Praktyka postu w nauczaniu Ambrożego z Mediolanu do katechumenów w świetle traktatu 'O Eliaszu i poście'
DOI :
https://doi.org/10.12775/BPTh.2026.003Mots-clés
Ambroży z Mediolanu, katechumenat, praktyki postne, pouczenia moralne, Wielki PostRésumé
Artykuł podejmuje zagadnienie praktyki postu i wstrzemięźliwości w nauczaniu Ambrożego z Mediolanu, skierowanym w sposób szczególny do kandydatów przygotowujących się do chrztu. Katechumenat, rozumiany jako droga stopniowego wprowadzania w życie chrześcijańskie, opierał się na trzech elementach: słuchaniu słowa Bożego podczas katechez, uczestnictwie w rytach i celebracjach oraz praktykach ascetyczno-pokutnych. W konsekwencji tych działań miała nastąpić przemiana życia i pełne włączenie kandydatów do wspólnoty Kościoła.
Artykuł stanowi próbę odczytania traktatu Ambrożego, O Eliaszu i poście w kluczu katechumenalnym, w kontekście przygotowań przedchrzcielnych, w których ważne miejsce stanowiły również praktyki ascetyczne. Post i wstrzemięźliwy tryb życia w tym ujęciu interpretowane są nie tylko jako zewnętrzne formy dyscypliny, ale także jako środki prowadzące do przemiany życia, co wpisuje się w pedagogię procesu przedchrzcielnych przygotowań.
Références
Źródła
Ambroży z Mediolanu. 1998. O Eliaszu i poście. Tłum. ks. P. Jędrzejewski, Vox Patrum 18, (34-35): 471-500.
Ambroży z Mediolanu. 1997. Listy t. I . Tłum. P. Nowak, BOK 9. Kraków: Wydawnictwo M.
Ambroży z Mediolanu. 2003. Listy t. II .Tłum. P. Nowak, BOK 20. Kraków: Wydawnictwo M.
Ambroży z Mediolanu. 2012. Listy t. III (Listy 70-77, 1*-15*, Akta Synodu w Akwilei). Tłum. P. Nowak, BOK 28. Kraków: Wydawnictwo M.
Sant’ Ambrogio. 1984. Abramo. In: Opera Omnia di Sant’Ambrogio 2/II. Opere esegetiche II/II. Ed. F.Gori. Milano: Biblioteca Ambrosiana - Roma: Città Nuova Editrice.
Sant’ Ambrogio.1985. Opere esegetiche VI. Elia e il digiuno. Naboth. Tobia. Ed. F. Gori, SAEMO 6. Milano: Biblioteca Ambrosiana - Roma: Città Nuova Editrice.
Ambroży.1977. Wykład Ewangelii według św. Łukasza. Tłum. O. W. Szołdrski, PSP 16. Warszawa: ATK.
Ambroży z Mediolanu, O Nabocie, O Tobiaszu. 1986. W: Wybór pism. cz.2. Tłum. R. Pankiewicz, J. Jundził. PSP 35. Warszawa: ATK.
Ambroży z Mediolanu. 2004. Wyjaśnienie Symbolu. O tajemnicach, O sakramentach. Tłum. L. Gładyszewski, ŹMT 31. Kraków: Wydawnictwo WAM.
Augustyn. 1952. Wiara i uczynki, w: Pisma katechetyczne. Tłum. W. Budzik, Warszawa: PAX: 171-227
Bazyli Wielki. 1947. Wybór bomilij i kazań. Tłum. T. Sinko, Kraków: Wydawnictwo Mariackie.
Cyryl Jerozolimski. 2000. Katechezy przedchrzcielne i mistagogiczne. Tłum. ks. W. Kania, BOK 14. Kraków: Wydawnictwo M.
Didache. 2010. W: Pierwsi świadkowie. Tłum. A Świderkówna, BOK 10. Kraków: Wydawnictwo M.: 33-40.
Do Ziemi Świętej. Najstarsze opisy pielgrzymek do Ziemi Świętej IV-VIII w. 2010. Red i tłum. P. Iwaszkiewicz, Kraków: Wydawnictwo M.
Jan Chryzostom. 2021. Katechezy chrzcielne. Homilie katechetyczne dla tych, którzy mają być oświeceni oraz do nowo oświeconych. Tłum. W. Kania. BOK 37. Kraków: Wydawnictwo M.
Justyn.1975. Apologia. W: Antologia literatury patrystycznej t.1. Tłum. M. Michalski, t.1.Warszawa: PAX.
Tradycja apostolska. 1975. Antologia literatury patrystycznej t.1, Tłum. i oprac. M. Michalski, Warszawa: PAX.
Opracowania
Ab Arenzo, Bonaventura. 1957. La catechesi di Sant’Ambrogio. Studio pedagogia pastorale. Roma: Pontificia Università Gregoriana.
Cavalotto, Giuseppe. 1996. Catecumenato antico. Diventare cristiani secondo padri. Bologna: Ediziani Dehoniane Bologna.
Colish, Marcia L. 2005. Ambrose's patriarchs: ethics for the common man. Notre Dame: University of Notre Dame.
Danielou, Jean. 2011. Psalm 23 (22). W: Pisma wybrane. Tłum. Ks. Sz. Federowicz, Kraków: Wydawnictwo WAM: 155-168.
Grzywa, Anna. 2020. „Symbolika szaty w starożytnych obrzędach katechumenalnych i chrzcielnych”. Biblica et Patristica Thoruniensia 13 (3): 277-289.
Libera, Piotr. 1998. “Certamen nostrum ieiunium est”. Dynamiczny wymiar postu według świętego Ambrożego”. Vox Patrum 8 (15):745-758.
Monachino, Vincenzo. 1974. S.Ambrogio e la cura pastorale a Milano nel secolo IV: Centenario di S. Ambrogio, 374-1974. Milano: Centro ambrosiano di documentazione e studi religiosi.
Nuovo Dizionario Patristico e Di Antichita Cristiane vol.1. 2006. Ed A. Di Berardino. Genova- Milano: Marietti. (NDPAC)
Simonetti Manlio, Prinzivalli Emmanuela. 1996. Letteratara cristiana antica, t. 2. Casale Monferrato: Edizione Piemme.
Zincone, Sergio. 1976 “Alcune osservazioni sul testo del “De Helia et ieiunio”" di Ambrogio”, Augustinianum 16: 337-351
Téléchargements
Publiée
Comment citer
Numéro
Rubrique
Licence
© Anna Grzywa 2026

Ce travail est disponible sous licence Creative Commons Attribution - Pas de Modification 4.0 International.
CC BY ND 4.0. Posiadaczem prawa autorskiego (Licencjodawcą) jest Autor, który na mocy umowy licencyjnej udziela nieodpłatnie prawa do eksploatacji dzieła na polach wskazanych w umowie.
- Licencjodawca udziela Licencjobiorcy licencji niewyłącznej na korzystanie z Utworu/przedmiotu prawa pokrewnego w następujących polach eksploatacji: a) utrwalanie Utworu/przedmiotu prawa pokrewnego; b) reprodukowanie (zwielokrotnienie) Utworu/przedmiotu prawa pokrewnego drukiem i techniką cyfrową (e-book, audiobook); c) wprowadzania do obrotu egzemplarzy zwielokrotnionego Utworu/przedmiotu prawa pokrewnego; d) wprowadzenie Utworu/przedmiotu prawa pokrewnego do pamięci komputera; e) rozpowszechnianie utworu w wersji elektronicznej w formule open access na licencji Creative Commons (CC BY-ND 3.0) poprzez platformę cyfrową Wydawnictwa Naukowego UMK oraz repozytorium UMK.
- Korzystanie przez Licencjobiorcę z utrwalonego Utworu ww. polach nie jest ograniczone czasowo ilościowo i terytorialnie.
- Licencjodawca udziela Licencjobiorcy licencji do Utworu/przedmiotu prawa pokrewnego nieodpłatnie na czas nieokreślony
PEŁEN TEKST UMOWY LICENCYJNEJ >>
Stats
Number of views and downloads: 33
Number of citations: 0