Początki współpracy brytyjskich instytucji zajmujących się operacjami specjalnymi z polskim wywiadem wojskowym w 1939 r.

Jacek Tebinka, Anna Zapalec

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/DN.2019.4.01

Abstrakt


Celem artykułu jest analiza początków współpracy brytyjskich instytucji zajmujących się operacjami specjalnymi: General Staff Research [GS(R)], a następnie Military Intelligence Research (MIR) ze stroną polską w 1939 r. w przededniu II wojny światowej i w trakcie kampanii polskiej.

Słowa kluczowe


operacje specjalne; General Staff Research [GS(R)]; Military Intelligence Research (MIR); polski wywiad; Colin McVean Gubbins; wybuch II wojny światowej

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Anglim S., MI(R), GS(R) and British Covert Operations, 1939–42, „Intelligence and National Security” 2005, t. XX, nr 4.

Atkin M., Section D for Destruction. Forerunner of SOE, Barnsley 2017.

Bines J., Poland’s S.O.E. A British Perspective: the Story of the Polish Country Section of the Special Operations Executive 1940–1946 Including the British Military Mission Number Four to Poland 1939, London 2018.

Carton de Wiart A., Happy Odyssey. The Memoirs of Lieutenant-General Sir Adrian Carton de Wiart, London 1950.

Ciechanowski J.S., Tebinka J., Współpraca kryptologiczna. Enigma, w: Polsko-brytyjska współpraca wywiadowcza podczas II wojny światowej, t. I: Ustalenia Polsko-Brytyjskiej Komisji Historycznej, red. T. Dubicki, D. Nałęcz, T. Stirling, Warszawa 2004, s. 443–461.

Czarnecka R., Organizacja Oddziału II Sztabu Generalnego WP (Sztabu Głównego) i jego ekspozytur terenowych w latach 1918–1939, w: Wywiad i kontrwywiad wojskowy II RP. Studia i materiały z działalności Oddziału II SG WP, red. T. Dubicki, t. I, Łomianki 2010, s. 8–50.

Gubbins C., Resistance Movements in the War, „Royal United Services Institution. Journal” 1948, t. XCIII.

Harrison E.D.R., Carton de Wiart’s Second Military Mission to Poland and the German Invasion of 1939, „European History Quarterly” 2011, t. XLI, nr 4.

Harrison E.D.R., The British Special Operations Executive and Poland, „The Historical Journal” 2000, t. XLIII, nr 4.

Kastory A., Rozbiór Rumunii w 1940 roku, Warszawa 2002.

Kołakowski P., Współpraca polskiego wywiadu wojskowego z Secret Intelligence Service w drugiej połowie lat trzydziestych XX w., „Dzieje Najnowsze” 2017, nr 2.

Kornat M., Polityka zagraniczna Polski 1938–1939. Cztery decyzje Józefa Becka, Gdańsk 2012.

Kupliński J., Polskie działania dywersyjne na Ukrainie Zakarpackiej w 1938 roku, „Wojskowy Przegląd Historyczny” 1996, nr 4.

Lett B., SOE’s Mastermind. An Authorized Biography of Major General Sir Colin Gubbins, Barnsley 2016.

Linderman A.R.B., Rediscovering Irregular Warfare. Colin Gubbins and the Origins of Britain’s Special Operations Executive, Oklahoma 2015.

Mackenzie W.J.M., The Secret History of SOE. The Special Operations Executive 1940–1945, London 2000.

Mawdsley E., Piąta kolumna, czwarty rodzaj sił zbrojnych, trzecie zadanie czy drugi konflikt? Stosunek mocarstw alianckich do ruchu oporu, w: Ruch oporu w Europie 1939–1945, red. Ph. Cooke, B.H. Shepherd, tłum. T. Prochenka, M. Wasilewski, Warszawa 2015, s. 29–59.

Mazur W., Lot ku burzy. Polska w przygotowaniach mocarstw Zachodu do wojny powietrznej marzec–sierpień 1939 roku, Kraków 2017.

Mazur W., Niebo rozwianych nadziei. Zachodni sojusznicy wobec wojny powietrznej w Polsce we wrześniu 1939 roku, Kraków 2018.

Nowak-Kiełbikowa M., Działalność Brytyjskiej Misji Wojskowej w Polsce od 3 do 18 września 1939 r. w świetle dokumentów brytyjskich, w: Polska w Europie i świecie w XX stuleciu. Prace ofiarowane Panu Profesorowi Marianowi Leczykowi w 75-lecie urodzin, red. H. Parafianowicz, Białystok 2001, s. 331–338.

Nurek M., Polska w polityce Wielkiej Brytanii w latach 1936–1941, Warszawa 1983.

Samuś P., Badziak K., Matwiejew G., Akcja „Łom”. Polskie działania dywersyjne na Rusi Zakarpackiej w świetle dokumentów Oddziału II Sztabu Głównego WP, Warszawa 1998.

Seaman M., „New Instrument of War”. The Origins of the Special Operations Executive, w: Special Operation Executive. A New Instrument of War, red. M. Seaman, London 2006, s. 7–21.

Stafford D., Wielka Brytania i ruch oporu w Europie (1940–1945). Zarys dziejów Kierownictwa Operacji Specjalnych (SOE) oraz wybór dokumentów, tłum. Z. Sroczyńska, Warszawa 1984.

Tebinka J., „Wielka Brytania dotrzyma lojalnie swojego słowa”. Winston S. Churchill a Polska, Warszawa 2013.

Watt D.C., How War Came. The Immediate Origins of the Second World War, 1938–1939, London 1989.

Wieliczko M., Polski przemysł naftowy pod niemiecką okupacją w latach 1939–1945, Lublin 2001.

Wilkinson P., Bright Astley J., Gubbins and SOE, London 1997.

Wilkinson P., Foreign Fields. The Story of an SOE Operative, London 1997.

Williamson D.G., Polski ruch oporu 1939–1947, tłum. J. Szkudliński, Poznań 2015.

Zapalec A., Druga strona sojuszu. Żołnierze brytyjscy w Polsce w czasie II wojny światowej, Gdańsk 2014.


Refbacks

  • There are currently no refbacks.

Partnerzy platformy czasopism