A Top-Down Revolution? ‘Kopalnia milionów’, or the Surprising Story of the Alliance between the Weekly Po Prostu and the Apparatchiks of the Rosa Luxemburg Factory in Warsaw in 1956
DOI:
https://doi.org/10.12775/DN.2024.1.06Keywords
1956, ‘thaw’, Warsaw, Po Prostu weekly, journalists, press in 1956, Warsaw Committee of the Polish United Workers’ Party, apparatchiks, party factions, ‘Natolinians’, ‘Puławians’Abstract
The article presents the history of the publication in the weekly magazine Po Prostu of the famous article by Włodzimierz Godek and Ryszard Turski, ‘Kopalnia Milionów’ [A Main of Millions]. During the ‘thaw’ after Stalin died, the press was generally hostile to local apparatchiks. This article, however, was the result of the journalists’ collaboration with apparatchiks associated with the First Secretary of the Polish United Workers’ Party Warsaw Committee, Stefan Staszewski, from the ‘Puławy’ faction, targeting a representative of the party’s dogmatic (‘Natolin’) wing, Julian Tokarski. The article presents the flow of ideas that led to the creation of the Workers’ Council Movement in September–October 1956 and the formation of a key element of the October 1956 programme.
References
Źródła archiwalne
Archiwum Akt Nowych
Główny Urząd Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk
Komitet Centralny PZPR
Archiwum Państwowe w Warszawie (Milanówek)
Komitet Zakładowy PZPR Róża Luksemburg
Źródła drukowane
Djilas M., Nowa klasa wyzyskiwaczy. Analiza systemu komunistycznego, Paryż 1957 (Biblioteka „Kultury”, t. XXVII).
Lange O., O socjaliźmie i gospodarce socjalistycznej, Warszawa 1966.
Protokoły z VI i VII Plenum Komitetu Centralnego Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej z 1956 r., oprac. W. Janowski, W. Władyka, Warszawa 2007.
Wiśniowski R., Tam zapomniano o socjalizmie, w: W. Władyka, Na czołówce. Prasa w październiku 1956 roku, Warszawa–Łódź 1989, s. 141–157.
Władyka W., Na czołówce. Prasa w październiku 1956 roku, Warszawa–Łódź 1989.
Prasa
„Nowe Drogi” 1955
„Po Prostu” 1956
Opracowania
Chumiński J., Robotnicy polscy 1945–1956. „Stary” i „nowy” ośrodek przemysłowy na przykładzie Krakowa i Wrocławia, Wrocław 2015.
Codogni P., Rok 1956, Warszawa 2006.
Jarosz D., Notatka o sytuacji w Nowej Hucie z października 1955 roku, „Polska 1944/45–1989. Studia i Materiały” 1996, t. II, s. 309–330.
Kaliński J., System decyzyjny w sferze gospodarczej, w: Centrum władzy w Polsce 1948–1970, red. A. Paczkowski, Warszawa 2003, s. 81–94.
Krężołek E., „Na peryferiach…” Rola prasy w październiku 1956 roku (na przykładzie województwa kieleckiego), „Polska 1944/45–1989. Studia i Materiały” 2014, t. XII, s. 205–217.
Mołdawa T., Ludzie władzy 1944–1991. Władze państwowe i polityczne Polski według stanu na dzień 28 II 1991, Warszawa 1991.
Rafalska D., Między marzeniami a rzeczywistością. Tygodnik „Po prostu” wobec głównych problemów społecznych i politycznych Polski w latach 1955–1957, Warszawa 2008.
Sasanka P., Historia walki na dwa fronty. Władza – prasa – dziennikarze 1953–1955/1956, „Polska 1944/45–1989. Studia i Materiały” 2018, t. 16, 85–137.
Sasanka P., Władza – prasa – dziennikarze między XX zjazdem KPZR a Październikiem 1956 r., w: Nie tylko „Po prostu”. Prasa polska w dobie odwilży 1955–1958, red. M. Przeperski, P. Sasanka, Warszawa 2019, s. 34–97.
Skalimowski A., Sigalin. Towarzysz odbudowy, Wołowiec 2018.
Tymiński M., Partyjni agenci. Analiza instytucjonalna działalności lokalnych instancji PZPR w przemyśle (1949–1955), Warszawa 2011.
Zawistowski A., Kombinat. Dzieje Zambrowskich Zakładów Przemysłu Bawełnianego – wielkiej inwestycji planu sześcioletniego, Warszawa 2009.
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NoDerivatives 4.0 International License.
Stats
Number of views and downloads: 212
Number of citations: 0