Language biographies of Suržyk speakers in the South of Ukraine
How do the language of education and a change of linguistic environment affect their linguistic repertoire?
DOI:
https://doi.org/10.12775/LinCop.2024.014Słowa kluczowe
biografia językowa, repertuar językowy, mowa mieszana, surżyk, UkrainaAbstrakt
Artykuł poświęcony jest analizie ukraińsko-rosyjskiej mowy mieszanej, potocznie zwanej surżykiem. Badamy związek między biografiami osób posługujących się surżykiem a ich obecnym repertuarem językowym, opierając się na analizie 33 wywiadów pogłębionych nagranych między końcem 2020 r. a początkiem 2022 r. w trzech regionach (Chersoń, Mikołajów i Odessa) na południu Ukrainy. Analizujemy rozwój repertuaru językowego od dzieciństwa przez szkołę po edukację policealną, dla zilustrowania problemu przedstawiamy studium przypadku 19-letniego użytkownika surżyka.
Bibliografia
Bilaniuk L., 2004, A typology of Surzhyk: Mixed Ukrainian-Russian language, International Journal of Bilingualism 8(4), 409–425. https://doi.org/10.1177/13670069040080040101.
Bush B., 2016, Methodology in biographical approaches in applied linguistics. Researching
Multilingualism: Critical and Ethnographic Approaches, London: Routledge.
Franceschini R., 2002, Sprachbiographien: Erzählungen über Mehrsprachigkeit und deren Erkenntnisinteresse für die Spracherwerbsforschung und die Neurobiologie der Mehrsprachigkeit, Bulletin VALS-ASLA 76, 19–33.
Głuszkowski M., 2011, Socjologiczne i psychologiczne uwarunkowania dwujęzyczności staroobrzędowców regionu suwalsko-augustowskiego, Toruń: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika.
Hentschel G., 2018, Die weißrussische “Trasjanka” und der ukrainische “Suržyk”:
grundlegende quantitativ-qualitative soziolinguistische Ähnlichkeiten und Unterschiede. Beiträge zum Internationalen Slavistenkongress Belgrad, 127–138.
Hentschel G., Palinska O., 2022, Restructuring in a mesolect: A case study on the basis of the formal variation of the infinitive in Ukrainian–Russian Surzhyk,
Cognitive Studies / Études cognitives 22, Article 2770. https://doi.org/10.11649/cs.2770.
Hentschel G., Reuther T., 2020, Ukrainisch-russisches und russisch-ukrainisches Code-Mixing. Untersuchungen in drei Regionen im Süden der Ukraine, Colloquium: New Philologies 5(2), 105–132. https://doi.org/10.23963/cnp.2020.5.2.5.
Hentschel G., Taranenko O., 2015, Die Sprachenlandschaft der zentralen Ukraine: Ukrainisch, Russisch, ‘Suržyk’. Verwendung – Kompetenz – nationale Positionierung, Die Welt der Slaven 60, 248–275.
Hentschel G., Taranenko O., 2021, Bilingualism or Tricodalism: Ukrainian, Russian and “Surzhyk” in Ukraine. Analysis and Linguistic-geographical Mapping, Die Welt der Slaven 66/2, 268–299.
Hentschel G., Zeller J.P., 2016, Meinungen und Einstellungen zu Sprachen und Kodes in zentralen Regionen der Ukraine, Zeitschrift für Slawistik 61(4), 636– 661. https://doi.org/10.1515/slaw-2016-0039.
Kiss N., H. Šumyc’ka, 2023, Sociolinhvistyčnyj Metod Movnoї Biohrafiї ta Praktyka Joho Zastosuvannja na Zakarpatti, in: N. Jasakova (ed.), Socіal’ne u movі ta mova v socіumі: kolektivna monografіja, Kiїv: NaUKMA. [КІСС Н., Г. ШУМИЦЬКА, 2023, Соціолінгвістичний метод мовної біографії та практика його застосування на Закарпатті, Наук. ред. Н. Ясакова, Соціальне у мові та мова в соціумі: колективна монографія, Київ: НаУКМА.]
Krasowska H., 2022, Polacy między Donem, Dniestrem a Prutem. Biografie językowe, Warszawa: Instytut Slawistyki PAN.
Levchuk P., 2020, Trójjęzyczność ukraińsko-rosyjsko-polska Ukraińców niepolskiego pochodzenia, Kraków: Wydawnictwo Księgarnia Akademicka.
Miodunka W., 2016, Biografia językowa jako jedna z metod badania dwujęzyczności, in: R. Dębski, W. Miodunka (eds.), Bilingwizm polsko-obcy dziś: od teorii i metodologii badań do studiów przypadków, Kraków: Wydawnictwo Księgarnia Akademicka.
Moser M., 2023, Grundzüge einer Geschichte der ukrainischen Sprache, in:
P. Deutschmann et al. (eds.), Perspektiven auf die Ukraine, Berlin: Frank & Timme.
Podvez’ko M., 1962, Anhlo-ukrayins’kyy slovnyk, Kyyiv. [Подвезько М., 1962, Англо-український словник, Київ.]
Reuther T., 2023, Sprachen und Sprechen in der Ukraine: Verbote, Gebote und die
Realität im 21. Jahrhundert, in: P. Deutschmann et al. (eds.), Perspektiven auf die Ukraine, Berlin: Frank & Timme.
Slovnyk ukrayins’koyi movy (SUM), V 11 t., 1970–1980, Kyyiv: Naukova dumka. [Словник української мови, В 11 т., 1970–1980, Київ: Наукова думка.]
Zakon Ukrayiny pro osvitu. Vidomosti Verkhovnoyi Rady (VVR), 2017, № 38–39, p. 380. [Закон України про освіту. Відомості Верховної Ради (ВВР), 2017, № 38–39, с. 380.] https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/2145-19#Text.
Zakon Ukrayiny pro telebachennya i radiomovlennya. Vidomosti Verkhovnoyi Rady (VVR), 2016, № 51, p. 835. [Закон України про телебачення і радіомовлення.
Відомості Верховної Ради (ВВР), 2016, № 51, с. 835.] https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/3759-12.
Zakon Ukrayiny pro zabezpechennya funktsionuvannya ukrayins’koyi movy yak derzhavnoyi. Vidomosti Verkhovnoyi Rady (VVR), 2019, № 21, p. 81. [Закон України про забезпечення функціонування української мови як державної.
Відомості Верховної Ради (ВВР), 2019, № 21, ст. 81]. https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/2704-19#Text.
Pobrania
Opublikowane
Jak cytować
Numer
Dział
Licencja
Prawa autorskie (c) 2025 Anna Abramova, Yevheniia Lytvyshko

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Statystyki
Liczba wyświetleń i pobrań: 27
Liczba cytowań: 0