Konfidenci służb bezpieczeństwa II RP w środowisku białoruskim

Eugeniusz Mironowicz

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/SDR.2018.1.03

Abstrakt


Mniejszość białoruską, zamieszkującą w latach 1921–1939 województwa północno-wschodnie Polski, władze starały się mieć pod ścisłą kontrolą. Policja, kontrwywiad i inne służby pod pretekstem zwalczania komunizmu i działalności antypaństwowej umieszczały informatorów we wszystkich środowiskach społecznych, lecz przede wszystkim w partiach politycznych. Większość konfidentów informacji dostarczała za wynagrodzenie. Powszechność systemu inwigilacji prowadziła do licznych wynaturzeń i prześladowań przypadkowych ludzi.

The state authorities of the Second Polish Republic tried to maintain strict control over the Belarusian minority inhabiting in 1921–1939 the north-eastern voivodeships. Under a pretext of fighting against communism and counterchecking anti-states activities, the police, army, counter-intelligence and other services planted their informers in all social groups and communities, but mainly in political parties. A majority of informers were working for money. A universality of the surveillance system resulted in numerous distortions and persecutions of innocent people.


Słowa kluczowe


województwa północno-wschodnie II RP; Policja Państwowa; kontrwywiad II RP; konfidenci; Białorusini; komuniści; inwigilacja; north-eastern voivodeships of the Second Polish Republic; State Police; counter-intelligence of the Second Polish Republic

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Opracowania:

Czerniakiewicz A., Raporty Romualda Ziemkiewicza z lat 1923–1925, „Białoruskie Zeszyty Historyczne” 2007, nr 27, s. 224–275.

Krótki zarys zagadnienia białoruskiego, opracowanie II Oddziału Sztabu Generalnego, Warszawa 1928.

Madajczyk Cz., Materiały w sprawie polityki narodowościowej władz polskich po przewrocie majowym, „Dzieje Najnowsze” 1972, z. 3, s. 137–169.

Michaluk D., „Jestem przyjacielem Białorusinów” – raporty wywiadowcze Romualda Ziemkiewicza do II Oddziału Sztabu Generalnego WP z lat 1922–1923 [cz. 1], „Białoruskie Zeszyty Historyczne” 2006, nr 25, s. 209–258.

Michaluk D., „Jestem przyjacielem Białorusinów” – raporty wywiadowcze Romualda Ziemkiewicza do II Oddziału Sztabu Generalnego WP z lat 1922–1923, „Białoruskie Zeszyty Historyczne” 2006, nr 26, s. 236–280.

Srokowski K., Sprawa narodowościowa na Kresach Wschodnich, Kraków 1924.

Tomaszewski J., Robotnicy Białorusini w latach 1919–1939 w Polsce, „Acta Baltico-Slavica” 5, 1967, s. 93–116.

Wasilewski L., Sprawa kresów i mniejszości narodowych, Warszawa 1925.

Zaborski B., Liczba i rozmieszczenie mieszkańców Polski według języków i wyznań, „Sprawy Narodowościowe” 1937, nr 1–2, s. 75–86.

Працэс 45-ці Беларусоў у Беластоку паводле справаздачы спецыальнага карэспандэнта, Вільня 1923.

Скалабан В., След атамана Скамароха, „Советская Беларусь” 19.08.2000, nr 203–204, s. 5–6.

Тарашкевіч Б., Аўтабіяграфія, „Спадчына” 1996, nr 4, s. 103–119.


Partnerzy platformy czasopism