Znaczenie witaminy C dla organizmu człowieka

Katarzyna Zawada

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/HERB.2016.002

Abstrakt


Celem tej pracy jest przedstawienie obecnego stanu wiedzy na temat witaminy C, jej wła-ściwości i działania fizjologicznego. Witamina C, czyli grupa związków o biologicznej aktywności analogicznej do kwasu L(+)-askorbinowego, jest niezbędna do prawidłowego przebiegu wielu różnych procesów w ludzkim organizmie. Przyczynia się do prawidłowego działania układu krążenia, immunologicznego i nerwowego, jak również utrzymania prawidłowego stanu skóry i układu ruchu, jednak mechanizmy jej działania nie są dokładnie poznane ze względu na trudności ze znalezieniem odpowiednich układów modelowych. Jej głównym źródłem są pokarmy pochodzenia roślinnego. Zapotrzebowanie na witaminę C zależy od trybu życia, wieku i stanu zdrowia, a optymalna wysokość dziennej dawki wciąż nie została jednoznacznie ustalona. Istnieją przesłanki wskazujące na pozytywny wpływ suplementacji witaminą C w przypadku chorób związanych z zaburzeniami układu immunologicznego czy chorób układu krążenia, a także możliwości stosowania witaminy C w terapii wspomagającej leczenie nowotworów czy sepsy przy podawaniu drogą dożylną.

Słowa kluczowe


witamina C; suplementacja; bioaktywność

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Farmakopea Polska X, 2014.

Vanderslice J.T. i Higgs D.J., Vitamin C content of foods: sample variability, The Ame-rican Journal of Clinical Nutrition, 1991,54, s. 1323S–1327S.

USDA Table of Nutrient Retention Factors 6, 2007, http://www.ars.usda.gov/nutrientdata.

Shimada Y. i Ko S., Ascorbic acid and ascorbic acid oxidase in vegetables., Chugokuga-kuen Journal, 2008,7, s. 7–10.

Geraci J.R. i Smith T.G., Vitamin C in the Diet of Inuit Hunters From Holman, North-west Territories Arctic, 1979,32, s. 135–139.

Hancock R.D. i Viola R., Biotechnological approaches for l-ascorbic acid production, Trends in Biotechnology, 2002, 20, s. 299–305.

Jacob R. i Sotoudeh G., Vitamin C function and status in chronic disease, Nutrition in Clinical Care, 2002,5, s. 66–74.

Padayatty S.J., Sun H., Wang Y., Riordan H.D., Hewitt S.M., Katz A., Wesley R.A. i Levine M., Vitamin C Pharmacokinetics: Implications for Oral and Intravenous Use., Annals of Internal Medicine, 2004,140, s. 533–537.

Michels A. i Frei B., Myths, Artifacts, and Fatal Flaws: Identifying Limitations and Opportunities in Vitamin C Research, Nutrients, 2013,5, s. 5161.

Himmelreich U., Drew K.N., Serianni A.S. i Kuchel P.W., 13C NMR Studies of Vi-tamin C Transport and Its Redox Cycling in Human Erythrocytes, Biochemistry, 1998,37, s. 7578–7588.

Wilson J.X., The physiological role of dehydroascorbic acid, FEBS Letters, 2002,527, s. 5–9.

Rathbone B., Johnson A., Wyatt J., Kelleher J., Heatley R. i Losowsky M., Ascorbic acid: a factor concentrated in human gastric juice., Clinical Science, 1989,76, s. 237–241.

Normy żywienia dla populacji polskiej – nowelizacja, (red) M. Jarosz, Instytut Żywno-ści i Żywienia, Warszawa 2012.

Malo C. i Wilson J.X., Glucose Modulates Vitamin C Transport in Adult Human Small Intestinal Brush Border Membrane Vesicles, The Journal of Nutrition, 2000,130, s. 63–69.

Duconge J., Miranda-Massari J., Gonzalez M., Jackson J., Warnock W. i Riordan N., Pharmacokinetics of vitamin C: insights into the oral and intravenous administration of ascorbate., Puerto Rico Health Sciences Journal, 2008,27, s. 7–19.

Levine M., Conry-Cantilenat C., Wang Y., Welch R.W., Washko P.W., Dhariwal K. R., Park J. B., Lazarev A., Graumlich J.F., Kings J. i Cantilena L.R., Vitamin C pharmaco-kinetics in healthy volunteers: Evidence for a recommended dietary allowance, Pro-ceedings of National Academy of Sciences of the United States of America, 1996,93, s. 3704–3709.

Hickey S., Roberts H.J. i Miller N.J., Pharmacokinetics of oral vitamin C, Journal of Nutritional & Environmental Medicine, 2008,17, s. 169–177.

Mikirova N., Casciari J., Riordan N. i Hunninghake R., Clinical experience with in-travenous administration of ascorbic acid: achievable levels in blood for different sta-tes of inflammation and disease in cancer patients, Journal of Translational Medicine, 2013,11, s. 191–191.

Kunachowicz H., Nadolna I., Wojtasik A. i Przygoda B., Żywność wzbogacana a zdro-wie, Instytut Żywności i Żywienia, Warszawa 2004.

Weber P., Bendich A. i Schalch W., Vitamin C and human health – a review of re-cent data relevant to human requirements, International Journal for Vitamin and Nutrition Research, 1996,66, s. 19–30.

Gertig H. i Przysławski J., Bromatologia. Zarys nauki o żywności i żywieniu, Wydaw-nictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2007.

Padayatty S.J., Katz A., Wang Y., Eck P., Kwon O., Lee J.H., Chen S., Corpe C., Dutta A., Dutta S.K. i Levine M., Vitamin C as an Antioxidant: Evaluation of Its Role in Disease Prevention, Journal of the American College of Nutrition, 2003,22, s. 18–35.

Hemilä H. i Chalker E., Vitamin C for preventing and treating the common cold. Cochrane Database of Systematic Reviews, 2013, http://www.cochrane.org/CD000980/ARI_vitamin-c-for-preventing-and-treating-the-common-cold.

Anderson T., Suranyi G. i Beaton G., The effect on winter illness of large doses of vita-min C, Canadian Medical Association Journal, 1974,111, s. 31–36.

Mikirova N., Casciari J., Rogers A. i Taylor P., Effect of high-dose intravenous vitamin C on inflammation in cancer patients, Journal of Translational Medicine, 2012,10, s. 189–189.

Kodama M. i Kodama T., Autoimmune disease and allergy are controlled by vitamin C treatment, [Case Reports] In Vivo, 1994,8, s. 251–257.

Hagel A.F., Layritz C.M., Hagel W.H., Hagel H.J., Hagel E., Dauth W., Kressel J., Regnet T., Rosenberg A., Neurath M.F., Molderings G.J. i Raithel M., Intravenous infusion of ascorbic acid decreases serum histamine concentrations in patients with allergic and non-allergic diseases, Naunyn-Schmiedeberg’s Archives of Pharmacology, 2013,386, s. 789–793.

Bielory L. i Gandhi R., Asthma and vitamin C., Annals of Allergy, 1994,73, s. 89–96.

Moertel C.G., Fleming T.R., Creagan E.T., Rubin J., O’Connell M.J. i Ames M.M., High-Dose Vitamin C versus Placebo in the Treatment of Patients with Advanced Cancer Who Have Had No Prior Chemotherapy, New England Journal of Medicine, 1985,312, s. 137–141.

Monti D.A., Mitchell E., Bazzan A.J., Littman S., Zabrecky G., Yeo C.J., Pillai M.V., Newberg A.B., Deshmukh S. i Levine M., Phase I Evaluation of Intravenous Ascorbic Acid in Combination with Gemcitabine and Erlotinib in Patients with Metastatic Pan-creatic Cancer, PLoS ONE, 2012,7, s. 29794.

Padayatty S.J., Riordan H.D., Hewitt S.M., Katz A., Hoffer L.J. i Levine M., Intraveno-usly administered vitamin C as cancer therapy: three cases, Canadian Medical Asso-ciation Journal, 2006,174, s. 937–942.

Welsh J.L., Wagner B.A., van’t Erve T.J., Zehr P.S., Berg D.J., Halfdanarson T.R., Yee N.S., Bodeker K.L., Du J., Roberts L.J., Drisko J., Levine M., Buettner G.R. i Cullen J.J., Pharmacological ascorbate with gemcitabine for the control of metastatic and no-de-positive pancreatic cancer (PACMAN): results from a phase I clinical trial, Cancer Chemotherapy and Pharmacology, 2013,71, s. 765–775.

Ma Y., Chapman J., Levine M., Polireddy K., Drisko J. i Chen Q., High-Dose Parente-ral Ascorbate Enhanced Chemosensitivity of Ovarian Cancer and Reduced Toxicity of Chemotherapy, Science Translational Medicine, 2014,6, s. 218–222.

Study of High-Dose Intravenous (IV) Vitamin C Treatment in Patients With Solid Tumors, 2013, https://www.clinicaltrials.gov/ct2/show/record/NCT00441207 (stan na 04.2013).

Juraschek S.P., Guallar E., Appel L.J. i Miller E.R., Effects of vitamin C supplementa-tion on blood pressure: a meta-analysis of randomized controlled trials, The Ameri-can Journal of Clinical Nutrition, 2012.

Fowler A.A., Syed A.A., Knowlson S., Sculthorpe R., Farthing D., DeWilde C., Far-thing C.A., Larus T.L., Martin E., Brophy D.F., Gupta S., Fisher B.J. i Natarajan R., Phase I safety trial of intravenous ascorbic acid in patients with severe sepsis, Journal of Translational Medicine, 2014,12, s. 32–32.

Polidori M.C., Praticó D., Ingegni T., Mariani E., Spazzafumo L., Sindaco P.D., Cec-chetti R., Yao Y., Ricci S., Cherubini A., Stahl W., Sies H., Senin U., Mecocci P. i Group A.S., Effects of vitamin C and aspirin in ischemic stroke-related lipid peroxidation: Results of the AVASAS (Aspirin Versus Ascorbic acid plus Aspirin in Stroke) Study., BioFactors, 2005,24, s. 265–274.


Refbacks

  • There are currently no refbacks.

Partnerzy platformy czasopism