„Nikt z nas nie żyje dla siebie, nikt nie umiera dla siebie” (Rz 14,7). Wychowanie i duchowość w biografii Zbigniewa Marka SJ
DOI:
https://doi.org/10.12775/PCh.2025.002Słowa kluczowe
towarzyszenie wychowawcze, doświadczenie, świadectwo, pedagogika Dobrej NowinyAbstrakt
W artykule zostały scharakteryzowane przejawy duchowości dostrzeżone w biografii Zbigniewa Marka – polskiego profesora, teologa, pedagoga, jezuity. Wydobycie ich stało się możliwe dzięki sięgnięciu do mów pogrzebowych oraz autonarracji poprzez wskazanie kontekstów życia i działania umożliwiających rozumienie doświadczenia. Wykazano, że jest to duchowość głęboko zakorzeniona w tradycji ignacjańskiej, którą charakteryzują zasady cura personalis i magis. Zostały one wyrażone w takim zakorzenieniu w Bogu, które pozwala dostrzegać potencjał własny i innych ludzi, wychodzić naprzeciw ich problemom, szukać nowych rozwiązań, motywować do wartościowego życia. W wymiarze teoretycznym takie rozumienie duchowości zostało opisane
w pedagogice Dobrej Nowiny w perspektywie katolickiej, pedagogice towarzyszenia w tradycji ignacjańskiej oraz pedagogice świadectwa w perspektywie kerygmatyczno-antropologicznej.
Bibliografia
Alberich, E. (2003). Katecheza dzisiaj. Podręcznik katechetyki fundamentalnej. Warszawa: Wydawnictwo Salezjańskie.
Boużyk, M. M. (2024). Człowiek – Mit – Wychowanie. W poszukiwaniu modelu kształcenia humanistycznego. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe UKSW.
Buksiński, T. (2001). Doświadczenie w naukach społecznych. W: T. Buksiński (red.), Doświadczenie (s. 63–98). Poznań: Wydawnictwo IF UAM.
Charytański, J. (1992). W kręgu zadań i treści katechezy. Kraków: Wydawnictwo WAM.
Do Diogeneta. (1998). W: A. Świderkówna, Pierwsi świadkowie (s. 339–349). Kraków: Wydawnictwo M.
Dyczewski, L. (2007). Rodzina. W: S. Fel i J. Kupny (red.), Katolicka nauka społeczna. Podstawowe zagadnienia z życia społecznego i politycznego (s. 88–107). Katowice: Wydawnictwo Księgarnia św. Jacka.
Dziaczkowska, L. (2024). (Nie)obecność ideałów i celów wychowania (nie tylko) w języku pedagogów. Paedagogia Christiana, 53(1), 29–58. http://dx.doi.org/10.12775/PCh.2024.002.
Fleming, D. L. (2013). Czym jest duchowość ignacjańska? Kraków: Wydawnictwo WAM.
lleris, K. (2006). Trzy wymiary uczenia się. Wrocław: Wydawnictwo DSW.
Jagieła, J. (2015). Słownik terminów i pojęć badań jakościowych nad edukacją. Częstochowa: Wydawnictwo im. Stanisława Podobińskiego Akademii im. Jana Długosza.
Jurgiel-Aleksander, A. (2013). Doświadczenie edukacyjne w perspektywie andragogicznej. Gdańsk: Wydawnictwo UG.
Kohli, M. (2012). Biografia: relacja, tekst, metoda. W: K. Kaźmierska (red.), Metoda biograficzna w socjologii. Antologia tekstów (s. 125–137). Kraków: Wydawnictwo NOMOS.
Kozielecki, J. (2009). Psychotransgresjonizm – zarys nowego paradygmatu. W: J. Kozielecki, Nowe idee w psychologii (s. 330–346). Gdańsk: Wydawnictwo GWP.
Kurantowicz, E. (2003). Uczenie się dorosłych przez „biografię miejsca”. Dyskursy Młodych Andragogów, 4, 93–102.
Lalak, D. (2010). Życie jako biografia. Warszawa: Wydawnictwo ŻAK.
Majka, J. (2005). Wychowanie chrześcijańskie – wychowaniem personalistycznym. W: F. Adamski (red.), Wychowanie personalistyczne (s. 155–168). Kraków: Wydawnictwo WAM.
Marek, Z. (1983). Wybrane problemy wychowania społeczno-moralnego w działalności polskiego przedszkola. Biuletyn Katechetyczny. Collectanea Theologica, 53(1), 97–109.
Marek, Z. (1990). Potrzeba pedagogizacji rodziców dzieci w wieku przedszkolnym. Biuletyn Katechetyczny. Collectanea Theologica, 60(2), 98–106.
Marek, Z. (1994). Rozwój teorii religijnego wychowania dziecka w wieku przedszkolnym w Polsce w latach 1945–1990. Kraków: Wydawnictwo WAM.
Marek, Z. (2014). Religia – pomoc czy zagrożenie dla edukacji. Kraków: Wydawnictwo WAM.
Marek, Z. (2017). Pedagogika towarzyszenia. Perspektywa tradycji ignacjańskiej. Kraków: Wydawnictwo Ignatianum.
Marek, Z. (2022). Podstawy pedagogiki religii. Kraków: Wydawnictwo Ignatianum.
Marek, Z. i Walulik, A. (2019). Pedagogika świadectwa. Perspektywa antropologiczno-kerygmatyczna. Kraków: Wydawnictwo Ignatianum.
Marek, Z. i Walulik, A. (2020). Pedagogika Dobrej Nowiny. Perspektywa katolicka. Kraków: Wydawnictwo Ignatianum.
Marek, Z. i Walulik, A. (2022). Ignatian Spirituality as Inspiration for a Pedagogical Theory of Accompaniment. Journal of Religion and Health, 61, 4481–4498. https://doi.org/10.1007/s10943-022-01628-z.
Miller, L. (2016). Czy dzieci powinny wierzyć w Boga? Białystok: Wydawnictwo Samsara. „Nikt z nas nie żyje dla siebie, nikt nie umiera dla siebie” (Rz 14,7) 31
Murawski, R. (1995). Co to jest katecheza? Szczecińskie Studia Kościelne, 6, 27–32.
Scheler, M. (1980). Istota i formy sympatii. Warszawa: PWN.
Scheler, M. (1987). Pisma z antropologii filozoficznej i teorii wiedzy. Warszawa: PWN.
Smoter, K. i Sury, Z. (2017). Walka w ujęciu Karla Jaspersa jako sytuacja graniczna obecna w doświadczeniu nauczyciela. Refleksje na pograniczu filozofii i pedagogiki. Podstawy Edukacji. Graniczność, pogranicze, transgresja, 10, 81–98.
Sobór Watykański II. (1965). Konstytucja duszpasterska o Kościele w świecie współczesnym Gaudium et spes. Pobrano 31 października 2024 z: https://sip.lex.pl/akty-prawne/akty-korporacyjne/konstytucja-duszpasterska-o-koscielew-swiecie-wspolczesnym-286768068.
Sorkowicz, A. (2018). Rodzina jako wspólnota wychowawcza – przyczynek do analizy problemu. Rozprawy Społeczne, 12(1), 7–14. https://doi.org/10.29316/rs.2018.01.
Synod Biskupów. XIII Zwyczajne Zgromadzenie Ogólne. (2012). Nowa ewangelizacja dla przekazu wiary chrześcijańskiej. Pobrano 31 października 2024 z: https://www.vatican.va/roman_curia/synod/documents/rc_synod_doc_20120619_instrumentum-xiii_pl.pdf.
Ustawa z dnia 15 lipca 1961 r. o rozwoju systemu oświaty i wychowania (Dz.U. z 1961 r., nr 32, poz. 160).
Walulik, A. (2002). Katecheza inicjacyjna w polskich katechizmach (1945–1990). Kraków: Wydawnictwo Ignatianum WAM.
Walulik, A. (2011). Moderacyjne i synergiczne kształtowanie dorosłości. Propozycja typologii modeli znaczeń wiedzy religijnej na przykładzie Korespondencyjnego Kursu Biblijnego. Kraków: Wydawnictwo Ignatianum WAM.
Walulik, A. (2023). Towarzyszenie wychowawcze wobec wirtualnego świata. W: S. Jaskuła (red.), Rzeczywistość hybrydalna. Perspektywa wychowawcza (s. 61–75). Kraków: Księgarnia Akademicka.
Walulik, A. i Mółka, J. (red.). (2017). Septuaginta pedagogiczno-katechetyczna. Kraków: Akademia Ignatianum.
Pobrania
Opublikowane
Jak cytować
Numer
Dział
Licencja
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Statystyki
Liczba wyświetleń i pobrań: 293
Liczba cytowań: 0
