“Kriegsbericht und Memorial” – the first military work of Albrecht Hohenzollern

Karol Łopatecki

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/FT.2018.002

Abstract


Aim: The purpose of the article is to determine the authorship of the manuscript Kriegsbericht und Memorial, which was put up for auction in 2014 by Sotheby’s and the presentation of the manuscript. Research method: A formal analysis of the manuscript supplemented by a review of the literature of the subject matter. Results/Conclusions: As a result of the analysis, it is highly probable that the author of the Kriegsbericht und Memorial is Albrecht Hohenzollern and that it was the initial basis for the creation of the work Kriegsordnung donated to Sigismund August in 1555. This work after the death of the first Prussian duke found itself in the personal library of the wife of Albrecht Hohenzollern – Maria Eleonora Jülich-Kleve-Berg. This book is also recorded in the library registers of the Prussian-Brandenburg rulers from Konigsberg, which were made in the years 1700 and 1720. Probably, the book was owned by Wilhelm Christian Karl, the duke of Solms-Braunfels. The manuscript was known to historians in the first half of the 19th century. In 1845, Ernst Oswald Mentzel noted that the manuscript was in the possession of Hermann von Gansauge.


Keywords


Albrecht Hohenzollern; military treatise; Renaissance writings; military art of the 16th century; auctions

Full Text:

PDF

References


Biskup, Marian. 1975. „Geneza i znaczenie hołdu pruskiego 1525 roku”, Komunikaty Mazursko-Warmińskie 19: 407–424.

Burliga, Bogdan. 2011. „Ordunki” versus „arkebuzy dymiące”: tradycja i nowoczesność w Księgach o rycerskich rzeczach (Kriegsordnung) księcia Albrechta von Hohenzollerna. In Organizacja armii w nowożytnej Europie: struktura – urzędy – prawo – finanse, ed. K. Łopatecki, 47–62. Zabrze: Infortedition.

Deutsche Forschungsgemeinschaft. n.d. Wasserzeichen-Informationssystem. Accessed Juny 27, 2018. https://www.wasserzeichen-online.de/wzis/struktur.php?po=26210.

Fuiński, Zbigniew. 1988. „Garnitur zbroi.” Studia do Dziejów Dawnego Uzbrojenia i Ubioru Wojskowego 9–10: 117–139.

Gansauge, Hermann von. 1833. „Beiträge zur Geschichte der Heeresverfassung im 16ten Jahrhundert.“ Zeitschrift für Kunst Wissenschaft, und Geschichte des Krieges 27: 265–273.

Górski, Karol. 1977., Zakon Krzyżacki a powstanie państwa pruskiego, Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich – Wydawnictwo.

Hohenzollern, Albrecht. 1555. Kriegsordnung. MS Harley 1413. British Library, Great Britain.

Hohenzollern, Albrecht. 1555. Kriegsordnung. Ms. boruss. fol. 1254. Preußischer Kulturbesitz, Staatsbibliothek zu Berlin, Germany.

Hohenzollern Albrecht, 1561. Księgi o rycerskich rzeczach a sprawach wojennych, z pilnością zebrane a porządkiem dobrem spisane, rkps 1813. Biblioteka Książąt Czartoryskich, Poland.

Hohenzollern, Albrecht. 2006. Księgi o rycerskich rzeczach, a sprawach wojennych z pilnością zebrane a porządkiem dobrem spisane, wyd. T. M. Nowak.

In Die Kriegsordnung des Markgrafen zu Brandenburg Ansbach und Herzogs zu Preussen Albrecht des Älteren – Königsberg 1555. 1, ed. H. J. Bömelburg, B. Chiari, M. Thomae, 157–270. Braunschweig: Archiv Verlag.

Jähns Max. 1889. Geschichte der Kriegswissenschaften. Vornehmlich in Deutschland 1, München–Leipzig 1889.

Jähnig, Bernhart. 2004. Katalog der Handchriften der landesherrlichen Bibliothek in Königsberg 1700/1720. In Königsberger Buch- und Bibliotheksgeschichte, ed. A. E. Walter, 251–302. Köln: Böhlau Verlag Köln Weimar.

Kawecka-Gryczowa, Alodia. 1988. Biblioteka ostatniego Jagiellona. Pomnik kultury renesansowej. Wrocław–Warszawa–Kraków–Gdańsk–Łódź: Zakł. Nar. im. Ossolińskich.

Kneitz, Otto. 1982. Albrecht Alcibiades, Markgraf von Kulmbach: 1522–1557. Kulmbach: E. C. Baumann KG.

Leng, Rainer. 2002. Ars belli. Deutsche taktische und kriegstechnische Bilderhandschriften und Traktate im 15. und 16. Jahrhundert. 2. Wiesbaden: Reichert.

Łopatecki, Karol. 2015. „Twórczość wojskowa Albrechta Hohenzollerna. Uwagi nad trzema manuskryptami przypisanymi w latach 2009–2014 Albrechtowi Hohenzollernowi.” Odrodzenie i Reformacja w Polsce 59: 163–188. http://dx.doi.org/10.12775/OiRwP.2015.06.

Łopatecki, Karol. 2017. “Military Works of Albert of Hohenzollern. Comments on the Three Manuscripts Attributed to Albert of Hohenzollern in the Years 2009–2014.” Odrodzenie i Reformacja w Polsce 61 (Special Issue): 245–273. http://dx.doi.org/10.12775/OiRwP.2017.SI.11.

Małłek, Janusz.1976. Prusy Książęce a Prusy Królewskie w latach 1525–1548. Studium z dziejów polskiej polityki księcia Albrechta Hohenzollerna. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

Meerheimb, „Gansauge, Hermann von”, Allgemeine Deutsche Biographie 8: 363.

Mentzel, Ernst Oswald. 1845. Die Remontirung der Preußischen Armee in ihrer historischen Entwickelung und jetzigen Gestalung, Berlin: A. Duncker.

Nowakowa, Janina. 1985. Księcia Albrechta „Księgi o rycerskich rzeczach a sprawach wojennych” w tłumaczeniu Macieja Strubicza z 1561 r.” Studia i Materiały do Historii Wojskowości 28: 71–87.

Ovegaauw, Eef. 2011. „Die „Kriegsordnung“ des Markgrafen Albrecht von Brandenburg-Ansbach. Eine Neuerwerbung der Staatsbibliothek zu Berlin.“ Bibliotheks Magazin 3: 62–68.

Porter, Pamela. 2009. “A Fresh Look at Harley MS. 1413: ‘A Book … fairly written in the German or Switz language.” The Electronic British Library Journal 8: 1–12.

Rogg, Matthias. 2006. “Porządek wojenny” Albrechta Hohenzollerna księcia Prus. In Die Kriegsordnung des Markgrafen zu Brandenburg Ansbach und Herzogs zu Preussen Albrecht des Älteren – Königsberg 1555. 1, ed. H. J. Bömelburg, B. Chiari, M. Thomae, 137–146. Braunschweig: Archiv Verlag.

Shevchenko, Nadezda. 2007. Eine historische Anthropologie des Buches. Bücher in der preussischen Herzogsfamilie zur Zeit der Reformation. Göttingen: Vandenhoeck & Ruprecht.

Sotheby’s. n.d. “Albrecht of Brandenburg, Kriegs Ordenung, on the management of an army, in German, illuminated manuscript on paper.” Accessed August 12, 2014. http://www.sothebys.com/en/auctions/ecatalogue/2009/western-manuscriptsand-miniatures-and-the-korner-sale-l09740/lot.25.html.

Sotheby’s. n.d. “Albrecht of Brandenburg, Kriegsbericht und Memorial, on the composition of the army, in German, illuminated manuscript on paper [north-east Germany or Poland (probably Königsberg), dated 1550].” Accessed August 11, 2014. http://www.sothebys.com/en/auctions/ecatalogue/2014/medieval-renaissance-manuscripts-l14240/lot.43.html.

Staatsbibliothek zu Berlin. n.d. „Erwerbungen von 1997 bis 2017.“ Accessed February 17, 2018. http://staatsbibliothek-berlin.de/fileadmin/user_upload/zentrale_Seiten/handschriftenabteilung/abendlaendische_handschriften/pdf/Erwerbungen.pdf.

Tondel, Janusz. 1994. Srebrna Biblioteka księcia Albrechta Pruskiego i jego żony Anny Marii, Warszawa: Biblioteka Narodowa.

Wasserzeichensammlung Piccard. Bestand J 340. Hauptstaatsarchiv Stuttgart, Niemcy. Accessed December 10, 2017. https://www.piccard-online.de/struktur.php?klassi=024&anzeigeKlassi=024.039&Id=101718&sprache=OudA&weitere=struktur.


Refbacks

  • There are currently no refbacks.

Comments on this article

View all comments
 |  Add comment

Partnerzy platformy czasopism