Revisions of Heroism
Cyprian Norwid’s “Tyrtej” and Stanisław Wyspiański’s “Achilleis”
DOI:
https://doi.org/10.12775/LC.2025.025Keywords
Cyprian Norwid, Stanisław Wyspiański, drama, antiquity, heroismAbstract
The article compares two dramas dealing with the history and mythology of Ancient Greece: Tyrtej (Tyrtaeus) and Achilleis. The way in which Cyprian Norwid and Stanisław Wyspiański draw inspiration from Antiquity proves to be similar in many aspects: both artists transform the original motifs and qualities of the main characters. They also underemphasise the heroic tone in their texts – not in order to reject heroism as such, but to revise and transform it. The first part of the article deals with Tyrtej, presents the eponymic character, emphasising the transformation of his characterisation in relation to the traditional representations of Tyrtaeus. The second part focuses on Achilleis, a dramatic work that creatively transforms The Iliad, centered on the character of Achilles. The third part discusses the theme of heroism and points out similarities with Thomas Carlyle’s ideas and his concept of heroes (developed in the volume On Heroes, Hero-Worship, and the Heroic in History). An analysis of the dramas by Norwid and Wyspiański leads to the conclusion that these authors do not reject heroism, but propose a new model – the heroism of the spirit (revealing many similarities with Carlyle’s ideas).
References
Braun, Kazimierz 2019. „Wstęp”. W: Cyprian Norwid. Cztery dramaty. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich.
Braun, Kazimierz 2021. „Wprowadzenie do «Za kulisami» Cypriana Norwida”. Tematy i Konteksty 11(16): 400–413.
Brzozowski, Stanisław 2001. Legenda Młodej Polski. T. 2. Kraków: Wydawnictwo Literackie.
Carlyle, Thomas 2006. Bohaterowie, cześć dla bohaterów i pierwiastek bohaterstwa w historii. Kraków: Wydawnictwo Zielona Sowa.
Eustachiewicz, Lesław 1969. „Antyk Wyspiańskiego na tle porównawczym”. Pamiętnik Literacki 60/1: 3–21.
Filipkowska, Hanna 1973. Wśród bogów i bohaterów. Dramaty antyczne Stanisława Wyspiańskiego wobec mitu. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy.
Gomulicki, Juliusz Wiktor 1971. „Metryki i objaśnienia”. W: Cyprian Norwid. Pisma wszystkie. T. 5. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy.
Junkiert, Maciej 2012. Grecja i jej historia w twórczości Cypriana Norwida. Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM.
Kalinowska, Maria 2007. „Romantyczni Spartanie i Majnoci. W kręgu filhellenizmu wielkich romantyków polskich. Rekonesans”. W: Małgorzata Borowska i in. (red.). Filhellenizm w Polsce. Rekonesans. Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego.
Kapusta, Anna 2007. Mitologie twarzy. Cyprian Norwid i Stanisław Wyspiański. Próba komparatystyki mitu. Kraków: Collegium Columbinum.
Łanowski, Jerzy 1999. „Pieśń o gniewie”. W: Homer. Iliada. Tłum. Kazimiera Jeżewska. Warszawa: Prószyński i S-ka.
Łempicka, Aniela 1973. Wyspiański. Pisarz dramatyczny. Idee i formy. Kraków: Wydawnictwo Literackie.
Norwid, Cyprian 1971. „Tyrtej”. W: Cyprian Norwid. Pisma wszystkie. T. 4. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy.
Nowakowski, Jan 1984. „Wstęp”. W: Stanisław Wyspiański. Achilleis. Powrót Odysa. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich.
Prussak, Maria 2023. Brzmienia Wyspiańskiego. Kraków: Żywosłowie.
Samsel, Karol 2020. „Spór o filozofię szaty. Cyprian Norwid a Thomas Carlyle”. Studia Norwidiana 38: 71–83.
Sawicki, Stefan 1975. „Tyrteusz Wielki Norwida”. Teksty 3: 54–67.
Sinko, Tadeusz 1922. Antyk Wyspiańskiego, Warszawa: Bibljoteka Polska.
Sławińska, Irena, Tadeusz Makowiecki 1971. „Za kulisami «Tyrteja»”. W: Irena Sławińska. Reżyserska ręka Norwida. Kraków: Wydawnictwo Literackie.
Toruń, Włodzimierz 2019. „Historyczne konteksty dyptyku dramatycznego «Tyrtej – Za kulisami»”. W: Wiesław Rzońca, Karol Samsel (red.). Dramaty Cypriana Norwida. Teksty – konteksty – interteksty. Warszawa: Wydział Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego.
Wyspiański, Stanisław 1959. „Achilleis”. W: Stanisław Wyspiański. Dzieła zebrane. T. 7. Kraków: Wydawnictwo Literackie.
Zehnder, Christian 2019. „Tyrteizm jako eksperyment Norwida”. W: Wiesław Rzońca, Karol Samsel (red.). Dramaty Cypriana Norwida. Teksty – konteksty – interteksty. Warszawa: Wydział Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego.
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 Aleksandra Rajkowska

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NoDerivatives 4.0 International License.
Stats
Number of views and downloads: 15
Number of citations: 0