Wobec „ludu ruskiego…”. „Myśl Narodowa” (1921–1939) wobec mniejszości ukraińskiej i białoruskiej

Przemysław Jastrzębski

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/1457

Abstrakt


Towards “Ruthenian people_”. Weekly „Myśl Narodowa” (1921-1939) and Ukrainian and Belarusian minority

The Ukrainian and Belarusian issue in the period of interwar Poland constituted the fundamental axis of the National Democracy policy on contemporary Slav minorities living in Poland. National elites and opinion-forming circles of the national camp refused the rightto self-determination to Ukrainian and Belarusian minorities. They were judging both groups as unable to create a modern view on its ethnicity, politics and social affairs. Therefore they were emphasizingthatUkrainians and Belarusians constituted the part of "Ruthenian” group and don’t meet any criteria, allowing them to be categorized as a separate nation. Therefore all tensions and conflicts were treated disputes inside one Polish nation. Hence resulted positive assessment of assimilation chances for the Ukrainian and Belarusian people. National Democra­cy emphasized the lack of national differences between Poles, Ukrainians and Belarusians. The Polonization of "kresy” was regarded as a specificmission of civilization, in which National Democracy saw an excellent opportunity to strengthen the vital forces ofthe Polish nation. Improvingthe economical situation of the Ukrainian and Belarussian minority was regarded necessary to cool radical anti-Polish moods among the minorities. Finally the National Democracy opposed absolutely plans of granting the national autonomy both minorities accepting only creating the territorial autonomy - self-government.


Słowa kluczowe


myśl polityczna; I RP; mniejszości narodowe

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Bartoszewicz J., Ustrój federacyjny a Niemcy, Myśl Narodowa 1928, nr 12, s. 164-166.

Bartoszewicz J., Znaczenie polityczne Kresów Wschodnich dla Polski, Warszawa 1924, s. 12-13.

Bator B., Droga do równowagi stałej, Myśl Narodowa 1928, nr 8, s. 84.

Berezowski Z., Zdobyte doświadczenie, Myśl Narodowa 1930, nr 33, s. 510.

Białoruscy komuniści, Myśl Narodowa 1937, nr 22, s. 349.

Chałupczak H., Browarek T., Mniejszości narodowe w Polsce 1918-1995, Lublin 1998, s.22.

Chwila bieżąca. Nie czas na miękkie słowa, Myśl Narodowa 1921, nr 2, s. 15.

Dmowski R., Myśli nowoczesnego Polaka, Lwów 1904, s. 45-46.

Dmowski R., Sprawy rosyjskie, Myśl Narodowa 1930, nr 16, s. 251.

Dmowski R., Świat powojenny i Polska, Warszawa 1932, s. 238.

Giertych J., My nowe pokolenie!, Warszawa 1929, s. 181.

Giertych J., Nasza postawa wobec Rusinów, Myśl Narodowa 1934, nr 5, s. 50.

Giertych J., O program polityki kresowej, Warszawa 1932, s.7, 34.

Giertych J., O wyjście z kryzysu, Warszawa 1938, s. 272.

Giertych J., Po utworzeniu biskupstwa unickiego na Łemkowszczyźnie, Myśl Narodowa 1934, nr 14, s. 195.

Głąbiński S., Sprawa ruska na Ziemi Czerwieńskiej, Myśl Narodowa 1936, nr 46, s. 735.

Głąbiński S., Sprawa ruska na Ziemi Czerwieńskiej, Myśl Narodowa 1936, nr 52, s. 817.

Grabski S., Szkoła na ziemiach wschodnich. W obronie ustawy szkolnej z 31 lipca 1924 r., Warszawa 1927, s. 4.

Grabski S., W odpowiedzi na wątpliwości, Myśl Narodowa 1930, nr 16, s. 245.

Grabski S., Z codziennych walk i rozważań, Poznań 1923, s. 46, 64.

Halczak B., Publicystyka narodowo-demokratyczna wobec problemów narodowościowych i etnicznych II Rzeczypospolitej, Zielona Góra 2000, s. 111, 116, 119, 120, 122, 129, 139.

Hrabyk K., Niemcy i sprawa „ukraińska", Myśl Narodowa 1930, nr 42, s. 654-655..

J. Z., Zdemaskowanie bloku mniejszości, Myśl Narodowa 1924, nr 30, s. 7-8.

Jankowski W., Seminarium białoruskie, Myśl Narodowa 1930, nr 30, s. 470-471.

Jastrzębski P., Kwestia żydowska w publicystyce Myśli Narodowej w latach 1921-1926, Toruń 2005, s. 12-14.

Jastrzębski P., Twórcy Myśli Narodowej w latach 1921-1926, Dzieje Najnowsze 2008, nr 2, s. 19-36.

Jaworski T., Wrażenia z Wołynia (refleksje), Myśl Narodowa 1924, nr 38, s. 12-13.

Jaxa-Bykowski L., Dziwne rzeczy na wschodzie, Myśl Narodowa 1929, nr 40, s. 161-162. Wasilewski Z., Na widowni, Myśl Narodowa 1930, nr 40, s, 629.

Jekiel J., Gabinet Władysława Grabskiego 19 XII1923 - 13 XI1925, [w:] Gabinety Drugiej Rzeczypospolitej, red. J.Faryś i J.Pajewski, Szczecin-Poznań 1991, s. 134.

Kawalec K., Narodowa Demokracja wobec faszyzmu 1922-1939. Ze studiów nad dziejami myśli politycznej obozu narodowego, Warszawa 1989, s. 10.

Koneczny F., Państwo a metody życia zbiorowego, Myśl Narodowa 1930, nr 39, s. 608.

Korn J., Nowy kurs w szkolnictwie kresowym, Myśl Narodowa 1929, nr 41, s. 179-181.

Kornaś J., Naród i państwo w myśli politycznej Związku Ludowo-Narodowego, Kraków 1995, s. 14-18.

Krotofil M., Ukraińcy w wojsku polskim w okresie międzywojennym, [w:] Mniejszości narodowe i wyznaniowe w siłach zbrojnych Drugiej Rzeczypospolitej 1918-1939, red. Z. Karpus i W. Remzer, Toruń 2001, s. 124, 132, 136, 145, 148.

Machalski F., Harcerstwo a Małopolska Wschodnia, MN 1930, nr 39, s.614-615.

Maj E., Związek Ludowo-Narodowy 1918-1928. Studium dziejów myśli politycznej, Lublin 2000, s. 224, 228.

Na kresach, Myśl Narodowa 1935, nr 19, s. 290.

Nałęcz-Dobrowolski M., Polska i jej ziemie wschodnie, Myśl Narodowa 1924, nr 24, s. 14¬-16.

Obrębski J., Polesie szuka cywilizacji, Myśl Narodowa 1936, nr 41, s. 639-642.

Piszczkowski M., Przedwczesność regionalizmu, Myśl Narodowa 1928, nr 10, s. 123-125.

Raczkowski Z., Złowrogie plany, Myśl Narodowa 1930, nr 15, s. 226.

Radomski G., Narodowa Demokracja wobec problematyki mniejszości narodowych w Drugiej Rzeczypospolitej w latach 1918-1926, Toruń 2001, s. 69, 71-72, 79.

Rawita-Gawroński F., Gdzie ma być uniwersytet Ruski?, Myśl Narodowa 1924, nr 30, s. 4-6, s. 9-11.

Rawita-Gawroński F., Komisja ruska, Myśl Narodowa 1924, nr 27, s. 9-11.

Rawita-Gawroński F., Szkolnictwo na Wołyniu, Myśl Narodowa 1924, nr 47, s. 6-10.

Rembieliński J., Poszerzanie ojczyzny, Myśl Narodowa 1930, nr 6, s. 83.

Rezmer W., Służba wojskowa Żydów w siłach zbrojnych Drugiej Rzeczypospolite), [w:] Mniejszości narodowe i wyznaniowe w siłach zbrojnych Drugiej Rzeczypospolitej 1918-1939, red. Z. Karpus i W. Remzer, Toruń 2001, s. 99.

Rudnicki M., Historia docet..., Myśl Narodowa 1931, nr 1, s. 5.

Rybarski R., Naród, jednostka i klasa, Warszawa 1926, s. 253.

Stawecki P., Polityka narodowościowa w wojsku Drugiej Rzeczypospolitej, [w:] Mniejszości narodowe i wyznaniowe w siłach zbrojnych Drugiej Rzeczypospolitej 1918-1939, red. Z. Karpus i W. Remzer, Toruń 2001, s.153 i 155.

Stojanowski K., Rasizm przeciw Słowiańszczyźnie, Poznań 1934, s. 137-138.

Stroński S., Pożytek, Myśl Narodowa 1930, nr 17, s. 258-259.

Terej J.J, Idee, mity, realia. Szkice dziejów Narodowej Demokracji, Warszawa 1971, s. 33.

Trej J.J., Rzeczywistość i polityka. Ze studiów nad dziejami najnowszymi Narodowej Demokracji, Warszawa 1979, s. 11.

Wakar W., Idea narodowa i kresy, Myśl Narodowa 1926, nr 5, s. 63, 67.

Wakar W., Proces całkowania etnicznego Polski, Myśl Narodowa 1926, nr 23, s. 323-324.

Wakar W., Proces całko¬wania etnicznego Polski 2, Myśl Narodowa 1926, nr 24, s. 338-340.

Wasilewski Z., O życiu i katastrofach cywilizacji narodowej. Wstęp do rozważań nad programowymi zagadnieniami doby obecnej, Warszawa 1921, s. 167.

Wasilewski Z., Ostatnia fala, Myśl Narodowa 1928, nr 20, s, 301.

Wątor A., Działalność Stronnictwa Demokratyczno-Narodowego w zaborze austriackim do roku 1914, Szczecin 1993, s.51.

Wątor A., Działalność Związku Ludowo-Narodowego w latach 1919-1922, Szczecin 1992, s. 14-19, 32-37, 42-46.

Zamorski J., Droga ku potędze, Myśl Narodowa 1927, nr 9, s. 141.

Zamorski J., O Galicję Wschodnią, Myśl Narodowa 1921, nr 3, s. 1-4.

Zamorski J., Ustawy językowe, Myśl Narodowa 1924, nr 30, s. 1-4.

Znów pieśni ukraińskie, Myśl Narodowa 1926, nr 28, s. 12-13.








ISSN: 1899-5160
eISSN: 2391-7652

Partnerzy platformy czasopism