Umorzenie należności oraz odroczenie terminu płatności i rozłożenie na raty płatności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne jako pomoc publiczna

Abstrakt

Artykuł poświęcony jest umarzaniu należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne oraz odroczeniu terminu płatności i rozłożeniu na raty należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych na podstawie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych jako formie pomocy publicznej stosowanej w sprawach indywidualnych. W obu przypadkach ustawodawca wprowadza konstrukcję uznania administracyjnego, co stanowi, że umorzenie, odroczenie terminu płatności i rozłożenie na raty należności z tytułu składek są traktowane jako potencjalnie tworzące pomoc. Możliwość umorzenia należności na podstawie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych istnieje w przypadku ich całkowitej nieściągalności oraz w szczególnych przypadkach, związanych głównie z trudną sytuacją życiową zobowiązanego. Szerszy zakres może mieć odroczenie terminu płatności należności i rozłożenie jej na raty, w stosunku do którego ustawodawca przyjmuje mniej restrykcyjne kryteria. Mimo tego, że analizowane umorzenia i ulgi mogą stanowić pomoc publiczną, z uwagi na niewielkie zastosowanie w praktyce trudno je traktować jako element polityki wspierania przedsiębiorców. Jest ono adresowane do wyjątkowych, szczególnych sytuacji i ma bardziej wymiar humanitarny niż gospodarczy.