Zróżnicowanie majątkowe mieszkańców Grodna w 1794 roku

Radosław Poniat

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/KLIO.2015.004

Abstrakt


Artykuł poświęcony jest analizie zróżnicowania majątkowego mieszkańców Grodna w roku 1794. Współczynnik Giniego wynoszący 0,77 wskazuje na istnienie znacznych dysproporcji w stanie posiadania grodzieńskich gospodarstw domowych, porównywalnych z dużymi ośrodkami miejskimi Europy zachodniej. Analiza zróżnicowanie majątkowego dwóch zamieszkujących Grodno subpopulacji – chrześcijan i Żydów – wskazała na zachodzące między nimi poważne odmienności. Porównanie median i innych miar pozycyjnych pozwoliło stwierdzić, iż chrześcijanie dominowali wśród najbiedniejszych
i najbogatszych gospodarstw, gdy tymczasem Żydzi przeważali w grupach środkowych (decyle od 5 do 9). Otrzymany tu wynik pozostaje w zdecydowanej sprzeczności z rezultatami analiz opartych wyłącznie na obserwacji średnich arytmetycznych, które sugerowałyby podobną sytuację majątkową przedstawicieli obydwu wyznań. Stanowi to poważne ostrzeżenie przed wykorzystywaniem do badania struktur majątkowych samych średnich arytmetycznych, bez sięgnięcia po inne miary statystyczne.


Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


lfani Guido. 2010. „The Effects of Plague on the Distribution of Property: Ivrea, Northern Italy 1630”. Population Studies 64 (1): 61–75.

Alfani, Guido. 2010. „Wealth Inequalities and Population Dynamics in Early Modern Northern Italy”. Journal of Interdisciplinary History 40 (4): 513–549.

Berdecka A. i in. (wyd.). 1964. Źródła do dziejów Warszawy. Rejestry podatkowe i taryfy nieruchomości 1510–1770. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

De Vries Jan. 2008. The industrious revolution: Consumer behavior and the household economy, 1650 to the present. Cambridge: Cambridge Univerity Press.

Ergene Boğaç A., Atabey Kaygun, Metin M. Coşgel. 2013. „A Temporal Analysis of Wealth in Eighteenth-Century Ottoman Kastamonu”. Continuity and Change 28 (1): 1–26.

Escosura Leandro Prados de la. 2008. „Inequality, Poverty and the Kuznets Curve in Spain, 1850–2000”. European Review of Economic History 12 (3): 287–324.

Fügedi Eric. 1974. O bogactwie i uwarstwieniu społecznym w średniowiecznych zaalpejskich ośrodkach miejskich. Próba metodologii porównawczej badań miejskich akt podatkowych. W Historia i nowoczesność. Problemy unowocześnienia metodologii i warsztatu naukowego historyka, J. Leskiewiczowa, S. Kowalska-Glikman (red.), 237–251. Ossolineum.

Gordziejew Jerzy. 2002. Socjotopografia Grodna w XVIII wieku. Toruń: Wydawnictwo Adam Marszałek.

James John A. 1988. „Personal Wealth Distribution in Late Eighteenth-Century Britain”. The Economic History Review 41 (4): 543–565.

Kuklo Cezary. 2009. Demografia Rzeczypospolitej przedrozbiorowej. Warszawa: Wydawnictwo DiG.

Kuznets Simon. 1955. „Economic growth and income inequality”. The American Economic Review 45 (1): 1–28.

Lindberg Erik. 2007. „Mercantilism and Urban Inequalities in Eighteenth-Century Sweden”. Scandinavian Economic History Review 55 (1): 1–19.

Maronna R.A., R. Douglas Martin, V.J. Yohai. 2006. Robust statistics. Theory and methods. Chichester: Wiley.

McCants Anne E.C. 2007. „Inequality among the Poor of Eighteenth Century Amsterdam”. Explorations in Economic History 44 (1): 1–21.

Piketty Thomas. 2015. Kapitał w XXI wieku. A. Bilik (tłum.). Warszawa: Krytyka Polityczna.

Poniat Radosław. 2014. Służba domowa w miastach na ziemiach polskich od polowy XVIII do końca XIX wieku. Warszawa: Wydawnictwo DiG.

Seccombe Wally. 1995. A millennium of family change. Feudalism and capitalism in Northwestern Europe. New York: Verso.

Sawińskiego zbigniew. 2012. Ocena rozmiarów nierówności. W. H. Domański i in. Metodologia badań nad stratyfikacją społeczną, 115–151. Scholar.

Urwanowicz Jerzy, Andrzej Woltanowski. 1997. Kontrybucja grodzieńska generała Pawła Cycjanowa a spis ludności miasta z 1794 roku. W Grodno w XVIII wieku. Miasto i ludność, red. A. Woltanowski, J. Urwanowicz, 43–59. Instytut Historii Filii Uniwersytetu Warszawskiego w Białymstoku.

Urwanowicz Jerzy. 2008. Poziom zamożności żydowskich i chrześcijańskich mieszkańców Grodna w końcu XVIII w. Próba porównania. W Rzeczpospolita państwem wielu narodowości i wyznań. XVI–XVIII wiek. T. Ciesielski, A. Filipczak-Kocur (red.), 309–318. Wydawnictwo DiG.

Urwanowicz Jerzy. 2002. Ze sobą, czy obok siebie? Próba charakterystyki chrześcijańskich i żydowskich mieszkańców Grodna w końcu XVIII wieku. W Rzeczpospolita wielu wyznań, Adam Kaźmierczyk i in. (red.), 487–494. Uniwersytet Jagielloński: Instytut Historii.

Urwanowicz Jerzy (opr.). 1997. Spis mieszkańców Grodna z 1794 r. W Grodno w XVIII wieku. Miasto i ludność. Andrzej Woltanowski, Jerzy Urwanowicz (red.), 61–171. Instytut Historii Filii Uniwersytetu Warszawskiego w Białymstoku.

Van Zanden Jan Luiten. 2009. The long road to the Industrial Revolution. The European economy in a global perspective 1000–1800. Leiden: Brill.

Van Zanden Jan Luiten. 1995. „Tracing the Beginning of the Kuznets Curve: Western Europe during the Early Modern Period”. The Economic History Review 48 (4): 643–664.

Wiesiołowski Jacek. 1982. Socjotopografia późnośredniowiecznego Poznania. Poznań: Wydawnictwo PTPN.

Wyczański Andrzej. 1997. Uwarstwienie społeczne w Polsce XVI wieku. Studia. Wrocław: Ossolineum.






Partnerzy platformy czasopism