Problemy granic państwowych w postkolonialnej Afryce

Adam Kosidło

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/DN.2020.4.05

Abstrakt


Problem granic w Afryce nie wiąże się z nieprawdziwym faktem, iż są one „sztuczne” czy „młode” – jako że są w większości starsze niż granice państw europejskich – ale z tym, iż stanowiły dzieło Europejczyków i że nawet do tej pory nie został jeszcze zakończony proces ich delimitacji, a szczególnie demarkacji. O ich trwałości z kolei świadczy zaakceptowana zasada uti possidetis, podkreślana wielokrotnie w wyrokach Międzynarodowego Trybunału Sprawiedliwości i w rezolucjach ONZ. Inne natomiast traktowanie granic w Afryce może prowadzić do rewizjonizmu terytorialnego i konfliktów, a nawet wojen.


Słowa kluczowe


granice; kolonializm; dekolonizacja; ONZ; OJA/UA; MTS w Hadze; uti possidetis; etniczność

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Ajayi J.F., Colonialism: An Episode in African History, w: Colonialism in Africa, red. P. Duignan, L.H. Gann, Cambridge 1969, s. 497–509.

Alao A., Natural Resources and Conflict in Africa. The Tragedy of Endowment, Rochester 2007.

Aning K., Pokoo J., Between Conflict and Integration, International Reports of the Konrad-Adenauer-Stiftung, 21 IV 2017, s. 4, https://www.kas.de/web/auslandsinformationen/artikel/detail/-/content/zwischen-konflikt-und-integration (dostęp: 21 X 2018).

Asiwaju A.I., Partitioned Africans, Lagos 1984.

Castellino J., Allen S., Title to Territory in International Law. A Temporal Analysis, Ashgate 2003.

Collier P., The Bottom Billion, Why the Poorest Countries Are Falling and What Can Be Done About It, London–New York 2008.

Craven M., Between law and history: the Berlin Conference of 1884–1885 and the logic of free trade, „London Review of International Law” 2015, t. III, nr 1, s. 31–59.

Creation and Operation of Boundary Commissions in Africa. The User’s Guide African Union Border Programme (AUBP), Addis Ababa 2014.

Delimitation and Demarcation of Boundaries in Africa, General Issues and Case Studies, GIZ, 2014, http://archives.au.int/bitstream/handle/123456789/5042/Delimitation%20and%20 Demarcation%20of%20Boundaries%20in%20Africa%20%20General%20Issues%20and%20 Case%20Studies_E.pdf?sequence=1&isAllowed=y (dostęp: 21 I 2019).

Ebo A., Ten years of AU Border Programme, 5 IV 2018, https://enactafrica.org/enact-observer/ ten-years-of-au-border-programme (dostęp: 11 II 2019).

Ferro M., Historia kolonizacji, tłum. M. Czajka, Warszawa 1997.

Geiss I., The Pan-African Movement, London 1974.

Griffiths I., Permeable Boundaries in Africa, w: African Boundaries-Barriers, Conduits and Opportunities, red. P. Nugent, A. Asiwaju, London 1996.

Hensel P.R., Allison M.E., Khanani A., Territorial Integrity Treaties, Uti Possidetis, and Armed Conflict over Territory, 2006, http://www.paulhensel.org/Research/iowa06.pdf (dostęp: 21 IV 2019).

Herbst J., The Creation and Maintenance of National Boundaries in Africa, „International Organization” 1989, t. XLIII, nr 4, s. 673–92.

Hochschild A., Duch króla Leopolda. Opowieść o chciwości, terrorze i bohaterstwie w kolonialnej Afryce, tłum. P. Tarczyński, Warszawa 2012.

Hyde T., Are colonial-era borders drawn by Europeans holding Africa back? How the “Scramble for Africa” may still be fueling ethnic conflict, 13 VII 2016, https://www.aeaweb.org/ research/are-colonial-era-borders-holding-africa-back (dostęp: 15 V 2019).

Iliffe J., Afrykanie. Dzieje kontynentu, tłum. J. Hunia, Kraków 2011.

Kapil R., On the Conflict Potential of Inherited Boundaries in Africa, „World Politics” 1966, t. XVIII, nr 4.

Kosidło A., Kolonializm – konsekwencje dla Afryki, „Dzieje Najnowsze” 2012, nr 1, s. 171–185.

Kosidło A., Maroko – trudny powrót do Unii Afrykańskiej, cz. 1: Poszukiwanie drogi, „Colloquium” 2018, nr 3, s. 25–56.

Kosidło A., Maroko – trudny powrót do Unii Afrykańskiej, cz. 2: W poszukiwaniu sojuszników, „Colloquium” 2019, nr 1, s. 77–102.

Kosidło A., Maroko w Unii Afrykańskiej, cz. 3: W poszukiwaniu swego miejsca, „Colloquium” 2019, nr 3, s. 65–89.

Kosidło A., Sahara Zachodnia. Fiasko dekolonizacji czy sukces podboju? 1975–2011, Gdańsk 2012.

Louis R., Ends of British Imperialism, The Scramble for Empire, Suez and Decolonization, London–New York 2006.

Łętocha T., Granice i spory terytorialne w Afryce, Warszawa 1973.

Mutua Makau wa, Why Redraw the Map of Africa: A Moral and Legal Inquiry, „Michigan Journal of International Law” 1995, t. XVI, z. 4, s. 1113–1176.

Nguendi F., Africa’s international borders as potential sources of conflict and future threats to peace and security, „Institute for Security Studies Paper” 2012, nr 233, https://www. files.ethz.ch/isn/145411/Paper_233.pdf (dostęp: 21 XI 2018).

Nkrumah K., Afryka musi się zjednoczyć, tłum. E. Danecka, Warszawa 1965.

Oduntan G., Africa’s border disputes are set to rise – but there are ways to stop them, 14 VII 2015, https://theconversation.com/africas-border-disputes-are-set-to-rise-but-there-are-ways-to-stop-them-44264 (dostęp: 21 IV 2019).

Oduntan G., International Law and Boundary Disputes in Africa, New York 2015.

Okumu W., Border Management and Security in Africa, VI 2011, s. 4, https://www.researchgate.net/publication/308983535_Border_Management_and_Security_in_Africa (dostęp: 21 IV 2019).

Okumu W., Resources and border disputes in Eastern Africa, „Journal of Eastern African Studies” 2010, t. IV, nr 2, s. 279–297.

Okumu W., The Purpose and Functions of International Boundaries: With Specific Reference to Africa, https://www.researchgate.net/publication/260432898 (dostęp: 15 X 2018).

Otok S., Geografia polityczna. Geopolityka, ekopolityka, globalistyka, Warszawa 2009.

Pieńkos J., Pojęcie i typy sukcesji państw w odniesieniu do umów międzynarodowych w świetle prac kodyfikacyjnych KPM ONZ, Warszawa 1979.

Routley N., All of the World’s Borders by Age, 12 I 2018, https://www.visualcapitalist.com/ wp-content/uploads/2018/01/age-of-borders.html (dostęp: 5 IV 2019).

Srogosz T., Uti possidetis w prawie międzynarodowym publicznym, Warszawa 2016.

Support to the African Union Border Programme, GIZ, 2019, https://www.giz.de/en/world- wide/15759.html (dostęp: 21 IV 2019).

Touval S., Africa’s Frontiers: Reactions to a Colonial Legacy, „International Affairs” 1966, t. XLII, nr 4.

Touval S., The Organization of African Unity and African Borders, „International Organization” 1967, t. XXI, nr 1, s. 102–127.

Żukowski A., Pogranicza w Afryce subsaharyjskiej, Regiony współpracy czy konfliktów, „Forum Politologiczne” 2010, t. X, s. 225–241.


Refbacks

  • There are currently no refbacks.

Partnerzy platformy czasopism