What is new in Polish historiography?

Rafał Stobiecki

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/KLIO.2020.034

Abstrakt


The paper discusses core issues of the Polish Historiography, focusing on main challenges. The author observes a process of its transformation, resulting among other from significant changes in a Polish social reality at the beginning of the 20th century. Main conclusion of this brief analysis is that Polish historiography differs from Western historiographical discussion, being less interdisciplinary and focusing on political history. The author diagnoses also a decreasing role of professional historians in explaining the past. On the other hand, Polish historiographical reflection differs also from former Soviet Bloc countries, with their ethnocentric historiographies avoiding discussion on crucial, yet often uneasy or even painful, issues.

 

 

This  text  was  first  published  in  German  under  the  title  Was  gibt  es  Neues  in  der  polnischen  Historiographie  zu  Beginn  des  21  Jahrhunderts?  in  “Historie  Jahrbuch  des  Zentrum für Historische ForschungBerlin der Polnischen Akademie der Wissenschaften” 2007/2008,  vol .  1,  pp .  37–56 .  Updated  version  was  published  in  Polish  in  a  journal  “Przegląd Humanistyczny” 2010, vol . 5/6, pp . 49–65 with a title “Historiografia polska początków  XXI  wieku .  Próba  bilansu” .  Polish  version  is  translated  for  the  current  supplement of “Klio . Journal of Polish and World History” and that is why it only refers to the events prior 2009 .


Słowa kluczowe


Polish historiography; methodology; Pierre Nora; Jerzy Topolski

Pełny tekst:

PDF (English)

Bibliografia


Ankersmit F., Narracja, reprezentacja, doświadczenie. Studia z teorii historiografii, in E. Domańska (red.), Kraków 2004.

Beauvois D.,Être historien en Pologne. Les mythes, l´amnésie et la „verité”, „Revue d’histoire moderne et contemporaine”, 1991 (38), s. 355-386.

Cetwiński M., “Potężniejszy od Boga”? Historyk a granice naukowego poznania przeszłości, w: Ad fontes. O naturze źródła historycznego, red. S. Rosik, P. Wiszewski, Wrocław 2004, s. 17-26.

Chodakiewicz M. J., Wędrówki historyka. Kilka słów o metodologii, w: Wokół teczek bezpieki – zagadnienia metodologiczno-źródłoznawcze, red. F. Musiał, Kraków 2006.

Chwalba A., Historia Polski 1795-1918, Kraków 2000.

Domańska E., Historie niekonwencjonalne: refleksja o przeszłości w nowej humanistyce, Poznań 2006.

Domańska E., Mikrohistorie. Spotkania w międzyświatach, Poznań 1999.

Dylągowa H., Historia Polski 1795-1990, Lublin 2000.

Friszke A., Polish Communism in Contemporary Debates, w: Stalinism in Poland. Selected Papers from the Fifth World Congress of Central and East European Studies, red. and trans A. Kemp-Welch, London 1999, s. 144-157.

Friszke A., Polska. Losy państwa i narodu 1939-1989, Warszawa 2003.

Friszke A., Spór o PRL w III Rzeczypospolitej 1989-2001, „Pamięć i Sprawiedliwość” 2002 (1), s. 9-28.

Garlicki A., Historia 1815-1939. Polska i Świat, Historia 1939-1997/98, Warszawa 1998.

“Gazeta Wyborcza” 23 VII 2007.

Gierowski J. A., O nowe ujęcie dziejów Rzeczypospolitej, „Acta Universitatis Wratislaviensis. Historia”, CXVI, Wrocław 1994.

Grabski A. F., Zarys historii historiografii polskiej, Poznań 2000.

Halecki, Historia Europy – jej granice i podziały, Lublin 1994.

Historia dziś. Teoretyczne problem wiedzy o przeszłości, red. E. Domańska, R. Stobiecki, T. Wiślicz, Kraków 2014.

Historia Europy Środkowo-Wschodniej, Lublin 2000, vol. 1-2.

Historia społeczna, historia codzienności, mikrohistoria, red. R. Traba, Warszawa 1996.

Jesteśmy niewolnikami naszej kultury historycznej i polityki. O metodologicznych problemach historii rozmawiają profesorowie Jacek Chrobaczyński, Andrzej Chwalba, Czesław Rybotycki i Krzysztof Zamorski, “Konspekt” 2003 (14-15), http://www.wsp.krakow.pl/konspekt/14/rozmowa14.html [dostęp: październik 2007].

Kamiński Ł., O pożytkach z wysiadywania spodni słów kilka, „Newsletter. Instytut Historyczny Uniwersytetu Warszawskiego” 2004 (31).

Kicz patriotyczny. Wywiad J. Kurskiego z R. Trabą, ”Gazeta Wyborcza”, 7-8 I 2006.

Kłoczowski J., Historia Polski do końca XV wieku, Lublin 2000.

Kłoczowski J., Młodsza Europa, Warszawa 1998.

“Konspekt” 2003 (14/15).

Kula M., Historia moja miłość/ z zastrzeżeniami, Lublin 2005.

Kula M., W kwestii wysiadywania spodni, „Newsletter. Instytut Historyczny Uniwersytetu Warszawskiego” 2003 (27);

Machcewicz P., Spory o PRL w polskiej historiografii i publicystyce po 1989 r., w: Historycy polscy i ukraińscy wobec problemów XX wieku, rred. P. Kosiewski i G. Motyka, Kraków 2000, s. 68-81.

Machcewicz P., Persak K. (eds), Wokół Jedwabnego, Warsaw 2002.

Makowski K., Siła mitu. Żydzi w Poznańskiem w dobie zaborów w piśmiennictwie historycznym, Poznań 2004.

Markiewicz M., Historia Polski 1492-1795, Kraków 2004.

Molik W., O nowy model syntezy dziejów regionu na przykładzie Wielkopolski, w: O nowy model badań regionalnych, red. K. A. Makowski, Poznań 2007.

Narodowe i europejskie aspekty polityki historycznej, red. B. Korzeniewski, Poznań 2008.

Narratives unbound. Historical studies in Post-Communist Eastern Europe, red. S. Antohi, B. Trenesenyi, P. Apor, Central European University Press, Budapest - New York 2007.

Naznaczeni i napiętnowani. O wykluczeniu politycznym, red. M. Jarosz, Warsaw 2008.

Nie lubię słowa “fikcja”. Rozmowa z Bogusławem Wołoszańskim, “Konspekt” 2005 (4), htpp://www.wsp.krakow.pl/konspekt/24/wolosz.html, [dostęp: październik 2007].

Nora P., Czas pamięci, „Res Publica Nowa” 2001 (7).

Nowak A., Polska polityka historyczna, „Biuletyn IPN” 2006 (5).

Obrazy PRL. O konceptualizacji realnego socjalizmu w Polsce, red. K. Brzechczyn, Poznań 2008.

Odkryć historię – zrozumieć wolność. Muzeum Historii Polski, Warszawa 2006.

Opowiadanie historii w niemieckiej refleksji teoretyczno-historycznej i literaturoznawczej od oświecenia do współczesności, red. J. Kałążny, Poznań 2003.

O tradycjach Rzeczypospolitej. Rozmowa z Andrzejem Sulimą-Kamińskim, w: A. Nowak, Od imperium do imperium. Spojrzenia na historię Europy Wschodniej, Kraków 2004, s. 315-336.

Paczkowski A., Pół wieku dziejów Polski 1939-1989, Warszawa 1995.

Pamięć, etyka i historia. Anglo-amerykańska teoria historiografii lat dziewięćdziesiątych. Antologia przekładów, red. E. Domańska, Poznań 2002.

Pamięć i odpowiedzialność, red. R. Kostro, T. Merta, Kraków 2004.

Polityka historyczna. Historycy – politycy – prasa, red. A. Panecka, Warsaw 2005.

Polska na przestrzeni wieków, red. J. Tazbir, Warszawa 2006.

Pisać historię, z którą można żyć. Sławomir Sierakowski rozmowa z Hayden White, „Krytyka Polityczna” 2005 (7-8).

Radziwiłł A., W. Roszkowski, Historia 1789-1871, Historia 1871-1945, Historia 1945-1990, Warszawa 1995.

Spór o PRL, rred. P. Wandycz, Kraków 1996.

Stobiecki R., Rola historyka we współczesnym świecie, w: Gra i konieczność. Zbiór rozpraw z historii historiografii i filozofii historii, red. G. A. Dominiak, J. Ostoja-Zagórski, W. Wrzosek ,Bydgoszcz 2005, s. 49-60.

Stobiecki R., Spór o interpretacje PRL w publicystyce i historiografii polskiej po 1989 r., w: Historia, poznanie i przekaz, red. B. Jakubowska, Rzeszów 2000, s. 169-182.

Sulima Kamiński A., Historia Rzeczypospolitej wielu narodów 1505-1795, Lublin 2000.

Szczur S., Historia Polski. Średniowiecze, Kraków 2003.

Traba R., Historia – przestrzeń dialogu, Warszawa 2006.

Traba R., Przeszłość w teraźniejszość. Polskie spory o historię na początku XXI wieku, Poznań 2009.

Traba R, Walka o kulturę. Przestrzeń dialogu w najnowszej debacie o polskiej historii i pamięci, „Przegląd Polityczny” 2006 (75), s. 45-53.

„Tygodnik Idei Europa”, dodatek do „Fakt” 2005 (2), s. 8-10.

Ugresič D., Nowi barbarzyńcy, „Gazeta Wyborcza” 12-13 V 2007.

Wandycz P., Cena wolności. Historia Europy Środkowo-Wschodniej od średniowiecza do współczesności, Warszawa 1995.

Wandycz P., Pod zaborami 1795-1918, Warszawa 1994.

White H., Poetyka pisarstwa historycznego, red. E. Domańska, M. Wilczyński, Kraków 2000;

Wierzbicki A., Niepokoje historyka historiografii, “Mazowieckie Studia Humanistyczne” 2002 (1), s. 95-100.

Wiślicz T., O myśleniu historycznym, Bydgoszcz 2009;

Zamorski K., Dziwna rzeczywistość. Wprowadzenie do ontologii historii, Kraków 2008.

Zdrada J., Historia Polski 1795-1914, Kraków 2006.






Partnerzy platformy czasopism