Między Albanią a Włochami. O współczesnych włoskojęzycznych pisarzach albańskiego pochodzenia

Karol Karp

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/AE.2020.017

Abstrakt


BETWEEN ALBANIA AND ITALY. ABOUT THE ITALIAN-SPEAKING ALBANIAN MIGRANT WRITERS

 

In the panorama of the current Italian literature an important place is occupied by the so-called migrant writers. Although they come from different countries, both European and non-European, Albanians constitute one of the biggest diasporas, most of which members arrived in Italy after the fall of the Enver Hoxhas communist regime in the early 1990s. The article consists of three main parts and aims to classify Italian-speaking Albanian migrant writers on the basis of the chosen aspects of their lives and writings in the context of Italian-Albanian relations as well as the phenomenon of migrant literature in Italy.


 

 

MIĘDZY ALBANIĄ A WŁOCHAMI. O WSPÓŁCZESNYCH WŁOSKOJĘZYCZNYCH PISARZACH ALBAŃSKIEGO POCHODZENIA

 

W panoramie włoskiej literatury najnowszej ważne miejsce zajmują tak zwani pisarze migracyjni. Pochodzą z wielu krajów świata, lecz bez wątpienia jedną z najliczniejszych grup stanowią Albańczycy, którzy w większości przybyli do Włoch po upadku komunistycznej dyktatury Envera Hodży na początku lat 90. XX w. Artykuł składa się z trzech głównych części i ma na celu dokonanie systematyzacji włoskojęzycznych albańskich pisarzy migracyjnych na podstawie najważniejszych aspektów ich życia i pisarstwa na tle relacji włosko-albańskich, oraz zjawiska włoskiej literatury migracyjnej, której owi pisarze są przedstawicielami.

 


Słowa kluczowe


Italian-speaking Albanian migrant writers; Italian migrant literature; włoskojęzyczni albańscy pisarze migracyjni; włoska literatura migracyjna

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Banca dati degli Scrittori Immigrati in Lingua Italiana e della Letteratura Italiana della Migrazio-ne Mondiale (BASILI Limm), https://basili-limm.el-ghibli.it/ [dostęp: 8.11.2020];

Becherelli A., Carteny A., L’Albania indipendente e le relazioni italo-albanesi (1912–2012), Roma 2013;

Biagi E., Niente spaghetti, Corriere della Sera 12.8.1991;

Comberiati D., Bond E., Il confine liquido. Rapporti letterari e interculturali fra Italia e Albania, Nardò 2013;

Comberiati D., Riscrivere la storia. Modalità di rappresentazione del colonialismo italiano in Albania, Incontri. Rivista europea di studi italiani 2013 nr 28, s. 25–33;

—, Scrivere nella lingua dell’altro, Bruxelles 2010;

Comes A., La lingua errante della poesia: Gëzim Hajdari e „il corpo solo”, [w:] Pluriverso italiano: incroci linguistico-culturali e percorsi migratori in lingua italiana: atti del Conve-gno internazionale Macerata-Recanati, 10–11 dicembre 2015, red. C. Carotenuto, E. Co-gnigni, M. Meschini, F. Vitrone, Macerata 2018, s. 353–369;

Di Gianvito S., In balia delle dimore ignote. Saggi su Gëzim Hajdari, Nardò 2015;

Dones E., Bianco giorno offeso, Novara 2004;

—, I mari ovunque, Novara 2007;

—, Piccola guerra perfetta, Torino 2011;

—, Senza bagagli, Nardò 1997;

—, Sole bruciato, Milano 2001;

—, Vergine giurata, Milano 2007;

Fracassa U., Carnevali e Hajdari. Paradossi di estraneità, [w:] Presenze in terra straniera, red. G. Pagliano, Napoli 2005, s. 133–154;

Gazzoni A., Poesia dell’esilio. Saggi su Gëzim Hajdari, Isernia 2010;

Gnisci A., Creolizzare lEuropa. Letteratura e migrazione, Roma 2003;

—, Letteratura italiana della migrazione, Roma 1998;

Gogolin A., Zaprzysiężona dziewica, tłum. A. Gogolin, Kraków 2010;

Guaci L., I grandi occhi del mare, Nardò 2005;

—, Panciera rossa, Roma 1999;

Ibrahimi A., L’amore e gli stracci del tempo, Torino 2009;

—, Non c’è dolcezza, Torino 2012;

—, Rosso come una sposa, Torino 2008;

—, Il tuo nome è una promessa, Torino 2017;

Karp K., Il conflitto tra individuo e sistema: verso la costruzione della nuova identità culturale nel romanzo „I grandi occhi del mare” di Leonard Guaci, Studia Europea Gnesnensia 2017 nr 15, s. 177–192;

—, La lingua, il genere e la narrazione. La produzione italo-albanese contemporanea, Studia Romanistica 2018 nr 2 (18), s. 31–42;

—, Viaggio, cultura e identità. La produzione migrante di Artur Spanjolli, Roma 2016;

Khouma P., Io, venditore di elefanti. Una vita per forza tra Dakar, Parigi e Milano, Milano 1990;

Kubati R., La vita dell’eroe, Nardò 2016;

Levani D., Il famoso magico qukapik, Bologna 2011;

—, Il tavolo numero sette, Santa Maria Capua Vetere 2019;

—, Toringrad, Santa Maria Capua Vetere 2019;

Malato E., La storia della letteratura italiana, Roma 2002;

Melchionda U., Gli albanesi in Italia. Inserimento lavorativo e sociale, Milano 2003;

Mengozzi Ch., Narrazioni contese. Vent’anni di scritture italiane della migrazione, Roma 2013;

Methnani S., Immigrato, Roma–Napoli–Milano 1990;

Morozzo della Rocca R., Albania. Le radici della crisi, Milano 1997;

Spanjolli A., L’accusa silenziosa, Bologna 2007;

—, Cronaca di una vita in silenzio, Nardò 2003;

—, Eduart, Nardò 2014;

—, I nipoti di Scanderbeg, Nardò 2012;

—, Preludio d’autunno, Nardò 2018;

—, La sposa rapita, Nardò 2011;

—, La Teqja, Nardò 2006;

Vorpsi O., L’été d’Olta, Paris 2018;

—, Kraj, gdzie nigdy się nie umiera, tłum. J. Ugniewska, Wołowiec 2008;

—, La mano che non mordi, Torino 2007;

—, Il paese dove non si muore mai, Torino 2005;

—, Ręka, której nie kąsasz, tłum. J. Ugniewska, Wołowiec 2009;

Wright S., Esperienza dell’esilio nella poesia di Gëzim Hajdari, Annali di Italianistica 2002 nr 20, s. 385–402.








ISSN 2084-3550 (print)
ISSN 2391-7911 (online)

Partnerzy platformy czasopism