Cybersecurity – inter-, mono- or subdisciplinarity?
Keywords
cybersecurity, interdisciplinarityAbstract
Terms related to multidisciplinarity are used in scientific publications, both Polish and international, in an ambiguous manner. Moreover, science has a number of classifications of disciplines, inconsistent with each other and evolving over time. On the other hand, the terms „multidisciplinarity” and „monodisciplinarity” are significant from both practical and methodological perspectives. Cybersecurity also has a numer of definitions that are often inconsistent with each other. This article attemps to review and at least partially analyze these concepts.
References
Barwicka-Tylek I., Law and lawyers vs "Political Turn" and the "Return of Political Philosophy", „Studia Iuridica Lublinensia”, t. 29, nr 5 (2020), s. 29-40.
Caton, K., Underdisciplinarity: Where are the humanities in tourism education?, „Journal of Hospitality, Leisure, Sport & Tourism Education”, 15(1), 2014, s. 24–33.
Dworzecki J., Terroryzm jako zagrożenie współczesnego świata, „Zeszyt Naukowy >>Apeiron<<”, Nr 5, Wyższa Szkoła Bezpieczeństwa Publicznego i Indywidualnego w Krakowie, 2011, s. 181−232.
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/2555 z dnia 14 grudnia 2022 r. w sprawie środków na rzecz wysokiego wspólnego poziomu cyberbezpieczeństwa na terytorium Unii, zmieniająca rozporządzenie (UE) nr 910/2014 i dyrektywę (UE) 2018/1972 oraz uchylająca dyrektywę (UE) 2016/1148 (dyrektywa NIS2), Dz.U. L 333 z 27.12.2022, s. 80–152.
Faubert M., Physician-Authors, Predisciplinarity, and Predatory Writing: John Polidori, [w:] Lawlor C, Mangham A, (red.) Literature and Medicine: The Eighteenth Century, Cambridge University Press, 2021, s. 189-218.
Gierszewski J., Interdyscyplinarność czy monodyscyplinarność nauk o bezpieczeństwie?, „Wiedza obronna” 2025, Vol. 290, No. 1, s.13-27.
Glaze W. H., Hyperdisciplinarity and environmental studies, „Environmental Science and Technology”, 35(23), 2001, s. 471.
Herbert, J. D., Masterdisciplinarity and the pictorial-turn + art-history scholarship and specialization, „Art Bulletin”, 77(4), 1995, s. 537–540.
ISO/IEC ISO/IEC 27032:2023 Cybersecurity — Guidelines for Internet security (Edition 2, 2023), International Organization for Standardization, 2023.
ISO/IEC 27102:2019 Information security management — Guidelines for cyber-insurance, International Organization for Standardization, 2019.
Kita M., "Razem": konsiliencja, interdyscyplinarność, transdyscyplinarność, [w:] W: M. Kita, M. Ślawska (red.), Transdyscyplinarność badań nad komunikacją medialną, T. 1, Stan wiedzy i postulaty badawcze, Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, 2012, s. 11-30.
Korzeniowski L. F., Securitologia. Nauka o bezpieczeństwie człowieka i organizacji społecznych, EAS, Kraków 2008,
Kosiński J., Paradygmaty cyberprzestępczości, Difin, Warszawa 2015.
Koskenniemi, M., Law, teleology and international relations: An essay in counterdisciplinarity, „International Relations”, 26(1), 2012, s. 3–34.
Kozłowski R., Matejun M., Sub-disciplines in Management Sciences: Review of Classifications in Polish and Worldwide Research Practice, „International Journal of Contemporary Management”, 2018, vol. 17, nr 1, s. 137-156.
Krótki Z., Polskie leksemy o rdzeniu piecz-/piek- pochodne od piec się, „Poznańskie Studia Polonistyczne“, Seria Językoznawcza vol. 22 (42), Nr 2, s. 69-88.
Kutt M. A.: Uwarunkowania kulturowe opinii studentów wybranych uczelni polskich na temat kryzysu imigracyjnego w Europie. Realny świat wobec mitów cyberprzestrzeni, (praca doktorska), Uniwersytet Ignatianum w Krakowie, 2023.
Liderman K., O zagrożeniach dla skutecznej ochrony informacji, przetwarzanej w sieciach i systemach teleinformatycznych, powodowanych nowomową, Konferencja Cyberspace 2009, WAT, 2009.
Mazur M., Ochrona danych osobowych i tożsamości elektronicznej użytkowników cyberprzestrzeni – studium z zakresu bezpieczeństwa personalnego, (praca doktorska), Uniwersytet Pomorski w Słupsku, 2025.
Opozda D., Interdyscyplinarność i intradyscyplinarność w pedagogice rodziny, „Paedagogia Christiana” 2/34 (2014), s. 170-182.
Paprotny A., Bezpieczeństwo dzieci i młodzieży w cyberprzestrzeni – zagrożenie patostreamingiem, (praca doktorska), Akademia Wojsk Lądowych imienia generała Tadeusza Kościuszki, 2022.
Popowska-Taborska H., Dlaczego pol. bezpieczny nie znaczy ‘niebezpieczny’?, „Acta Universitatis Wratislaviensis” No 3578, Savica Wratislaviensis CLIX, Wrocław 2014, s. 341–345.
Rajkovic, N. M., The space between us: Law, teleology and the new orientalism of counterdisciplinarity, [w:] Wouter W., de Hoon M., Galán A., Bocconi L., The Law of International Lawyers: Reading Martti Koskenniemi, Cambridge University Press, 2017, s. 167–196.
Rozporządzenie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 8 sierpnia 2011 r. w sprawie obszarów wiedzy, dziedzin nauki i sztuki oraz dyscyplin naukowych i artystycznych, Dz.U. z 2011 r. nr 179, poz. 1065.
Rozporządzenie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 20 września 2018 r. w sprawie dziedzin nauki i dyscyplin naukowych oraz dyscyplin artystycznych, Dz.U. 2018 poz. 1818.
Rozporządzenie Ministra Edukacji i Nauki z dnia 11 października 2022 r. w sprawie dziedzin nauki i dyscyplin naukowych oraz dyscyplin artystycznych, Dz. U. z 2022 r. poz. 2202.
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/881 z dnia 17 kwietnia 2019 r. w sprawie ENISA (Agencji Unii Europejskiej ds. Cyberbezpieczeństwa) oraz certyfikacji cyberbezpieczeństwa w zakresie technologii informacyjno-komunikacyjnych oraz uchylenia rozporządzenia (UE) nr 526/2013 (akt o cyberbezpieczeństwie), Dz.U. L 151 z 7.06.2019, s. 15–69.
Rusch, H., Crimterdisciplinarity, „Journal of Institutional and Theoretical Economics”, 181(1), 2025, s. 33–37.
Sharma, V., Roney, S. H., Olaomo, O., Chapman, O., Fernández, C. A., Chang, M., Pursuing multifaceted-disciplinarity to enrich the future of justice in sustainability science, „iScience”, 27(8), 110439, 2024.
Sosińska-Kalata B., Klasyfikacja: struktury organizacji wiedzy, piśmiennictwa i zasobów informacyjnych, WSPB, Warszawa 2002, s. 145 i nast.
Suchorzewska A., Ochrona prawna systemów informatycznych wobec zagrożenia cyberterroryzmem, Wolters Kluwer, 2010.
Szmit M., Szmit A., O normatywnych definicjach cyberbezpieczeństwa, [w:] K. Załęski, P. Polko (red.), Bezpieczeństwo Polski w drugiej dekadzie XXI wieku, Akademia WSB, Dąbrowa Górnicza 2019, s. 113-122.
Szulc B. M., Metodologiczne i epistemologiczne dylematy nauk o bezpieczeństwie i nauk o obronności, [w:] K. Raczkowski, K. Żukrowska, M. Żuber (red.), Interdyscyplinarność nauk o bezpieczeństwie. Paradygmat. Wiedza. Demarkacja, Difin, Warszawa 2013, s. 21–22.
Terebiński B. A., The technical borders of cyberspace, „Wiedza obronna” 2023, Vol. 285 No. 4.
Ustawa z 30 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy o stanie wojennym oraz o kompetencjach Naczelnego Dowódcy Sił Zbrojnych i zasadach jego podległości konstytucyjnym organom Rzeczypospolitej Polskiej oraz niektórych innych ustaw, Dz.U. 2011 nr 222 poz. 1323.
Uchwała Centralnej Komisji Do Spraw Stopni i Tytułów z dnia 24 października 2005 r. w sprawie określenia dziedzin oraz dyscyplin naukowych i artystycznych, M.P. 2005 nr 79 poz. 1120.
Walczak M., Czy możliwa jest wiedza interdyscyplinarna?, „Zagadnienia naukoznawstwa” 1 (207), 2016, s.113.
Walczak M., Interdyscyplinarny charakter kulturoznawczego pojęcia kultury, „Człowiek i Społeczeństwo” t. XXXIX, 2015, s. 135-152.
Wilczek M., Decision-Making under Constraints: A Behavioral Economics Perspective on Cyber-Related Heuristics and Biases, (praca doktorska), Uniwersytet Gdański, 2024.
Zych J., Interdyscyplinarność badań w naukach o bezpieczeństwie, postulat czy konieczność?, [w:] Roman Ł., Krassowski K., Sagan S., Wróblewski D., Wykorzystanie nowoczesnych narzędzi informatycznych w identyfikacji zagrożeń, Wydawnictwo Wyższej Szkoły Gospodarki Euroregionalnej im. Alcide De Gasperi Józefowie, 2018, s.183-199.
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NoDerivatives 4.0 International License.
Stats
Number of views and downloads: 58
Number of citations: 0