Prekmurian – a dialect of Slovenian or a separate language?
DOI:
https://doi.org/10.12775/LinCop.2025.002Keywords
diglossia, standard language, dialect, Slovenian language, Prekmurian dialectAbstract
A particular language community has a system of linguistic varieties (the so-called linguistic repertoire) to handle social situations and domains, and extra-linguistic factors determine whether a particular variety becomes a language. The sociolinguistic situation in Slovenian Prekmurje and its history provide a good example of the importance of extra-linguistic, socio-political phenomena for the formation not only of a linguistic repertoire, but also for the emergence and maintenance of a standard literary variety. Additionally, the spoken variants of Prekmurje are characterised by a clear distinctiveness in comparison with the other dialectal groups in present-day Slovenia, which is also evidence of a certain difference in the formation of the local linguistic situation. The article discusses the peculiarities of the sociolinguistic situation in Prekmurje, as well as its history against the background of theoretical considerations on the formation of a standard language. Particular attention has been paid to sociopolitical and religious factors influencing historical linguistic processes.
References
Anderson B., 1997, Wspólnoty wyobrażone. Rozważania o rozprzestrzenianiu się nacjonalizmu, Kraków: Znak.
Ammon U., 1995, Die deutsche Sprache in Deutschland, Österreich und der Schweiz, das Problem der nationalen Varietäten, Berlin–New York: De Gruyter. Ammon U., 1988, Language- Variety/Standard Variety – Dialect, w: U. Ammon, N. Dittmar, K. J. Mattheier (red.), Soziolinguistik. Ein internationales Handbuch zur Wissenschaft von Sprache und Gesellschaft, Handbücher zur Sprach- und Kommunikationswissenschaft t. 3, Berlin–New York: De Gruyter, s. 316–335.
Britto F., 1986, Diglossia: A Study of Theory with Application to Tamil, Waszyngton D.C.: Georgetown University Press.
Browning R., 1982, Greek Diglossia Yesterday and Today, International Journal of the Sociology of Language 35, s. 43–54.
Daneš F., 1988, Herausbildung und Reform von Standardsprachen, w: U. Ammon, N. Dittmar, K. J. Mattheier (red.), Soziolinguistik. Ein internationales Handbuch zur Wissenschaft von Sprache und Gesellschaft, Handbücher zur Sprach- und Kommunikationswissenschaft t. 3, Berlin–New York: De Gruyter, s. 1506–1516.
Dudás E., 2009, Prevzeto madžarsko besedje v stari knjižni prekmurščini, w: I. Novak-Popov, M. Košuta; A. Šivic-Dular (red.), Slovenski mikrokozmosi – medetnični in medkulturni odnosi, Ljubljana: Zveza društev Slavistično društvo Slovenije, s. 131–140.
Ferguson Ch.A., 1959, Diglossia, Word 15:2, s. 325–340.
Fishman J.A., 1970, Sociolinguistics: A Brief Introduction, Rowley MA: Newbury House Publishers.
Gal S., 1988, Linguistic Repertoire, w: U. Ammon, N. Dittmar, K. J. Mattheier (red.), Soziolinguistik. Ein internationales Handbuch zur Wissenschaft von Sprache und Gesellschaft, Handbücher zur Sprach- und Kommunikationswissenschaft, t. 3, Berlin–New York: De Gruyter, s. 286–291.
Herrity P., 2015, Slovene. A Comprehensive Grammar, Abingdon–New York: Routledge.
Hill P., 1988, Remarks on the Concepts of Standard Language and Dialect, w: P. Hill, V. Lehmann (red.), Standard Language in the Slavic World, München: Peter Lang, s. 24–32.
Jesenšek N., 2013, Poglavja iz zgodovine prekmurskega knjižnega jezika, Maribor: Mednarodna založba Oddelka za slovanske jezike in književnosti.
Kaye A.S., 1972, Remarks on Diglossia in Arabic. Well-defined vs. Ill-defined, Linguistics. An International Revue 81, s. 32–48.
Kloss H., 1977, Über einige Terminologie-Probleme der interlingualen Soziolinguistik, Deutsche Sprache 3, s. 224–237.
Kloss H., 1978, Die Entwicklung neuer germanischer Kultursprachen von 1800 bis 1950, Düsseldorf: Schwann.
Kowalski P., 2015, Współczesny literacki język prekmurski (casus Porabja), Poznańskie Studia Slawistyczne 8, s. 93–105.
Kowalski P., 2022, Współczesny mikrojęzyk porabski. Rzecz o języku porabskim i Porabju w perspektywie ekologii języka, Prace Slawistyczne. Slavica 154, Warszawa: Slawistyczny Ośrodek Wydawniczy.
Kryzia W., 2003, Język literacki prekmurskich Słoweńców, w: E. Wrocławska, J. Zieniukowa (red.), Języki mniejszości i języki regionalne, Warszawa: Slawistyczny Ośrodek Wydawniczy, s. 215–221.
Kubczak H., 1988, Soziolekt, w: U. Ammon, N. Dittmar, K. J. Mattheier (red.), Soziolinguistik. Ein internationales Handbuch zur Wissenschaft von Sprache und Gesellschaft, Handbücher zur Sprach- und Kommunikationswissenschaft t. 3, Berlin–New York: De Gruyter, s. 268–269.
Labov W., 1972, The Social Stratification of English in New Jork City, Waszyngton D.C.: Center for Applied Linguistics.
Logar T., Rigler J., 1983, Karta slovenskih narečij, Ljubljana: Univerzum.
Nalborczyk A.S., 2003, Zachowania językowe imigrantów arabskich w Austrii, Warszawa: Wyd. Akademickie Dialog.
Niehoff-Panagiotidis J., 1994, Koine und Diglossie, Wiesbaden: Harrassowitz.
Novak V., Prekmurje, prekmurščina in regionalni mediji, nieopublikowana praca dyplomowa, Ljubljana 2013.
Orožen M., 1986, Vprašanja prekmurskega knjižnega jezika, Jezik in slovstvo 31:6, s. 191–197.
Raith J., 1988, Sprachgemeinschaft, w: U. Ammon, N. Dittmar, K. J. Mattheier (red.), Soziolinguistik. Ein internationales Handbuch zur Wissenschaft von Sprache und Gesellschaft, Berlin–New York: De Gruyter, s. 200–208.
Rajnar S., Prekmurski govori na Goričkem, nieopublikowana praca magisterska, Ljubljana 1998.
Schläpfer R., 1994, Mehrsprachigkeit und Diglossie in der deutschen Schweiz, w: F. Lanthaler (red.), Dialekt und Mehrsprachigkeit. Beiträge eines internationalen Symposiums Bozen 1993, Merano: Ed. Alpha e Beta, s. 101–114.
Skowronek J., Tanty M., Wasilewski T., 2005, Słowianie południowi i zachodni VI–XX wiek, Warszawa: Książka i Wiedza.
Sotiropoulos D., 1977, Diglossia and the National Language Question in Modern Greece, Linguistics 197, s. 5–31.
Stefan A., 2024, Aktualne spojrzenia na dialekty słoweńskie, Rozprawy Komisji Językowej ŁTN 72, s. 263–275.
Stefan A., 2023, Dialekty słoweńskie a zróżnicowanie socjalne języka słoweńskiego, Rozprawy Komisji Językowej ŁTN 71, s. 159–172.
Stefan A., 2019, Język słoweński i język prekmurski – przykłady języków na styku kultur, Rozprawy Komisji Językowej ŁTN 47, s. 337–349.
Szulc A., 1991, Historia języka niemieckiego, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
Štih P., Simoniti V., 1995, Slovenska zgodovina do razsvetljenstva, Ljubljana: Korotan.
Toporišič J., 1976, Slovenska slovnica, Maribor: Obzorje.
Vodopivec P., 2006, Od pohlinove slovnice do samostojne države: slovenska zgodovina od konca 18. stoletja do konca 20. stoletja, Ljubljana: Modrijan.
Wereszycki H., 1986, Historia Austrii, Wrocław: Ossolineum.
Zawistowska R., 2012, Prekmurje – oderwanie od Węgier i przyłączenie do Słowenii (1919–1920), Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej 47, s. 49–75.
Zorko Z., 2009, Prekmursko goričko podnarečje v Porabju na Madžarskem, w: I. Novak-Popov, M. Košuta; A. Šivic-Dular (red.), Slovenski mikrokozmosi – medetnični in medkulturni odnosi, Ljubljana: Zveza društev Slavistično društvo Slovenije, s. 13–27.
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 Agata Nalborczyk, Aleksandra Maria Grąbkowska
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NoDerivatives 4.0 International License.
Stats
Number of views and downloads: 104
Number of citations: 0
