Skip to main content Skip to main navigation menu Skip to site footer
  • Register
  • Login
  • Language
    • English
    • Język Polski
  • Menu
  • Home
  • Current
  • Archives
  • Announcements
  • About
    • About the Journal
    • Submissions
    • Editorial Team
    • Privacy Statement
    • Contact
  • Register
  • Login
  • Language:
  • English
  • Język Polski

Translation Journal

Tertium comparationis in the studies of film translation
  • Home
  • /
  • Tertium comparationis in the studies of film translation
  1. Home /
  2. Archives /
  3. No. 15 (2020) /
  4. Theory and practice of translation

Tertium comparationis in the studies of film translation

Authors

  • Maria Mocarz-Kleindienst Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II https://orcid.org/0000-0002-2205-5470

DOI:

https://doi.org/10.12775/RP.2020.012

Keywords

tertium comparationis, film translation, voice-over, subtitles, dubbing

Abstract

The paper attempts to present a review of the term tertium comparationis (TerComp) in the studies of film translation. For many years this issue has attracted the attention of linguists and translators trying to determine a common reference platform for both the compared elements of linguistic systems and the realization of those systems in specific speech acts (texts). In the studies of film translation as a polysemiotic text, TerComp requires separate attention. The starting point for this study is the same assumption as in A. Bogusławski that the superior TerComp is a concrete situation of the use of linguistic signs. For the purpose of the studies of film translation, this situation was specified more precisely. It was determined that in the case of film translation, a two-type situation should be considered: external, i.e. a communication situation in which the compared elements of the text were used and a situation within a film as polysemiotic communication, in which only verbal messages – which are in different intersemiotic relations with the visual code, also with the audio code – are translated and, at the same time, remain in interlingual relations with the original verbal text – in the case of voice-over and subtitles. TerComp in film translation is an important criterion in translation choices, determining the equivalence between the original and the translation, helping to identify translation units and to search for pairs of translation equivalents.

References

Elena, reż. A. Zwiagincew, 2011. Tekst polski: Krystyna Łozowska, TVP Kultura, 2017.

Metro, reż. A. Miegierdiczew, 2010. Tekst polski: Krystyna Łozowska, TVP Kultura, 2018.

Lewiatan, reż. A. Zwiagincew, 2014. Test polski: Piotr Kotowski, TVP Kultura, 2019.

Berezowski L., 2004, Skąd się biorą polskie tytuły amerykańskich filmów?, [w:] Przekładając nieprzekładalne II, W. Kubiński, O. Kubińska (red.), Gdańsk, s. 313–324.

Bogucki L., 2015, Metodologia badań w przekładzie audiowizualnym, [w:] Metodologie językoznawstwa. Od dialektologii do dialektyki, P. Stelmaszczyk (red.), Łódź, s. 74–96.

Bogusławski A., 1976, Problem tertium comparationis w porównaniu lingwistycznym, „Kwartalnik Neofilologiczny”, XXIII(3), s. 295–303.

Bogusławski A., 1997, Zagadnienie jednostek przekładowych, [w:] Współczesny język polski i rosyjski. Konfrontacja przekładowa, A. Bogusławski, J. Mędelska (red.), Warszawa, s. 7–22.

Bogusławski A., 2013, Podstawy konfrontatywnej lingwistyki przekładowej, Łask, „Rozumienie – Interpretacja – Przekład”, 10.

Bucher H. J., 2015, Rozumienie multimodalne lub recepcja jako interakcja. Teoretyczne i empiryczne podstawy systematycznej analizy multimodalności, [w:] Lingwistyka mediów. Antologia tłumaczeń, R. Opiłowski, J. Jarosz, P. Staniewski (red.), Wrocław–Dresden, s. 79–112.

Catford J., 1965, A linguistic theory of translation. An essay in applied linguistics. London.

Chaume F., 2004, Film studies and translation studies. Two disciplines at stake in audiovisual translation, „Meta. Translator’s Journal”, 49(1), s. 12–24.

Chaume F., 2014, Synchronisation in dubbing. A translational approach, [w:] Topics in audiovisual translation, P. Orero (red.), Amsterdam, s. 35–52.

Chlebda W., 2011, Ekwiwalencja a ekwiwalenty: między słownikiem a tekstami, [w:] Na tropach translatów. W poszukiwaniu odpowiedników przekładowych, W. Chlebda (red.), Opole, s. 21–43.

Egan T., 2013, Tertia comparationis in multilingual corpora, [w:] Advences in corpus-based contrastive linguistics. Studies in honour of Stig Johansson, K. Aijmer, B Altenberg (red.), Amsterdam, „Studies in Corpus Linguistics”, 54, s. 7–24.

Garcarz M., 2007. Przekład slangu w filmie. Telewizyjne przekłady filmów amerykańskich na język polski, Kraków.

Goleta A., 2018, Adaptatsiya kak strategiya perevoda v dublirovanii fil’ma (na primere russkoyazychnoy i pol’skoyazychnoy versiy fil’ma ≪Shrek≫) [Адаптация как стратегия перевода в дублировании фильма (на примере русскоязычной и польскоязычной версий фильма ≪Шрек≫], niepubl. praca magisterska.

Gottlieb H., 1998, Subtitling, [w:] Routlegde encyclopedia of translation studies, M. Baker (red.), London–New York, s. 244–248.

Hendrykowski M., 1982, Słowo w filmie. Historia, teoria, interpretacja, Warszawa.

Hendrykowski M., 2018, Drugie spojrzenie. Analizy i interpretacje, Poznań.

Krzeszowski T. P., 1984, Tertium comparationis, [w:] Contrastive linguistics. Prospects and problems, J. Fisiak (red.), Berlin, s. 301–312.

Krzeszowski T. P., 1990, Contrasiting languages. The scope of contrastive linguistics. Berlin–New York.

Lewandowska-Tomaszczyk B. 1999, A cognitive-interactional model of cross-linguistic analysis. New perspectives on ‘tertium comparationis’ and the concept of equivalence, [w:] Cognitive perspectives on language, B. Lewandowska-Tomaszczyk (red.), Frankfurt am Main, s. 53–76.

Lewandowska-Tomaszczyk B. (red.), 2005, Podstawy językoznawstwa korpusowego, Łódź.

Maćkiewicz J., 2017, Badanie mediów multimodalnych – multimodalne badanie mediów, „Studia Medioznawcze”, 2, s. 33–42.

Mocarz-Kleindienst M., 2018, Tytuły filmów oskarowych w wielojęzycznym przekładzie, „Acta Polono-Ruthenica”, XXIII(2), s. 75–84.

Nord Ch., 1993, Einführung in das funktionale Übersetzen. Am Beispiel von Titeln und Überschriften, Tübingen–Basel.

Piotrowski T., 2011a, Ekwiwalencja w słownikach dwujęzycznych, [w:] Na tropach translatów. W poszukiwaniu odpowiedników przekładowych, W. Chlebda (red.), Opole, s. 45–69.

Piotrowski T., 2011b, Tertium comparationis w przekładoznawstwie, [w:] Metodologie językoznawstwa. Od genu języka do dyskursu, P. Stalmaszczyk (red.), Łódź, s. 175–191.

Szarkowska A., 2009, Przekład audiowizualny w Polsce – perspektywy i wyzwania, „Przekładaniec”, 20, s. 8–25.

Tamyo A., 2017, Signifying codes of audiovisual products. Implications in subtitling for the D/deaf and the hard of hearing, „inTRalinea”, numer specjalny: Building bridges between film studies and translation studies, http://www.intralinea.org/specials/article/2249 (dostęp: 26.04.2020).

Tomaszkiewicz T., 2006, Przekład audiowizualny. Warszawa.

Translation Journal

Downloads

  • PDF (Język Polski)

Published

2020-12-19

Issue

No. 15 (2020)

Section

Theory and practice of translation

Stats

Number of views and downloads: 1275
Number of citations: 0

Search

Search

Browse

  • Browse Author Index
  • Issue archive

User

User

Current Issue

  • Atom logo
  • RSS2 logo
  • RSS1 logo

Information

  • For Readers
  • For Authors
  • For Librarians

Newsletter

Subscribe Unsubscribe

Language

  • English
  • Język Polski

Tags

Search using one of provided tags:

tertium comparationis, film translation, voice-over, subtitles, dubbing
Up

Akademicka Platforma Czasopism

Najlepsze czasopisma naukowe i akademickie w jednym miejscu

apcz.umk.pl

Partners

  • Akademia Ignatianum w Krakowie
  • Akademickie Towarzystwo Andragogiczne
  • Fundacja Copernicus na rzecz Rozwoju Badań Naukowych
  • Instytut Historii im. Tadeusza Manteuffla Polskiej Akademii Nauk
  • Instytut Kultur Śródziemnomorskich i Orientalnych PAN
  • Instytut Tomistyczny
  • Karmelitański Instytut Duchowości w Krakowie
  • Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
  • Państwowa Akademia Nauk Stosowanych w Krośnie
  • Państwowa Akademia Nauk Stosowanych we Włocławku
  • Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa im. Stanisława Pigonia w Krośnie
  • Polska Fundacja Przemysłu Kosmicznego
  • Polskie Towarzystwo Ekonomiczne
  • Polskie Towarzystwo Ludoznawcze
  • Towarzystwo Miłośników Torunia
  • Towarzystwo Naukowe w Toruniu
  • Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu
  • Uniwersytet Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie
  • Uniwersytet Mikołaja Kopernika
  • Uniwersytet w Białymstoku
  • Uniwersytet Warszawski
  • Wojewódzka Biblioteka Publiczna - Książnica Kopernikańska
  • Wyższe Seminarium Duchowne w Pelplinie / Wydawnictwo Diecezjalne „Bernardinum" w Pelplinie

© 2021- Nicolaus Copernicus University Accessibility statement Shop