Przejdź do sekcji głównej Przejdź do głównego menu Przejdź do stopki
  • Zarejestruj
  • Zaloguj
  • Język
    • English
    • Język Polski
    • Français (France)
    • Deutsch
  • Menu
  • Strona domowa
  • Aktualny numer
  • Archiwum
  • Ogłoszenia
  • O czasopiśmie
    • O czasopiśmie
    • Przesyłanie tekstów
    • Zespół redakcyjny
    • Polityka prywatności
    • Kontakt
  • Zarejestruj
  • Zaloguj
  • Język:
  • English
  • Język Polski
  • Français (France)
  • Deutsch

Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej

Sprawa budowy kościoła katolickiego w Nikolsku Ussuryjskim (Ussuryjsku) w świetle dokumentów przechowywanych w Rosyjskim Państwowym Archiwum Historycznym Dalekiego Wschodu we Władywostoku
  • Strona domowa
  • /
  • Sprawa budowy kościoła katolickiego w Nikolsku Ussuryjskim (Ussuryjsku) w świetle dokumentów przechowywanych w Rosyjskim Państwowym Archiwum Historycznym Dalekiego Wschodu we Władywostoku
  1. Strona domowa /
  2. Archiwum /
  3. Tom 52 Nr 1 (2017) /
  4. Artykuły

Sprawa budowy kościoła katolickiego w Nikolsku Ussuryjskim (Ussuryjsku) w świetle dokumentów przechowywanych w Rosyjskim Państwowym Archiwum Historycznym Dalekiego Wschodu we Władywostoku

Autor

  • Przemysław Adamczewski Instytut Studiów Politycznych Polskiej Akademii Nauk Dalekowschodni Uniwersytet Federalny we Władywostoku

DOI:

https://doi.org/10.12775/SDR.2017.1.02

Słowa kluczowe

Polacy w Rosji, Ussuryjsk, Daleki Wschód, katolicyzm w Rosji

Abstrakt

Question of construction of a Catholic church at Ussuriysk in the light of the Russian State Historical Archive of the Far East in Vladivostok

Abstract

The article presents documents pertaining to the construction of a Catholic church at Ussuriysk, kept in the Russian State Historical Archive of the Far East in Vladivostok. The documents span the period between 1912 and 1921. They reveal that the Municipal Duma of Ussuriysk was in favour of the construction of a Catholic church in the town; this could be concluded from the fact that they gave free of charge a lot of land to the community of Catholics for that purpose. But the church was built on the lot belonging to a local entrepreneur, a certain

F. Steckiewicz, for it was more suited to the needs of the Catholics due to its central location in the town. Initially Steckiewicz declared his intention to give the land to the Catholic parish. And because he was held in high esteem by the local community, he was put at the lead of a committee for the construction of the church. This made it possible for him to spent money collected by the faithful without any control. A conflict within the committee started when its members demanded financial reports. Steckiewicz never presented a financial statement; in addition, he withdrew his donation of land and demanded that the Catholic parish paid him for the church building constructed on his lot.

Archival documents disprove the thesis, popular in the literature on the subject, that Steckiewicz’s actions were motivated by his fear of a growing strength of the Bolsheviks in Primorsky Krai and a possibility of nationalisation. The reasons for his actions were more mundane – his character that made it impossible for him to reach an agreement with the committee, and financial matters. This seems all the more probable in the light of testimonies of witnesses in court. They emphasised that Steckiewicz withdrew his donation of land to the church only after the committee requested financial reports and tallies of his expenses. It seems, therefore, that the local Polish community quarrelled not for political reasons, but financial matters related to the construction of a church.

 

Дело о строительстве католического костела в Никольск-Уссурийском (Уссурийске) в свете документов из Российского государственного исторического архива Дальнего Востока во Владивостоке

В статье были представлены документы, касающиеся строительства католического костела в Уссурийске (Никольск-Уссурийском), которые находятся сейчас в фондах Российского государственного исторического архива Дальнего Востока во Владивостоке. Документы охватывают период с 1912 по 1921 г. Из них следует, что Городская дума была благосклонно настроена к строительству католического костела. Об этом свидетельствует, хотя бы то, что она бесплатно передала участок католической общине для строительства на нем храма. Однако костел построили на участке Ф. Стецкевича, местного предпринимателя, так как он в большей степени отвечал потребностям католиков благодаря своему расположению в центральной части города. Ф. Стецкевич изначально изъявлял желание передать недвижимость католическому приходу. Благодаря уважению местных католиков, он также возглавил комитет по строительству костела. Находясь на этом посту, он мог без какого-либо контроля тратить деньги, собираемые среди верующих. Конфликт в комитете начался, когда его члены стали требовать у своего председателя представить финансовый отчет. Ф. Стецкевич никогда его не предъявил, а кроме того он отменил свою дарственную и стал требовать у католического прихода денег за костел, построенный на его участке.

Архивные документы противоречат популярному в литературе предмета тезису, что деятельность Ф. Стецкевича была мотивирована опасением возрастающей силы большевиков в Приморье и возможным проведением ими национализации. Причина его поведения была более прозаична – его характер, из-за которого не мог найти общий язык с комитетом, а также финансовые дела. Это кажется тем более правдоподобным, если обратить внимание на показания свидетелей в суде. Они подчеркивали, что Ф. Стецкевич отказался дарить участок под строительство костела только, когда комитет стал требовать с него представить отчет об израсходованных общественных деньгах. Получается, что польская диаспора поссорилась не по политическим причинам, но из-за финансовых дел, связанных с отчетом издержек на строительство костела.

Biogram autora

Przemysław Adamczewski - Instytut Studiów Politycznych Polskiej Akademii Nauk Dalekowschodni Uniwersytet Federalny we Władywostoku

Przemysław Adamczewski (ur. 1981), absolwent stosunków międzynarodowych na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. W 2010 r. otrzymał tytuł doktora za pracę poświęconą problemowi karabachskiemu w polityce Azerbejdżanu po 1991 r. W 2011 r. praca ta otrzymała wyróżnienie w Konkursie o Nagrodę im. prof. Roberta Mrozewicza na najlepszą pracę doktorską w zakresie stosunków międzynarodowych i dyplomacji, organizowanym przez Collegium Civitas w Warszawie. W latach 2011–2013 był pracownikiem Wyższej Szkoły Humanistyczno-Ekonomicznej w Sieradzu, w której zajmował m.in. stanowisko rektora. W latach 2013–2015 pracował w Instytucie Historii i Etnologii im. Ivane Dżawachiszwili w Tbilisi na stanowisku postdoc. i realizował projekt badawczy „Mitologizacja pamięci historycznej jako determinant konfliktów etnicznych na Kaukazie”. Od 2016 r. pracuje w Instytucie Studiów Politycznych PAN.

Bibliografia

Źródła:

RPAHDW Ф. 614, о. 1, д. 2, Переписки и план участка взятого под постройку костела в Никольск-Уссурийске, л. 1.

RPAHDW Ф. 614, o. 1, д. 2, Переписки и план участка взятого под постройку костела в Никольск-Уссурийске, л. 2.

RPAHDW Ф. 614, о. 1, д. 2, Переписки и план участка взятого под постройку костела в Никольск-Уссурийске, л. 3.

RPAHDW Ф. 614, о. 1, д. 2, Переписки и план участка взятого под постройку костела в Никольск-Уссурийске, л. 7.

RPAHDW Ф. 614, о. 1, д. 2, Переписки и план участка взятого под постройку костела в Никольск-Уссурийске, л. 9.

RPAHDW Ф. 614, o. 1, д. 2, Переписки и план участка взятого под постройку костела в Никольск-Уссурийске, л. 10.

RPAHDW Ф. 614, o. 1, д. 2, Переписки и план участка взятого под постройку костела в Никольск-Уссурийске, л. 11.

RPAHDW Ф. 614, о. 1, д. 2, Переписки и план участка взятого под постройку костела в Никольск-Уссурийске, л. 12.

RPAHDW Ф. 614, o. 1, д. 2, Переписки и план участка взятого под постройку костела в Никольск-Уссурийские, л. 14.

RPAHDW Ф. 614, o. 1, д. 2 Переписки и план участка взятого под постройку костела в Никольск-Уссурийске, л. 16.

RPAHDW Ф. 614, о. 1, д. 2, л. 18, Письмо начальнику 3-го района милиции в г. Никольске.

RPAHDW Ф. 614, o. 1, д. 2 Переписки и план участка взятого под постройку костела в Никольск-Уссурийске, л. 19.

RPAHDW Ф. 614, o. 1, д. 3, л. 18, Протокол с 7 ноября 1916 г.

RPAHDW Ф. 614, о. 1, д. 3, л. 19, Протокол с 2 февраля 1919 г.

RPAHDW Ф. 614, o. 1, д. 3, л. 21, Протокол заседания костельного Комитета.

RPAHDW Ф. 614, о. 1, д. 3, л. 22, Заседание Комитета по постройке костела.

RPAHDW Ф. 614, о. 1, д. 3, л. 25, Заявление Феликса Стецкевича.

RPAHDW Ф. 614, o. 1, д. 3, л. 26, Заседание Комитета по постройке костела.

RPAHDW Ф. 614, о. 1, д. 3, л. 28, Протокол заседания поляков-католиков Никольск-Уссурийска.

RPAHDW Ф. 614, o. 1, д. 3, л. 32, Указ.

RPAHDW Ф. 614, о. 1, д. 3, л. 33, Заседание Комитета по постройке костела.

RPAHDW Ф. 614, o. 1, д. 3, л. 38, Заседание Комитета по постройке костела.

RPAHDW Ф. 614, o. 1, д. 4, л. 1, Письмо с 17 октября 1918 г.

RPAHDW Ф. 614, о. 1, д. 4, л. 2, Указ.

RPAHDW Ф. 614, о.1, д. 4, л. 4, Подписка Михаила Стецкевича.

RPAHDW Ф. 614, о. 1, д. 4, л. 5, Подписка Яна Едликовского.

RPAHDW Ф. 614, о. 1, д. 5, Акты комисии по постройке костела в Никольск-Уссурийске.

RPAHDW Ф. 614, o. 1, д. 6, Протоколы общего собрания прихожан Никольск-Уссур. костела Протокол, л. 1.

RPAHDW Ф. 614, o. 1, д. 7, Копия протокола мирового судьи 1-го участка Никольск-Уссурийского уезда по иску Костельного Комитета.

RPAHDW Ф. 614, o. 1, д. 8, Смета на постройку Римско-католического костела, л. 1.

Opracowania:

Efimova M., Harsh Vineyard: A History of Catholic Life in the Russian Far East, Bloomington 2008.

Jelčaninov O., Ustanovení katolické církevní organizace, její vývoj na Ruském Dálném Východě, od konce 19. století do 30. let Sovětského období, Olomouc 2013.

Nowak Е., Duszpasterstwo wojskowe katolickie i prawosławne w Rosji 1832–1914, Wilno 1934.

Proboszczowie, http://web.diecezja.wloclawek.pl/parafia/ciechocinek/proboszczowie.html.

Всесоюзная перепись населения 1926 года. Национальный состав населения по регионам РСФСР, http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus_nac_26.php?reg=1410.

Калинин В., Краткий исторический очерк города Никольск-Уссурийского, Владивосток 2015.

Первая всеобщая перепись населения Российской Империи 1897 г. Распределение населения по родному языку и уездам Российской Империи кроме губерний Европейской России, http://demoscope.ru/weekly/ssp/emp_lan_97_uezd.php?reg=691.

Уссурийск|Исторические фотографии, http://www.skyscrapercity.com/showthread.php?t= 1595252&page=18.

Хвалин А., Из истории римо-католичества на Дальнем Востоке, http://ruskline.ru/ana- litika/2011/12/09/vlast_rimskogo_pontifika_protiv_vlasti_russkogo_carya/.

Численность населения Российской Федерации по муниципальным образованиям, http:// www.gks.ru/wps/wcm/connect/rosstat_main/rosstat/ru/statistics/publications/catalog/afc8e- a004d56a39ab251f2bafc3a6fce.

Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej

Pobrania

  • PDF

Opublikowane

2017-07-01

Jak cytować

1.
ADAMCZEWSKI, Przemysław. Sprawa budowy kościoła katolickiego w Nikolsku Ussuryjskim (Ussuryjsku) w świetle dokumentów przechowywanych w Rosyjskim Państwowym Archiwum Historycznym Dalekiego Wschodu we Władywostoku. Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej [online]. 1 lipiec 2017, T. 52, nr 1, s. 33–53. [udostępniono 8.12.2025]. DOI 10.12775/SDR.2017.1.02.
  • PN-ISO 690 (Polski)
  • ACM
  • ACS
  • APA
  • ABNT
  • Chicago
  • Harvard
  • IEEE
  • MLA
  • Turabian
  • Vancouver
Pobierz cytowania
  • Endnote/Zotero/Mendeley (RIS)
  • BibTeX

Numer

Tom 52 Nr 1 (2017)

Dział

Artykuły

Statystyki

Liczba wyświetleń i pobrań: 607
Liczba cytowań: 0

Wyszukiwanie

Wyszukiwanie

Przeglądaj

  • Indeks autorów
  • Lista archiwalnych numerów

Użytkownik

Użytkownik

Aktualny numer

  • Logo Atom
  • Logo RSS2
  • Logo RSS1

Informacje

  • dla czytelników
  • dla autorów
  • dla bibliotekarzy

Newsletter

Zapisz się Wypisz się

Język / Language

  • English
  • Język Polski
  • Français (France)
  • Deutsch

Tagi

Szukaj przy pomocy tagu:

Polacy w Rosji, Ussuryjsk, Daleki Wschód, katolicyzm w Rosji
W górę

Akademicka Platforma Czasopism

Najlepsze czasopisma naukowe i akademickie w jednym miejscu

apcz.umk.pl

Partnerzy platformy czasopism

  • Akademia Ignatianum w Krakowie
  • Akademickie Towarzystwo Andragogiczne
  • Fundacja Copernicus na rzecz Rozwoju Badań Naukowych
  • Instytut Historii im. Tadeusza Manteuffla Polskiej Akademii Nauk
  • Instytut Kultur Śródziemnomorskich i Orientalnych PAN
  • Instytut Tomistyczny
  • Karmelitański Instytut Duchowości w Krakowie
  • Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
  • Państwowa Akademia Nauk Stosowanych w Krośnie
  • Państwowa Akademia Nauk Stosowanych we Włocławku
  • Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa im. Stanisława Pigonia w Krośnie
  • Polska Fundacja Przemysłu Kosmicznego
  • Polskie Towarzystwo Ekonomiczne
  • Polskie Towarzystwo Ludoznawcze
  • Towarzystwo Miłośników Torunia
  • Towarzystwo Naukowe w Toruniu
  • Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu
  • Uniwersytet Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie
  • Uniwersytet Mikołaja Kopernika
  • Uniwersytet w Białymstoku
  • Uniwersytet Warszawski
  • Wojewódzka Biblioteka Publiczna - Książnica Kopernikańska
  • Wyższe Seminarium Duchowne w Pelplinie / Wydawnictwo Diecezjalne „Bernardinum" w Pelplinie

© 2021- Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu Deklaracja dostępności Sklep wydawnictwa