dojrzałej, zakorzenionej w autorytecie, powinności i otwarciu na wymiar metafizyczny. Tylko taka wolność chroni jednostkę przed pustką samorealizacji oderwanej od wartości, a zarazem otwiera perspektywę wspólnotowego i sensownego życia. Artykuł jest więc próbą przywrócenia wolności jej autentycznego znaczenia, które nie zatrzymuje się na samym „ja”, lecz prowadzi ku innym i ku prawdzie.
Bibliografia
Acton, J. [Lord Acton]. (1995). Historia wolności. Wybór esejów, tłum. A. Branny, A. Gowin, P. Śpiewak. Kraków: Znak.
Acton J. [Lord Acton]. (2006). Historia wolności w czasach starożytnych, tłum. A. Gowin. W: J. Acton, W stronę wolności, wybór i oprac. J. i A. Rzegoccy (s. 1–28). Kraków: Ośrodek Myśli Politycznej.
Bergson, H. (1993). Dwa źródła moralności i religii, tłum. P. Kostyło i K. Skorulski. Kraków: Znak.
Bierdiajew, M. (2001). Sens twórczości. Próba usprawiedliwienia człowieka, tłum. H. Paprocki. Kęty: Wydawnictwo Antyk.
Delsol, Ch. (2011). Czym jest człowiek. Kurs antropologii dla niewtajemniczonych, tłum. M. Kowalska. Kraków: Znak.
Gruda, S.A. (1979). Promieniowanie ojcostwa. Znak, 11, 1119–1145.
Jan Paweł II (1997). Z czym idziemy w nowe tysiąclecie: V pielgrzymka 1997 w fotografiach i homiliach. Kraków: Wydawnictwo św. Stanisława.
Jaspers, K. (1990). Filozofia egzystencji, tłum. D. Lachowska. W: K. Jaspers, Filozofia egzystencji. Wybór pism (s. 80–162). Warszawa: PIW.
Klemperer, V. (1983). LTI. Notatnik filologa, tłum. J. Zychowicz. Kraków: Wydawnictwo Literackie.
Platon (2003). Państwo, Księga VIII, tłum. W. Witwicki. Kęty: Wydawnictwo Antyk.
Rothbard, M.N. (2004). O nową wolność. Manifest libertariański, tłum. W. Falkowski. Warszawa: Wydawnictwo Volumen.
Scheler, M. (2004). Wolność, miłość, świętość. Pisma wybrane z filozofii religii, tłum. G. Sowiński. Kraków: Znak.
Tillich, P. (1962). Symbol und Wirklichkeit. Göttingen: Vandenhoeck & Ruprecht.
Tischner, J. (1999). Przekonać Pana Boga. Wywiad D. Zańko i J. Gowina z Józefem Tischnerem. Kraków: Znak.
Wojtyła, K. (1962). Miłość i odpowiedzialność. Kraków: Znak.
Pobrania
Opublikowane
Jak cytować
Numer
Dział
Licencja

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Statystyki
Liczba wyświetleń i pobrań: 10
Liczba cytowań: 0