René Descartes jako prekursor ideologii transhumanizmu

Abstrakt

Myśl filozoficzna René Descartes’a przyczyniła się do dynamicznego rozwoju nauk przyrodniczych, w szczególności medycyny, zarazem jednak rozbudziła ogromne nadzieje na coraz skuteczniejsze korzystanie z dóbr przyrody, coraz lepsze zabezpieczenie przed tym wszystkim, co z jej strony człowiekowi zagraża, przede wszystkim zaś na coraz lepsze, zdrowsze i dłuższe życie. Sam Descartes też takie nadzieje żywił i wierzył, iż dzięki rozwojowi wiedzy można będzie ulepszać i udoskonalać przyrodę, cielesność człowieka, psychika człowieka i ludzką moralność. Faktycznie jest to marzenie o ulepszającym i udoskonalającym zmienianiu wszystkiego, co istnieje w przestrzeni ludzkiego doświadczenia, czyli całej rzeczywistości – zarówno materialnej, jak i duchowej. Tą samą wiarą napełnieni są współcześni transhumaniści, a choć nie przejęli jej bezpośrednio od ojca nowożytnego racjonalizmu, to porównanie wiary kartezjańskiej z wiarą transhumanistyczną jest wymowne i pozwala lepiej zrozumieć, w jakim kierunku zmierza nasza cywilizacja.