Jakub Kazimierz Rubinkowski as a go-between in the preservation and purchase of books for Elżbieta Sieniawska at the end of the first quarter of the 18th century

Adam Kucharski

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/FT.2015.003

Abstract


The multidimensional activity of Toruń’s town councillor and royal postmaster Jakub Kazimierz Rubinkowski mainly concerned the running of an information agency dealing with editing and distributing manuscripts . An important aspect of his cultural activity became his role as an agent in book-binding services and the purchase of books for the wife of the Grand Crown Hetman and Castellan of Cracow – Elżbieta Sieniawska. Rubinkowski, a noblewoman, a Baroque erudite and a bibliophile – he was an ideal candidate to carry out such tasks. His work was facilitated by the fact that Toruń enjoyed a strong position on the Polish bookselling market, which guaranteed the possibility to purchase both Polish and foreign books which were in demand. The bookseller’s search query included the works of Sieniawska’s father – Stanisław Herakliusz Lubomirski), other Polish authors (also from the territory of Royal Prussia) along with the classics of the early modern European literature. Equally important was the fact that Rubinkowski had a direct contact with Toruń’s guild of book-binding masters, which helped Sieniawska to preserve and renovate the books, which mostly came from her library in Puławy. Rubinkowski, particularly in the years 1725–1726, informed about the upcoming auctions of books organised in Toruń, received books sent in ships from Puławy and organised the transport of the purchased and renovated volumes. Within two years he participated in the purchase of a few hundreds of books, which made him one of the leading book-selling agents of the time of the Polish-Lithuanian Commonwealth.

Keywords


Jakub Rubinkowski; Elżbieta Sieniawska; book; bookbindery; Toruń

Full Text:

PDF (Polish)

References


Archiwum Narodowe w Krakowie, oddział I, Archiwum Sanguszków, teki korespondencji 8.

Biblioteka Czartoryskich w Krakowie, rkps 1684.

Biblioteka Czartoryskich w Krakowie, rkps 2707.

Biblioteka Czartoryskich w Krakowie, rkps 2739.

Biblioteka Czartoryskich w Krakowie, rkps 2747.

Biblioteka Czartoryskich w Krakowie, rkps 5933/IV.

Bieńkowska B., Staropolski świat książek, Wrocław 1976.

Cynarski S., Sarmatyzm – ideologia i styl życia, [w:] Polska XVII w., red. J. Tazbir, Warszawa 1974.

Herbst S., Toruńskie cechy rzemieślnicze. Zarys przeszłości, Toruń 1933.

Imańska I., Per medium auctionis. Aukcje książek w Rzeczypospolitej (XVII–XVIII w.), Toruń 2013.

Imańska I., Toruńskie aukcje książek w XVIII w., Toruń 2007.

Kseniak M., Rezydencja Czartoryskich w Puławach, Lublin 1986.

Link-Lenczowski A. K., Popiołek B., Sieniawska z Lubomirskich Elżbieta Helena (1669–1729), [w:] PSB, t. 37, Warszawa–Kraków 1996–1997.

Malinowska I., Przebudowa pałacu w Puławach przez architekta Jana Zygmunta Deybla, [w:] Puławy, red. S. Lorentz, Teka Konserwatorska, z. 5, Warszawa 1962.

Maliszewski K., Agencja informacyjna Jakuba Kazimierza Rubinkowskiego. Ze studiów nad dziejami komunikacji społecznej w XVIII wieku, Zapiski Historyczne, t. 48: 1983.

Maliszewski K., Jakub Kazimierz Rubinkowski. Szlachcic, mieszczanin toruński, erudyta barokowy, Warszawa–Poznań–Toruń 1982.

Maliszewski K., Komunikacja społeczna w kulturze staropolskiej. Studia z dziejów kształtowania się form i treści społecznego przekazu w Rzeczypospolitej szlacheckiej, Toruń 2001.

Maliszewski K., Rubinkowski Jakub Kazimierz, [w:] Polski Słownik Biograficzny, t. 32, Wrocław 1989.

Mikulski K., Przestrzeń i społeczeństwo Torunia od końca XIV do początku XVIII wieku, Toruń 1999.

Mikulski K., Pułapka niemożności. Społeczeństwo nowożytnego miasta wobec procesów modernizacyjnych (na przykładzie Torunia w XVII i XVIII wieku), Toruń 2008.

Milewska-Kozłowska J., Druki dotyczące Tumultu Toruńskiego w zbiorach starych druków Biblioteki Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, Rocznik Toruński, t. 34: 2007.

Mocarski Z., Książka w Toruniu do roku 1793. Zarys dziejów, [w:] Dzieje Torunia. Praca zbiorowa z okazji 700-lecia miasta, red. K. Tymieniecki, Toruń 1933.

Nowak Z., Leo Jan (1572–1635), [w:] Polski Słownik Biograficzny, t. 17, Wrocław 1972.

Popiołek B., Królowa bez korony. Studium z życia i działalności Elżbiety Sieniawskiej (ok. 1669–1729), Kraków 1993.

Popiołek B., Zainteresowania bibliofilskie Elżbiety z Lubomirskich Sieniawskiej, kasztelanowej krakowskiej, Rocznik Naukowo-Dydaktyczny WSP w Krakowie, 1995, Prace Historyczne XVII, z. 167.

Salmonowicz S., Dzieje książki i czytelnictwa, [w:] Historia Torunia, red. M. Biskup, t. II, cz. III: Między barokiem a oświeceniem (1660–1793), Toruń 1996.

Salmonowicz S., Toruń w czasach baroku i oświecenia. Szkice z dziejów kultury Torunia XVII–XVIII wieku, Warszawa–Poznań–Toruń 1982.

Salmonowicz S., Toruńskie gimnazjum akademickie w latach 1681–1817. Studium z dziejów nauki i oświaty, Bydgoszcz 1973.

Serczykowa B., Księgozbiór lekarza toruńskiego Wacława Duroscha z drugiej połowy XVII wieku, Zeszyty Naukowe UMK w Toruniu, 1971, Nauki Humanistyczno-Społeczne, z. 39, Nauka o Książce VI.

Słaby A., Rządzicha oleszycka. Dwór Elżbiety z Lubomirskich Sieniawskiej jako przykład patronatu kobiecego w czasach saskich, Kraków 2014.

Tujakowski A., Z dziejów drukarstwa i piśmiennictwa na Pomorzu. 400 lat drukarstwa w Toruniu (1569–1969), Toruń 1970.

Urzędnicy Prus Królewskich XV–XVIII wieku. Spisy, opr. K. Mikulski, Wrocław–Warszawa–Kraków 1990.

Zimowski L., Geneza i rozwój komunikacji pocztowej na ziemiach polskich, Warszawa 1972.


Refbacks

  • There are currently no refbacks.

Partnerzy platformy czasopism