Realizacja bliskości i zwyczajności w komunikowaniu politycznym na podstawie koncepcji autentyczności politycznej Simona Luebkego i Ines Engelmann. Analiza exposé Donalda Tuska (2007–2023)
DOI:
https://doi.org/10.12775/HiP.2026.007Słowa kluczowe
autentyczność polityczna, exposé, komunikowanie polityczne, Donald TuskAbstrakt
Celem publikacji jest próba ustalenia realizacji przez premiera Donalda Tuska dwóch cech autentyczności politycznej, tj. bliskości i zwyczajności, w trzech wygłoszonych przez polityka exposé w dniach 23 listopada 2007, 18 listopada 2011 i 12 grudnia 2023 r. W badaniach wykorzystano ilościową i jakościową analizę treści oraz analizę dyskursu. Jeśli chodzi o zastosowaną metodologię, odwołano się do koncepcji autentyczności politycznej (political authenticity) autorstwa Simona Luebkego i Ines Engelmann, pomocniczo zaś skorzystano z koncepcji ramowania (framing) Shanta Iyengara. Wyniki przeprowadzonej analizy wskazują stopień nasycenia analizowanych cech autentyczności politycznej w materiale źródłowym, który wynosił dla kategorii bliskości (intimacy) 17 proc., a dla kategorii zwyczajności (ordinariness) 37 proc. W przemówieniach Tuska stwierdzono wysoki odsetek ram wspierających, zarówno epizodycznych, jak i tematycznych. Badania potwierdzają teatralność społecznych zachowań polityków i narracyjny sposób konstruowania przez nich rzeczywistości politycznej. Artykuł sytuuje się w obszarze analiz empirycznych dotyczących komunikowania liderów politycznych III RP.
Bibliografia
Alexander, J. C. (2010). The Performance of Politics: Obama’s Victory and the Democratic Struggle for Power. New York: Oxford University Press.
Andrukowicz, W. (2018). Analiza ramowa rzeczywistości według Ervinga Goffmana. Filozoficzne Problemy Edukacji, 1, 83106. DOI: https://doi.org/10.4467/25450948FPE.18.007.8587.
Bojarowicz, T. (2018). Novum podziałów społeczno-politycznych w Polsce w latach 2005–2017. Olsztyn: Instytut Nauk Politycznych Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego.
Borowiec, P. (2023). The Politicization of Social Divisions in Post-War Poland. Cham: Palgrave Macmillan.
Domagała, M. (2022). Jakim językiem mówią politycy? Analiza poziomu czytelności exposé z wykorzystaniem Jasnopisu. Poznańskie Studia Polonistyczne. Seria językoznawcza, 29(2), 4560. DOI: https://doi.org/10.14746/pspsj.2022.29.2.3.
Franczak, K. (2017). Analiza ramowania. W: M. Czyżewski, M. Otrocki, T. Piekot, J. Stachowiak (red.). Analiza dyskursu publicznego. Przegląd metod i perspektyw badawczych (ss. 145173). Warszawa: Wydawnictwo Akademickie SEDNO.
Garlicki, J. (2010). Komunikowanie polityczne – od kampanii wyborczej do kampanii permanentnej. Studia Politologiczne, 16, 2645.
Gąsiorowski, M. (2024). Zmitologizowany obraz wroga – socjotechniczne narzędzie polityczne Jarosława Kaczyńskiego. Dyskurs & Dialog, 1(13), 123. DOI: https://doi.org/10.5281/zenodo.12515439.
Goffman, E. (2005). Interaction Ritual: Essays in Face-to-Face Behaviour. New Brunswick: Transaction Publishers.
Górka, M. (2010). Rywalizacja polityczna w Polsce w latach 2007–2009. Studia Polityczne, 25, 185203.
Iyengar, S. (1990). Framing responsibility for political issues: The case of poverty. Political Behavior, 12(1), 1940.
Iyengar, S. (1994). Is anyone responsible? How Television frames political issues. Chicago: University of Chicago Press.
Iyengar, S. (1996). Framing responsibility for political issues. The Annals of the American Academy of Political and Social Science, 546(1), 5970.
Jamieson, K. H., Waldman, P. (2003). The press effect: Politicians, journalists, and the stories that shape the political world. Oxford: Oxford University Press.
Kampka, A. (2011). Jesteśmy z innego podwórka – polityczni przeciwnicy o sobie nawzajem. Forum Artis Rhetoricae, 3, 5977.
Kubala, K. (2012). „Racjonalność” w dyskursie polityki polskiej na przykładzie exposé premiera Donalda Tuska w 2011 r. Dominująca odmiana refleksyjności zinstytucjonalizowanej. Władza Sądzenia, 1, 2551.
Kujawski, J. (2017). Niezrealizowana koalicja PO-PiS w świetle wybranych publikacji prasowych. Świat Idei i Polityki, 16(1), 424451. DOI: https://doi.org/10.34767/SIIP.2017.16.22.
Leśniczak, R. (2024). Realizacja bliskości i zwyczajności w komunikowaniu politycznym w czasach populizmu na podstawie koncepcji autentyczności politycznej Simona Luebkego i Ines Engelmann. Analiza exposé Mateusza Morawieckiego (2017–2023). Studia Medioznawcze, 25(4), 163174. DOI: https://doi.org/10.33077/uw.24511617.sm.2024.4.814.
Luebke, S. M. (2021). Political authenticity: Conceptualization of a popular term. The International Journal of Press/Politics, 26(3), 635653. DOI: https://doi.org/10.1177/1940161220948.
Luebke, S. M., Engelmann, I. (2022). Do we know politicians’ true selves from the media? Exploring the relationship between political media exposure and perceived political authenticity. Social Media+ Society, 8(1), 20563051221077030. DOI: https://doi.org/10.1177/20563051221077030.
Luebke, S. M., Engelmann, I. (2023). Perceiving politicians as true to themselves: Development and validation of the perceived political authenticity scale. Plos one, 18(5), e0285344. DOI: https://doi.org/10.1371/journal.pone.0285344.
Marszałek-Kawa, J., Siemiątkowski, P. (2020). Exposé Prezesów Rady Ministrów 1989–2019. Toruń: Wydawnictwo Adam Marszałek.
Mazur, M., Konieczny, A. (2012). Po co politykom telewizyjne debaty wyborcze? Analiza zawartości polskich debat. Studia Medioznawcze, 4, 82–94.
Noremberg, D. (2012). Kampania negatywna czy nieistniejący „czarny” PR jako metody dyskredytowania przeciwnika politycznego. Środkowoeuropejskie Studia Polityczne, 2, 165–180.
Nowak-Teter, E. (2021). Krytyczne studia nad dyskursem mediów publicznych na przykładzie „Wiadomości” TVP 1. Res Rhetorica, 8(1), 41–66. DOI: https://doi.org/10.29107/rr2021.1.3.
Obacz, P. (2018). Podział „Polska solidarna – Polska liberalna” w świetle wybranych koncepcji pluralizmu politycznego. Kraków: Wydawnictwo LIBRON, Filip Lohner.
Peterson, R. A. (2005). In search of authenticity. Journal of Management Studies, 42(5), 1083–1098.
Podraza, A. (2023). Polska debata o modelu integracji w ramach Unii Europejskiej w latach 2015–2022. Spór pomiędzy Prawem i Sprawiedliwością a Platformą Obywatelską. Rocznik Integracji Europejskiej, 17, 7594. DOI: https://doi.org/10.14746/rie.2023.17.4.
Sielski, J. (2023). Doktryna polityczna Jarosława Kaczyńskiego i Donalda Tuska. Annales Universitatis Mariae Curie-Sklodowska, sectio M – Balcaniensis et Carpathiensis, 8(1), 91106. DOI: http://dx.doi.org/10.17951/bc.2023.8.91-106.
Siewierska-Chmaj, A. (2005). Język polskiej polityki. Politologiczno-semantyczna analiza expose premierów Polski w latach 1919–2004. Rzeszów: Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania z siedzibą w Rzeszowie.
Słowik, M. (2024). Populizm i elitaryzm: narracje polityczne w exposé polskich premierów z lat 1989–2019. Studium lingwistyczne. Lublin (praca doktorska).
Soczyński, S., Urzędowska, A. (2023). Politycy i media jako podmioty zarządzające polaryzacją społeczno-polityczną. Krytyczna analiza prekampanii wyborczej w 2023 roku w Polsce. W: R. Leśniczak, K. Stępniak (red.). Kryzys w przekazach medialnych (ss. 7384). Warszawa: Oficyna Wydawnicza ASPRA-JR.
Sokołowski, M. (2024). Język polityki. Od retoryki do analizy dyskursu. Zarys problematyki. Forum Nauk Społecznych, 2, 147161. DOI: https://doi.org/10.31648/fns.10292.
Stanley, B. (2020). A Comparison of Two Polish Party Leaders: Jarosław Kaczyński and Donald Tusk. W: S. Gherghina (red.). Party Leaders in Eastern Europe: Personality, Behavior and Consequences (ss. 171195). Cham: Palgrave Macmillan.
Stenogram exposé premiera Donalda Tuska, 13.12.2023. Pobrane z: https://www.gov.pl/web/premier/stenogram-expose-premiera-donalda-tuska.
Warzecha, A. (2018). „Nakaz milczenia” dla ks. Adama Bonieckiego. Sytuacje kryzysowe i strategie wyłączenia z dyskursu na styku Kościół–sfera publiczna. Świat i Słowo, 1(30), 111124. DOI: https://doi.org/10.5281/zenodo.2562714.
Wielgosz, Ł. (2019). Wojna polsko polska. Zarządzanie oligopolem politycznym przez Platformę Obywatelską oraz Prawo i Sprawiedliwość w latach 2001–2015. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego.
Wojcik, K. (2021). Wizerunek i reputacja organizacji: informacyjny i zarządczy potencjał – część I. Studia Medioznawcze, 22(4), 10611076. DOI: https://doi.org/10.33077/uw.24511617.sm.2021.4.664.
Wojcik, K. (2022). Wizerunek i reputacja organizacji: informacyjny i zarządczy potencjał – część II. Studia Medioznawcze, 23(1), 1154–1170. DOI: https://doi.org/10.33077/uw.24511617.sm.2022.1.682.
Zagała, Z. (2023). Od podziału postsolidarnościowego do polaryzacji. (Krótkie) studium relacji między Prawem i Sprawiedliwością a Platformą Obywatelską i ich wyborcami. Zeszyty Naukowe KUL, 66, 107126. DOI: https://doi.org/10.31743/znkul.16429.
Zając, B. (2013). Językowe środki deprecjacji przeciwnika w debatach telewizyjnych między liderami partyjnymi. Politeja – pismo Wydziału Studiów Międzynarodowych i Politycznych Uniwersytetu Jagiellońskiego, 10(25), 389406. DOI: https://doi.org/10.12797/Politeja.10.2013.25.23.
Pobrania
Opublikowane
Jak cytować
Numer
Dział
Licencja
Prawa autorskie (c) 2026 Rafał Leśniczak

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu respektuje prawo do prywatności i ochrony danych osobowych autorów.
Dane autorów nie są wykorzystywane w celach handlowych i marketingowych. Redaktorzy i recenzenci są zobowiązani do zachowania w poufności wszelkich informacji związanych ze złożonymi do redakcji tekstami.
Autor, zgłaszając swój tekst wyraża zgodę na wszystkie warunki i zapisy umowy licencyjnej (określającej prawa autorskie) z Uniwersytetem Mikołaja Kopernika w Toruniu.
Statystyki
Liczba wyświetleń i pobrań: 65
Liczba cytowań: 0