Atrofia wyobraźni metafizycznej u źródeł współczesnego ateizmu

Abstrakt

Miniony wiek był czasem tragicznego doświadczenia zła w postaci Auschwitz i Kołymy, które spowodowały orzeczenie śmierci Boga i człowieka. Ostatni Sobór, mając na względzie troskę o prawdę dotyczącą człowieka i potrzebę aktualizacji przesłania Ewangelii w świecie z zachowaniem jej niezmiennej istoty, wskazał na konieczność solidnego rozeznania w kondycji świata i człowieka poprzez odczytywanie znaków czasu. Soborowa Konstytucja Gaudium et spes sugeruje między innymi potrzebę refleksji nad współczesnym ateizmem. Teza tego artykułu głosi, że źródłem współczesnej postawy odrzucania Boga jest postępujący uwiąd myślenia metafizycznego. Nowatorskość opracowania wyraża się w tym, że Autor jako pierwszy przeanalizował kilka wybranych konsekwencji uwiądu wyobraźni metafizycznej, które kumulują się w dostrzegalnej ludzkiej postawie braku uwagi wobec własnego człowieczeństwa. Konsekwencje tejże atrofii wyrażają się także w elementach właściwych tylko osobie ludzkiej jako takiej, to jest przykładowo: w braku uwagi nad wymiarem Tajemnicy, czy też w kryzysie moralności zorientowanej na sposób horyzontalny. Erozja stawiania pytań podstawowych jest fundamentalnym i wspólnym przejawem wspomnianych powyżej objawów zaniku myślenia metafizycznego. Autor przestrzega, że jeżeli człowiek zaniecha refleksji nad wymiarem Tajemnicy, to rozminie się wówczas z właściwym sobie zmysłem religijnym oraz zatraci możliwość odnalezienia odpowiedzi na pytanie o sens własnego istnienia.