Przejdź do sekcji głównej Przejdź do głównego menu Przejdź do stopki
  • Zarejestruj
  • Zaloguj
  • Język
    • English
    • Język Polski
  • Menu
  • Strona domowa
  • Aktualny numer
  • Archiwum
  • Ogłoszenia
  • O czasopiśmie
    • O czasopiśmie
    • Przesyłanie tekstów
    • Zespół redakcyjny
    • Polityka prywatności
    • Kontakt
  • Zarejestruj
  • Zaloguj
  • Język:
  • English
  • Język Polski

Paedagogia Christiana

Poetycka próżnia Leśmiana a biblijna pustynia. Przyczynek do dyskusji nad miejscem trudności w edukacji
  • Strona domowa
  • /
  • Poetycka próżnia Leśmiana a biblijna pustynia. Przyczynek do dyskusji nad miejscem trudności w edukacji
  1. Strona domowa /
  2. Archiwum /
  3. Tom 56 Nr 2 (2025): Paedagogia Christiana /
  4. Artykuły / Articles

Poetycka próżnia Leśmiana a biblijna pustynia. Przyczynek do dyskusji nad miejscem trudności w edukacji

Autor

  • Urszula Dobrosielska Instytut Nauk Socjologicznych i Pedagogiki, Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie https://orcid.org/0000-0003-3849-4803

DOI:

https://doi.org/10.12775/PCh.2025.022

Słowa kluczowe

biblijna pustynia, próżnia, Leśmian, trudności, pedagogika, edukacja

Abstrakt

Tekst stanowi swego rodzaju odpowiedź autorki na wątpliwości związane z przyznawaniem zjawisku trudności w edukacji sprawiedliwej oceny. W szybko zmieniającym się świecie może się wydawać, że kwestie związane z trudem, cierpieniem,
pewnymi przeszkodami, które są wręcz immanentnie wpisane w proces kształcenia, znikają z horyzontu refleksji na rzecz „przyjemności” z odkrywania wiedzy. W nawiązaniu do tego tekst prezentuje poszukiwanie odpowiedzi na pytania: czy we współczesnej edukacji istnieje jeszcze miejsce dla „trudności” oraz czy trudność w procesie edukacyjnym przynosi pozytywne korzyści podmiotom uczącym się? Zjawisko trudności i wynikającego z niej cierpienia zostało zanalizowane na przykładzie dwóch literackich obrazów: fenomenu pustyni przedstawionej w Biblii oraz próżni obecnej w poezji Bolesława Leśmiana. W analizie biblijnej pustyni interpretacji poddano kilka wybranych fragmentów Pisma Świętego ze Starego oraz Nowego Testamentu, jak również informacji zawartych w Słowniku teologii biblijnej oraz literaturze przedmiotu. Utwór Dziewczyna autorstwa Bolesława Leśmiana stanowi główne pole do poprowadzenia refleksji nad zjawiskiem próżni w jego poezji. W artykule przedstawiono różnice i podobieństwa obu analizowanych obrazów literackich. Wnioski płynące z prowadzonych w tekście analiz i interpretacji kierują ku dostrzeżeniu wartości pojawiających się trudności na drodze procesu edukacyjnego. Jawią się jako szansa do przekraczania
swoich ograniczeń, szukania i nadawania sensu zaistniałym sytuacjom, porządkowania wciąż na nowo własnej rzeczywistości, a tym samym podejmowania wysiłku rozumienia samego siebie, jak również własnego bycia w odniesieniu do świata.

Bibliografia

Adamczyk, D., Kaleta-Witusiak, M. i Skowron, A. (2021). Fenomen ludzkiego cierpienia. Ujęcie filozoficzne, psychopedagogiczne i teologiczne. Kraków: Wydawnictwo Naukowe UP.

Biblia Jerozolimska. (2006). Poznań: Wydawnictwo Pallottinum.

Boniecki, E. (2008). Archaiczny świat Bolesława Leśmiana. Studium historycznoliterackie. Gdańsk: Wydawnictwo słowo/obraz terytoria.

Dobrosielska, U. (2024). Pedagogika wyobraźni. Pedagogiczny potencjał poezji Bolesława Leśmiana [niepublikowana praca doktorska]. Uniwersytet Warszawski.

Dreyfus, F. (1995). Czy Jezus wiedział, że jest Bogiem. Poznań: Wydawnictwo Polskiej Prowincji Dominikanów „W drodze”.

Gadamer, H.-G. (2013). Prawda i metoda. Zarys hermeneutyki filozoficznej. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Grabowski, M. (2010). Pomazaniec. Przyczynek do chrystologii filozoficznej. Poznań: Wydawnictwo Polskiej Prowincji Dominikanów „W drodze”.

Leśmian, B. (2010). Dzieła wszystkie. Bolesław Leśmian. Poezje zebrane. Oprac. J. Trznadel. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy.

Leśmian, B. (2011). Dzieła wszystkie. Bolesław Leśmian. Szkice literackie. Oprac. J. Trznadel. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy.

Maliszewski, K. (2021). Bez-silna edukacja: o kształceniu kruchego. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego.

Mencwel, A. (2023). Poezja i prawda mitu. Próba interpretacji Dziewczyny Bolesława Leśmiana. Pamiętnik Literacki, 114(1), 47–58. https://doi.org.10.18318/pl.2023.1.3

Michalski, J.T. (2011). Sens życia a pedagogika. Impulsy myśli Viktora E. Frankla. Toruń: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika.

Milerski, B. i Karwowski, M. (2016). Racjonalność procesu kształcenia. Teoria i badanie. Kraków, Oficyna Wydawnicza „Impuls”.

Mrozowicz-Wrońska, M. (2021). Mechanizmy obronne – teoria, pomiar, eksperyment. Poznań: Wydawnictwo Rys.

Olechowska, A. (2016). Specjalne potrzeby edukacyjne. Warszawa: PWN.

Przanowski, M. (2014). Świadomość własnej tożsamości Jezusa w książce Pomazaniec Mariana Grabowskiego. W: M. Grabowski. Pomazaniec. Kontynuacja i dyskusja o książce Mariana Grabowskiego (s. 435–465). Kraków–Poznań: Wydawnictwo Polskiej Prowincji Dominikanów „W drodze”.

Reut, M. (2021). O unieważnianiu i ważności humanistyki. Konfrontacje, inspiracje, polemiki. Wrocław: Wydawnictwo Naukowe Dolnośląskiej Szkoły Wyższej.

Ricoeur, P. (1989). Język, tekst, interpretacja. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy.

Rowiński, C. (1982). Człowiek i świat w poezji Leśmiana. Studium filozoficznych koncepcji poety. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

Rymkiewicz, J.M. (2021). Leśmian. Encyklopedia. Warszawa: Fundacja Evviva L’arte.

Szamot, M. (2007). Chcę widzieć Jezusa. Kraków: Wydawnictwo WAM.

Thomas, Ch. i Lèon-Dufour, X. (1994). Pustynia. W: X. Lèon-Dufour (red.), Słownik teologii biblijnej (s. 838–842). Poznań: Pallottinum.

Trznadel, J. (1999). Nad Leśmianem. Wiersze i analizy. Kraków: Wydawnictwo ARCANA.

Wyka, K. (1971). Dwa utwory (Dusiołek, Dziewczyna). W: J. Prokop i J. Sławiński (red.), Liryka polska. Interpretacje (s. 229–264). Kraków: Wydawnictwo Literackie.

Paedagogia Christiana

Pobrania

  • Dobrosielska.pdf

Opublikowane

2026-01-01

Jak cytować

1.
DOBROSIELSKA, Urszula. Poetycka próżnia Leśmiana a biblijna pustynia. Przyczynek do dyskusji nad miejscem trudności w edukacji. Paedagogia Christiana [online]. 1 styczeń 2026, T. 56, nr 2, s. 151–176. [udostępniono 23.1.2026]. DOI 10.12775/PCh.2025.022.
  • PN-ISO 690 (Polski)
  • ACM
  • ACS
  • APA
  • ABNT
  • Chicago
  • Harvard
  • IEEE
  • MLA
  • Turabian
  • Vancouver
Pobierz cytowania
  • Endnote/Zotero/Mendeley (RIS)
  • BibTeX

Numer

Tom 56 Nr 2 (2025): Paedagogia Christiana

Dział

Artykuły / Articles

Licencja

Creative Commons License

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.

Statystyki

Liczba wyświetleń i pobrań: 41
Liczba cytowań: 0

Wyszukiwanie

Wyszukiwanie

Przeglądaj

  • Indeks autorów
  • Lista archiwalnych numerów

Użytkownik

Użytkownik

Aktualny numer

  • Logo Atom
  • Logo RSS2
  • Logo RSS1

Informacje

  • dla czytelników
  • dla autorów
  • dla bibliotekarzy

Newsletter

Zapisz się Wypisz się

Język / Language

  • English
  • Język Polski

Tagi

Szukaj przy pomocy tagu:

biblijna pustynia, próżnia, Leśmian, trudności, pedagogika, edukacja
W górę

Akademicka Platforma Czasopism

Najlepsze czasopisma naukowe i akademickie w jednym miejscu

apcz.umk.pl

Partnerzy platformy czasopism

  • Akademia Ignatianum w Krakowie
  • Akademickie Towarzystwo Andragogiczne
  • Fundacja Copernicus na rzecz Rozwoju Badań Naukowych
  • Instytut Historii im. Tadeusza Manteuffla Polskiej Akademii Nauk
  • Instytut Kultur Śródziemnomorskich i Orientalnych PAN
  • Instytut Tomistyczny
  • Karmelitański Instytut Duchowości w Krakowie
  • Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
  • Państwowa Akademia Nauk Stosowanych w Krośnie
  • Państwowa Akademia Nauk Stosowanych we Włocławku
  • Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa im. Stanisława Pigonia w Krośnie
  • Polska Fundacja Przemysłu Kosmicznego
  • Polskie Towarzystwo Ekonomiczne
  • Polskie Towarzystwo Ludoznawcze
  • Towarzystwo Miłośników Torunia
  • Towarzystwo Naukowe w Toruniu
  • Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu
  • Uniwersytet Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie
  • Uniwersytet Mikołaja Kopernika
  • Uniwersytet w Białymstoku
  • Uniwersytet Warszawski
  • Wojewódzka Biblioteka Publiczna - Książnica Kopernikańska
  • Wyższe Seminarium Duchowne w Pelplinie / Wydawnictwo Diecezjalne „Bernardinum" w Pelplinie

© 2021- Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu Deklaracja dostępności Sklep wydawnictwa