Przejdź do sekcji głównej Przejdź do głównego menu Przejdź do stopki
  • Zarejestruj
  • Zaloguj
  • Język
    • Język Polski
    • English
  • Menu
  • Strona domowa
  • Aktualny numer
  • Archiwum
  • Ogłoszenia
  • Etyka
  • Dla Autorów
    • Zasady publikowania
    • Proces recenzji
    • Zasady edytorskie
  • O czasopiśmie
    • Zespół redakcyjny
    • Rada Naukowa
    • Recenzenci
    • Indeksacja
    • Polityka wydawnicza
    • Polityka Open Access
    • Polityka prywatności
    • Kontakt
  • Zarejestruj
  • Zaloguj
  • Język:
  • Język Polski
  • English

Innowacje w Pielęgniarstwie i Naukach o Zdrowiu

Aspekty kliniczne i założenia opieki nad seniorem z niewydolnością nerek w oparciu o model pielęgnowania Dorothy Orem
  • Strona domowa
  • /
  • Aspekty kliniczne i założenia opieki nad seniorem z niewydolnością nerek w oparciu o model pielęgnowania Dorothy Orem
  1. Strona domowa /
  2. Archiwum /
  3. Tom 10 Nr 4 (2025) /
  4. Artykuły poglądowe

Aspekty kliniczne i założenia opieki nad seniorem z niewydolnością nerek w oparciu o model pielęgnowania Dorothy Orem

Autor

  • Aleksandra Jóźwiak Państwowa Akademia Nauk Stosowanych we Włocławku (student)

DOI:

https://doi.org/10.21784/IwP.2025.024

Słowa kluczowe

niewydolność nerek, pacjent geriatryczny

Abstrakt

Wstęp. Niewydolność nerek występuje u znaczącej części populacji geriatrycznej, często współistniejąc z innymi chorobami, takimi jak nadciśnienie tętnicze czy cukrzyca typu 2.

Cel. Celem pracy było określenie aspektów klinicznych oraz zadań pielęgniarki w opiece nad seniorem z niewydolnością nerek.

Materiał i metody. Analiza literatury specjalistycznej, analiza artykułów naukowych.

Przegląd. Starzenie się społeczeństwa prowadzi do wzrostu liczby chorób przewlekłych, w tym przewlekłej niewydolności nerek, która często współistnieje z nadciśnieniem tętniczym i cukrzycą typu 2. W Polsce choroba ta dotyczy ponad 6 milionów osób, szczególnie w populacji geriatrycznej. Opieka nad pacjentami starszymi z niewydolnością nerek wymaga podejścia interdyscyplinarnego oraz indywidualnego dostosowania działań pielęgniarskich, obejmujących monitorowanie stanu zdrowia, kontrolę bilansu płynów, profilaktykę powikłań oraz wsparcie psychiczne i edukacyjne. Istotnym narzędziem w planowaniu opieki jest model samoopieki Dorothy Orem, który umożliwia ocenę deficytu samoopieki i dobór odpowiednich interwencji pielęgniarskich.

Wnioski. W pracy sformułowano następujące wnioski:
1. W opiece nad pacjentem geriatrycznym z niewydolnością nerek pielęgniarka podejmuje szereg działań mających na celu poprawę stanu zdrowia pacjenta, wsparcie emocjonalne chorego oraz jego rodziny, kontrolę efektywności wprowadzonego leczenia oraz minimalizowanie powikłań związanych z chorobą podstawową oraz dolegliwościami współistniejącymi. Ponadto istotne jest współpracowanie z zespołem terapeutycznym i wdrożenie holistycznego podejścia do pacjenta.
2. Pacjenci z przewlekłą niewydolnością nerek oraz chorobami współistniejącymi zmagają się z wieloma problemami wpływającymi na jakość ich życia m.in. takimi jak: ryzyko pogłębienia niewydolności nerek oraz rozwoju powikłań współistniejących chorób, deficyty sprawności funkcjonalnej, powikłania wynikające z długotrwałego unieruchomienia, konieczność stosowania się do uciążliwego reżimu terapii.

Bibliografia

1. Myśliwiec M., Wielka Interna Wydanie II Nefrologia, Medical Tribune Polska; Warszawa 2017.

2. Więcek A, Nieszporek T., Choroby nerek Kompendium, Wydawnictwo Lekarskie PZWL; Warszawa 2020.

3. Jurkowska G., Łagoda K. Pielęgniarstwo internistyczne. Wydawnictwo Lekarskie PZWL. Warszawa 2011:327–387.

4. Ortiz A., Mattace-Raso F., Jose Soler M., Fouque D., Ageing meets Sidney disease, Clinical Kidney Journal, 2022;(15)10:1793–1796.

5. Król E., Rutkowski B. Przewlekła choroba nerek – klasyfikacja, epidemiologia i diagnostyka. Forum Nefrologiczne 2008;(1),1:1–6.

6. Sarnowska A., Pielęgniarstwo internistyczne w praktyce szpitalnej – kompendium wiedzy dla studentów kierunku pielęgniarstwo. Wydawnictwo Tekst sp. z o.o. Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa im. Stanisława Staszica w Pile 2009.

7. Gonzalo A. Dorothea Orem: Self-Care Deficit Theory. https://nurseslabs.com/dorothea-orems-self-care-theory/ Dostęp 15.11.2024.

8. Płaszewska-Żywko L., Teoria Dorothei Orem [w:] Kózka M., Płaszewska-Żywko L. (red): Modele opieki pielęgniarskiej nad chorym dorosłym, podręcznik dla studiów medycznych. Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2010.

9. Zarzycka D., Płaszewska-Żywko L., Wybrane teorie pielęgniarstwa [w:] Zarzycka D., Ślusarska B. (red): Podstawy pielęgniarstwa tom 1, założenia koncepcyjno-empiryczne opieki pielęgniarskiej. Wydawnictwo Lekarskie PZWL. Warszawa 2017.

10. Michajlik A., Ramotowski W., Anatomia i fizjologia człowieka, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2022;295–309.

11. Traczyk W., Fizjologia człowieka w zarysie, Państwowy Zakład Wydawnictw Lekarskich, Warszawa 1989;370–385.

12. Waugh A., Grant A., Ross & Wilson Anatomia i fizjologia człowieka w warunkach zdrowia i choroby, Elsevier Urban & Partner sp. z o.o., Wrocław 2012;350–370.

13. Sokołowska - Pituchowa J., Anatomia człowieka, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2014; 340–347.

14. Bochenek A., Reicher M., Anatomia człowieka T.II, PZWL Wydawnictwo Lekarskie, Warszawa 2022; 485–516.

15. Silverthorn D.U., Fizjologia człowieka. Zintegrowane podejście, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2018;555–581.

16. Aleksandrowicz R., Mały atlas anatomiczny, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2014;144–147.

17. Mallappallil M., Friedman E.A., Delano B., McFarlane S., Salifu M., Chronic kidney disease in the elderly: evaluation and management, Clinical Practice 2014;11(5):525-535.

18. Białobrzeska B, Dębska-Ślizień A., Pielęgniarstwo nefrologiczne, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2015:21–26,40–50.

19. Pęczek K., Nowicki M., Diagnostyka różnicowa ostrego uszkodzenia nerek, Varia Medica 2017;(1),1: 57–64.

20. Szczeklik A., Gajewski P. Interna Szczeklika 2023. Wydawnictwo Medycyna Praktyczna. Kraków 2023.

21. Korytowska N., Pytlak B., Niemczyk M. Przewlekła choroba nerek oraz wybrane aspekty monitorowania stanu biorców nerki. Biuletyn Wydziału Farmaceutycznego Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego. 2020; 4:27–39.

22. Zdrojewski Z., Nerki u osób w podeszłym wieku [w:] Myśliwiec M. (red): Wielka Interna Nefrologia. Wydawnictwo Medical Tribune Polska. Warszawa 2017.

23. Wojtczak A., Błaszczak R., Dominiak I., Zmiany w układach i narządach w procesie starzenia [w:] Błaszczak R., Dominika I., Wojtczak. (red): Pielęgniarstwo geriatryczne, Wydawnictwo Edumetriq. Sopot 2017.

24. Ciechanowski K., Odmienności leczenia chorób nerek u osób w starszym wieku [w:] Więcek A., Nieszporek T. (red): Choroby nerek Kompendium. Wydawnictwo Lekarskie PZWL. Warszawa 2020.

25. Nitta K., Okada K., Yanai M., Takahashi S. Aging and Chronic Kidney Disease. Kidney & Blood Pressure Research. 2013;38:109–12.

26. Smith M.C., Parker M.E. Nursing Theories and Nursing Practice Fourth Edition. F.A. Davis Company. United States of America 2015.

27. Feliksiak B. Funkcje zawodowe pielęgniarek. Biuletyn OIPiP. 2012;11.

28. Dowbór-Dzwonka A., Opieka pielęgniarska nad pacjentem z przewlekłą niewydolnością nerek [w:] Jurkowska G., Łagoda K. (red): Pielęgniarstwo internistyczne. Wydawnictwo lekarskie PZWL. Warszawa 2017.

29. Talarska D., Zozulińska-Ziółkiewicza D.. Pielęgniarstwo internistyczne, Wydawnictwo Lekarskie PZWL. Warszawa 2009.

30. Schefler A. Rola pielęgniarki w kontroli ciśnienia tętniczego u chorych przewlekle hemodializowanych. Nefrologia i dializoterapia polska. 2023;27:12–134.

Innowacje w Pielęgniarstwie i Naukach o Zdrowiu

Pobrania

  • PDF

Opublikowane

11.05.2026

Jak cytować

1.
JÓŹWIAK, Aleksandra. Aspekty kliniczne i założenia opieki nad seniorem z niewydolnością nerek w oparciu o model pielęgnowania Dorothy Orem. Innowacje w Pielęgniarstwie i Naukach o Zdrowiu [online]. 11 maj 2026, T. 10, nr 4, s. 99–111. [udostępniono 15.5.2026]. DOI 10.21784/IwP.2025.024.
  • PN-ISO 690 (Polski)
  • ACM
  • ACS
  • APA
  • ABNT
  • Chicago
  • Harvard
  • IEEE
  • MLA
  • Turabian
  • Vancouver
Pobierz cytowania
  • Endnote/Zotero/Mendeley (RIS)
  • BibTeX

Numer

Tom 10 Nr 4 (2025)

Dział

Artykuły poglądowe

Licencja

Creative Commons License

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.

Statystyki

Liczba wyświetleń i pobrań: 2
Liczba cytowań: 0

Wyszukiwanie

Wyszukiwanie

Przeglądaj

  • Indeks autorów
  • Lista archiwalnych numerów

Język / Language

  • Język Polski
  • English

Tagi

Szukaj przy pomocy tagu:

niewydolność nerek, pacjent geriatryczny
W górę

Akademicka Platforma Czasopism

Najlepsze czasopisma naukowe i akademickie w jednym miejscu

apcz.umk.pl

Partnerzy platformy czasopism

  • Akademia Ignatianum w Krakowie
  • Akademickie Towarzystwo Andragogiczne
  • Fundacja Copernicus na rzecz Rozwoju Badań Naukowych
  • Instytut Historii im. Tadeusza Manteuffla Polskiej Akademii Nauk
  • Instytut Kultur Śródziemnomorskich i Orientalnych PAN
  • Instytut Tomistyczny
  • Karmelitański Instytut Duchowości w Krakowie
  • Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
  • Państwowa Akademia Nauk Stosowanych w Krośnie
  • Państwowa Akademia Nauk Stosowanych we Włocławku
  • Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa im. Stanisława Pigonia w Krośnie
  • Polska Fundacja Przemysłu Kosmicznego
  • Polskie Towarzystwo Ekonomiczne
  • Polskie Towarzystwo Ludoznawcze
  • Towarzystwo Miłośników Torunia
  • Towarzystwo Naukowe w Toruniu
  • Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu
  • Uniwersytet Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie
  • Uniwersytet Mikołaja Kopernika
  • Uniwersytet w Białymstoku
  • Uniwersytet Warszawski
  • Wojewódzka Biblioteka Publiczna - Książnica Kopernikańska
  • Wyższe Seminarium Duchowne w Pelplinie / Wydawnictwo Diecezjalne „Bernardinum" w Pelplinie

© 2021- Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu Deklaracja dostępności Sklep wydawnictwa