Różne odcienie dzieciństwa w utworze Agnieszki Suchowierskiej „Mat i świat”

Maciej Skowera

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/LC.2017.054

Abstrakt


Artykuł dotyczy utworu Agnieszki Suchowierskiej Mat i świat, który zostaje ujęty jako tekst literatury antropologicznie wrażliwej. Autor prezentuje różne obrazy dzieciństwa przedstawione w opowieści o tytułowym pluszowym misiu, wykazując, że są one odległe od zachodnich wyobrażeń na temat tego, jakie dzieciństwo być powinno. Społecznie zaangażowany tekst Suchowierskiej wpisuje się tym samym w obecny we współczesnej polskiej literaturze dziecięcej trend polegający na wprowadzaniu w obręb utworu obrazów dzieciństwa kontrastujących z konstruowaniem tego okresu życia jako „cudownej krainy” – bezpiecznej, pełnej przygód i zabawy, odległej od dorosłości.

Słowa kluczowe


dziecko; dzieciństwo; literatura antropologicznie wrażliwa; międzykulturowość; ożywiona zabawka

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Baluch Alicja, Topofilie porządkiem dziecięcej lektury, [w:] Alicja Baluch, Od form prostych do arcydzieła. Wykłady, prezentacje, notatki, przemyślenia o literaturze dla dzieci i młodzieży, Kraków: Wydawnictwo Naukowe Akademii Pedagogicznej, 2008.

Bauman Zygmunt, Życie na przemiał, Kraków: Wydawnictwo Literackie, 2004.

Binio Justyna, Miś – zabawka – bohater literacki – wzór wychowawczy, Warszawa: Wydawnictwo Stowarzyszenia Bibliotekarzy Polskich, 2013.

Chojnacki Antoni, Poetyka śmietnika, „Wakat” 2014, nr 3 (26), http://wakat.sdk.pl/poetyka-smietnika (dostęp: 31.10.2015).

Cieślikowski J., Ojczyzna najbliższa, czyli o czasoprzestrzeni dzieciństwa, [w:] O literaturze dla dzieci i młodzieży. Studia – rozprawy – szkice, red. Halina Skrobiszewska, Warszawa: Wydawnictwo Stowarzyszenia Bibliotekarzy Polskich, 1975.

Gittins Diana, Historia konstruktów dzieciństwa, [w:] Wprowadzenie do badań nad dzieciństwem, red. Mary Jane Kehily, przeł. Marek Kościelniak, Kraków: Wydawnictwo WAM, 2008.

Honeyman Susan, Elusive Childhood. Impossible Representations in Modern Fiction, Columbus, OH: Ohio State University Press, 2005.

Hunt Peter, Literatura dla dzieci a dzieciństwo, [w:] Wprowadzenie do badań nad dzieciństwem, red. Mary Jane Kehily, przeł. Marek Kościelniak, Kraków: Wydawnictwo WAM, 2008.

Kąkiel Małgorzata, Bardzo słuszna opowieść, „Nowe Książki” 2016, nr 2.

Kehily Mary Jane, Zrozumieć dzieciństwo. Wprowadzenie w kluczowe tematy i zagadnienia, [w:] Wprowadzenie do badań nad dzieciństwem, red. Mary Jane Kehily, przeł. Marek Kościelniak, Kraków: Wydawnictwo WAM, 2008.

Kostecka Weronika, Tajemnica księgi. Tropami współczesnej fantastyki dla dzieci i młodzieży, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe „Scholar”, 2010.

Kowalska-Leder Justyna, Literatura polska ostatniego dziesięciolecia wobec Zagłady – próby odpowiedzi na nowe wzywania, „Zagłada Żydów. Studia i Materiały” 2014, nr 10.

Kwiatkowska-Gadzińska Magdalena, Mat i świat – recenzja książki, Qlturka.pl z dn. 01.07.2016, http://qlturka.pl/2016/07/01/mat-i-swiat-recenzja-ksiazki (dostęp: 29.12.2016).

Ługowska Jolanta, W Fantazjanie i gdzie indziej. Szkice o baśni literackiej, Wrocław: Polskie Towarzystwo Ludoznawcze, Uniwersytet Wrocławski, 2006.

Mesjasz Michał, Puchatek, Uszatek, Fantazy… i spółka. Miś w literaturze dla dzieci, „Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia Historicolitteraria” 2014, t. 14.

Niesporek-Szamburska Bernadeta, Wójcik-Dudek Małgorzata, Wstęp, [w:] Wyczytać świat – międzykulturowość w literaturze dla dzieci i młodzieży, red. Bernadeta Niesporek-Szamburska, Małgorzata Wójcik-Dudek, współpr. Aleksandra Zok-Smoła, Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, 2014.

Papuzińska Joanna, Ożywione zabawki, [hasło w:] Słownik literatury dziecięcej i młodzieżowej, red. Barbara Tylicka, Grzegorz Leszczyński, Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 2002.

Papuzińska Joanna, Od „poczytaj mi, mamo” do „przeczytaj to, mamo”, https://issuu.com/bibliotekagaleria ksiaki/docs/od_poczytaj_mi_mamo_1 [dostęp: 03.02.2017].

Papuzińska Joanna, Leszczyński Grzegorz, Toposy literatury dla dzieci i młodzieży, [hasło w:] Słownik literatury dziecięcej i młodzieżowej, red. Barbara Tylicka, Grzegorz Leszczyński, Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 2002.

Rąbkowska Ewelina, „Śmieciowe” zwierzęta (trash animals) i „dzieci śmieci”. Relacje dziecka i zwierzęcia w literaturze dla dzieci i młodzieży, [w:] Czytanie menażerii. Zwierzęta w literaturze dziecięcej, młodzieżowej i fantastycznej, red. Anna Mik, Patrycja Pokora, Maciej Skowera, Warszawa: Wydawnictwo Stowarzyszenia Bibliotekarzy Polskich, 2016.

Suchowierska Agnieszka, Mat i świat, Warszawa: Wydawnictwo Krytyki Politycznej, 2015.

Szymanowski Dariusz, Mat i świat, Ryms.pl z dn. 06.04.2016, http://ryms.pl/ksiazka_szczegoly/2315/mat-i-swiat.html (dostęp: 29.12.2016).

Świerczyńska-Jelonek Danuta, Baśniowość i antropologiczna wrażliwość współczesnej obyczajowej i psychologicznej literatury młodzieżowej, [w:] Sztuka dla dziecka. Tradycja we współczesności, red. Grzegorz Leszczyński, współpr. Hanna Gawrońska, Poznań: Centrum Sztuki Dziecka, 2011.

Wójcik-Dudek Małgorzata, W(y)czytać Zagładę. Praktyki postpamięci w polskiej literaturze XXI wieku dla dzieci i młodzieży, Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, 2016.

Zabawa Krystyna, Rozpoczęta opowieść. Polska literatura dziecięca po 1989 roku wobec kultury współczesnej, Kraków: Akademia „Ignatianum”, Wydawnictwo WAM, 2013.




Partnerzy platformy czasopism