Inkaust i pomarańcze. Wokół edukacji Adama Mikołaja Sieniawskiego z lat 1682–1683

Abstract

Artykuł podejmuje zagadnienie krakowskiej edukacji starosty rohatyńskiego, Adama Mikołaja Sieniawskiego, herbu Leliwa (1666–1726), syna hetmana polnego koronnego i wojewody wołyńskiego, Mikołaja Hieronima i Cecylii Marii z Radziwiłłów,
przyszłego hetmana wielkiego koronnego i kasztelana krakowskiego. W ostatnich latach rozwinęły się badania nad zagranicznymi podróżami edukacyjnymi młodej szlachty i magnaterii z ziem Rzeczypospolitej w 2. poł. XVII wieku. W podobnych próbach rekonstrukcji krajowego etapu wykształcenia przyszłych elit epoki saskiej problemem staje się brak podstawowych materiałów dotyczących wykształcenia szlachty na Uniwersytecie Krakowskim z okresu rządów Jana III Sobieskiego. Prowadzenie badań utrudnia brak metryk
uniwersyteckich z 2. połowy XVII stulecia, spłonęły one w pożarze w 1719 roku. Interesujące źródło, jakim jest Percepta pieniędzy na potrzeby Wielmożnego Jmci Pana starosty rohatyńskiego do Krakowa na studia wyjeżdżającego, pozwala na próbę odtworzenia okresu krakowskiej edukacji A.M. Sieniawskiego z lat 1682–1683. Przechowywane w zbiorach Biblioteki XX. Czartoryskich w Krakowie drobiazgowo spisywane rachunki umożliwiają na zarysowanie codziennego życia młodego starosty rohatyńskiego i poznanie nieznanych dotąd szczegółów związanych z krakowskimi studiami tego młodego szlachcica.