«Semen sanguinis martyrum, seges Ecclesiae» – Tajemnica wzrastania Kościoła według św. Augustyna

Abstrakt

Przedmiotem studium jest męczeństwo za wiarę odczytywane przez św. Augustyna, największego spośród zachodnich Ojców Kościoła, który tak samo stał się najbardziej znaczącym autorytetem i na polu teologii męczeństwa w Kościele starożytnym. Uwaga skupia się na szczególnej diakonii pełnionej przez męczenników wobec przyjmowania daru zbawienia przez świat. Wyraża ją metafora sanguis martyrum – semen ecclesiae, znana w Kościele łacińskim od końca II wieku. Oddawana jest tu myśl, że za posiewem krwi postępuje zaraz żniwo umacniania się wspólnoty Kościoła, tak od strony jakościowej jak również ilościowej. Analiza stosowania tej metafory przez Augustyna w różnych sformułowaniach, prowadzi do stwierdzenia, że służy ona nie tyle do pogłębienia rozumienia męczeństwa, ile do ilustrowania – przez odwołanie się do bardzo czytelnego motywy zasiewu i zbioru – mniej wymagającym słuchaczom prawdy o niezastąpionej funkcji ofiary miłości dla owocowania ewangelii w świecie. Bez heroicznej miłości świadków ewangelii, prowadzącej ich do ofiary z życia na podobieństwo obumierania posianego ziarna w glebie, nie ma bogatego „żniwa” Kościoła. Ta tajemnica może urzeczywistniać się jedynie w mocy zjednoczenia z Chrystusem w Jego Mistycznym Ciele – Kościele.