Krytyka naturalizmu pedagogicznego w ujęciu Wasilija Zieńkowskiego (1881–1962)
DOI:
https://doi.org/10.12775/PCh.2024.006Słowa kluczowe
Wasilij Zieńkowski, antropologia pedagogiczna, naturalizm pedagogiczny, personalizm w pedagogiceAbstrakt
Celem artykułu jest prezentacja rozważań Wasilija Zieńkowskiego (1881–1962) na temat naturalizmu pedagogicznego. W swojej krytyce Zieńkowski koncentruje się przede wszystkim na wskazaniu konsekwencji tego podejścia dla rozumienia człowieka jako podmiotu wychowania. Podkreśla, że pedagogika zbudowana na antropologii naturalistycznej nie jest zainteresowana „tajemnicą” człowieczeństwa, a proponowane przez nią rozwiązania są raczej tresurą niż wychowaniem. W ramach pedagogiki naturalistycznej człowiek jest obiektem, a nie podmiotem wychowania, ponieważ jest ona zbudowana na antropologii sprzyjającej dezintegracji
człowieka jako osoby i psychosomatycznej jedności. Według Zieńkowskiego przezwyciężenie naturalizmu jest możliwe tylko na gruncie religii chrześcijańskiej, chrześcijańskiego personalizmu i sofiologii.
Bibliografia
Alekseûk, A. 2016. Očerk bogoslovsko-antropologičeckih vozzrenijsvâtitelâ Luki (Vojno-Âseneckogo), arhiepiskopa Simferopol’skogo i Krymskogo. W: A. Nikulin i J. Pilko (red.), Pohľad na človeka v učení sv. Jána Sanfranciského a Luki (Lukáša) Krymského (s. 45–56). Prešov: Pravoslávna bohoslovecká fakulta Prešovskejuniverzity v Prešove.
Aleksiejuk, A. i Aleksiejuk, E. (2017). Prawosławna antropologia pedagogiczna Wasilija Zieńkowskiego (1881–1962). W: M. Derco, M. Ščerbej i A. Dupej (red.), Antropologická problematika v ruskej religióznej filozofii (s. 127–139). Prešov: Pravoslávna bohoslovecká fakulta Prešovská univerzita v Prešove.
Aleksiejuk, E. (2015). Narodziny koncepcji pedagogicznej Wasilija Zieńkowskiego. Studia z Teorii Wychowania, 6(1), 73–95.
Aleksiejuk, E. (2021). Duchowość i wychowanie dziecka w refleksji pedagogicznej Wasilija Zieńkowskiego. Rocznik Teologiczny, 63(4), 1381–1400.
Hessen, S. (1997). O sprzecznościach i jedności wychowania. Zagadnienia pedagogiki personalistycznej. Warszawa: Wydawnictwo „Żak”.
Kuhn, T. (2001). Struktura rewolucji naukowych. Warszawa: Aletheia.
Marcel, G. (1959). Homo Viator. Wstęp do metafizyki nadziei. Warszawa: Instytut Wydawniczy PAX.
Milerski, B. (2005). Pedagogika religii. W: Z. Kwieciński i B. Śliwerski (red.), Pedagogika, t. 1 (s. 261–277). Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
Uszynski, K. (1958). Przedmowa (do tomu 1 Antropologii pedagogicznej). W: Problemy wychowania (s. 111–151). Wrocław–Kraków: Ossolineum.
Zen’kovskij, V. V. (1911). Princip individualnosti v psihologii i pedagogike. Voprosy filosofii i psihologii, 110, 815–855.
Zen’kovskij, V. V. (1930). Preodolenie platonizma i problema sofijnosti mira. Put’, 24, 3–40.
Zen’kovskij, V. V. (1934a). Krizis protentastizma v Germanii. Put’, 42, 56–67.
Zen’kovskij, V. V. (1934b). Problemy vospitaniâ v svete hristianskoj antropologii: obŝie principy, t. 1. Paris: YMCA Press.
Zen’kovskij, V. V. (1938). Problemy filosofskoj antropologii. Sovremennye Zapiski, 66, 427–436.
Zen’kovskij, V. V. (1989). Istoriâ russkoj filosofii, t. 1–2. Paris: YMCA Press.
Zen’kovskij, V. V. (2008a). Avtonomiâ i teonomiâ. W: Sobranie sočinenij, t. 2 (s. 139–160). Moskva: Russkij Put’.
Zen’kovskij, V. V. (2008b). Ob obraze Božiem v čeloveke. W: Sobranie sočinenij, t. 2 (s. 262–284). Moskva: Russkij Put’.
Zen’kovskij, V. V. (2011). Principy pravoslavnoj antropologii. W: Sobranie sočinenij, t. 4 (s. 469–507). Moskva: Russkij Put’.
Pobrania
Opublikowane
Jak cytować
Numer
Dział
Licencja
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Statystyki
Liczba wyświetleń i pobrań: 243
Liczba cytowań: 0
