Socio-political Divisions: Theoretical Theses
DOI:
https://doi.org/10.12775/HiP.2021.028Keywords
konflikt, podział społeczno-polityczny, teoria politykiAbstract
The article provides an overview of theoretical assumptions, which are crucial from the perspective of research aiming at characterization and explanation of socio-political divisions – its essence, structure, dynamics, and functions. It is an authorial attempt – based on the author’s experiences in the field of research on socio-political divisions – to meet the demand for condensed political science knowledge concerning divisions, which could serve as a starting point for research on these phenomena. The paper presents key theoretical theses on socio-political divisions, which are worth bearing in mind while organizing research on divisions, and which should be taken into account in the process of formulation of political theories. On the basis of the presented theses, divisions appear to be multidimensional socio-political phenomena of processual nature, having certain contextual sources, specific structure and features, character and dynamics, being fields of political meanings, as well as reflecting some important functions to social and political life.
References
Bartolini, S., Mair, P. (1990). Identity, Competition and Electoral Availability: The Stabilization of European Electorates, 1885–1985. Cambridge: Cambridge University Press.
Bojarowicz, T. (2005). New Axes of Political Cleavages in Poland after 2005. Regional Formation and Development Studies, 1(21), 6–15.
Bojarowicz, T. (2018). Koncepcje ideowe partii politycznych a podziały społeczno-polityczne w III RP. W: G. Radomski, M. Strzelecki, K. Sopolińska (red.). Rzeczpospolita w koncepcjach polskich partii i środowisk politycznych XX i XXI wieku (s. 169–180). Toruń: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika.
Bornschier, S. (2007). Social Structure, Collective Identities, and Patterns of Conflict in Party Systems: Conceptualizing the Formation and Perpetuation of Cleavages. Working Paper for ECPR Workshop Politicising Socio-Cultural Structures: Elite and Mass Perspectives on Cleavages. DOI: 10.5167/uzh-3048.
Bornschier, S. (2009). Cleavage Politics in Old and New Democracies. Living Reviews in Democracy, 1, 1–13.
Bornschier, S. (2010). Cleavage Politics and the Populist Right: The New Cultural Conflict in Western Europe. Philadelphia: Temple University Press.
Cześnik, M., Grabowska, M. (2017). Popękane polskie społeczeństwo jako pole badawcze – dane, fakty, mity. Przegląd Socjologiczny, 66, 9–43.
Cześnik, M., Kotnarowski, M. (2011). Nowy wymiar politycznego współzawodnictwa: Polska solidarna versus Polska liberalna. Studia Polityczne, 27, 129–158.
Deegan-Krause, K. (2010). Nowe wymiary rozłamu politycznego. W: H.-D. Klingemann (red.). Zachowania polityczne 2 (s. 130–155). Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
Enyedi, Z. (2005). The Role of Agency in Cleavage Formation. European Journal of Political Research, 44, 697–720. DOI: 10.1111/j.1475-6765.2005.00244.x.
Enyedi, Z. (2008). The Social and Attitudinal Basis of Political Parties: Cleavage Politics Revisited. European Review, 16(3), 287–304. DOI: 10.1017/S1062798708000264.
Evans, G. (2006). The Social Bases of Political Divisions in Post-Communist Eastern Europe. Annual Review of Sociology, 32, 245–270.
Górka, M. (2009). Kształtowanie się politycznych biegunów w polskim systemie partyjnym w latach 2005–2007. Politeja, 12, 57–74.
Grabowska, M. (2004). Podział postkomunistyczny. Społeczne podstawy polityki w Polsce po 1989 roku. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar.
Grabowska, M., Szawiel, T. (2003). Budowanie demokracji. Podziały społeczne, partie polityczne i społeczeństwo obywatelskie w postkomunistycznej Polsce. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
Heidar, K. (2003). Parties and Cleavages in the European Political Space. ARENA Working Paper, WP 03/7.
Klepka, R. (2013). Podziały elit politycznych jako kryterium periodyzacji okresu III RP. W: J. Sielski, J. Mizgalski, J. Jajduk (red.). Polska między przeszłością i przyszłością. Księga jubileuszowa dedykowana Profesorowi dr. hab. Janowi Walczakowi (s. 51–69). Częstochowa: Wydawnictwo im. S. Podobińskiego Akademii im. Jana Długosza.
Knutsen, O., Scarbrough, E. (1995). Cleavage Politics. W: J. van Deth, E. Scarbrough (red.). The Impact of Values (s. 492–523). Oxford: Oxford University Press.
Kriesi, H. (1998). The Transformation of Cleavage Politics. The 1997 Stein Rokkan Lecture. European Journal of Political Research, 33, 165–185.
Lipset, S.M. (1967). Party Systems and Voter Alignments: Cross-National Perspectives. New York: The Free Press.
Lipset, S.M., Rokkan, S. (1990). Cleavage Structures, Party Systems, and Voter Alignments. W: P. Mair (red.). The West European Party System. Oxford: Oxford University Press. Alternatywnie: Lipset, S.M., Rokkan S. (1995). Osie podziałów, systemy partyjne oraz afiliacje wyborców. W: J. Szczupaczyński (red.). Władza i społeczeństwo I (s. 89–122). Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar.
Markowski, R. (2000). Rozłamy socjopolityczne: o zamyśle klasyków, o tym, jak ich rozumiano, poprawiano i testowano. Studia Polityczne, 10, 7–43.
Markowski, R. (2006). Wybory 2005 – chaos czy restrukturyzacja systemu partyjnego. W: I. Słodkowska, M. Dołbakowska (red.). Wybory 2005. Partie i ich programy (s. 9–19). Warszawa: ISP PAN.
Markowski, R. (2011). Wybory parlamentarne 2007 roku – ciągły zamęt czy utrwalenie nowego rozłamu? Studia Polityczne, 27, 109–127.
Markowski, R. (2016). The Polish Parliamentary Election of 2015: A Free and Fair Election that Results in Unfair Political Consequences. West European Politics, 39(6), 1311–1322. DOI: 10.1080/01402382.2016.1177305.
Markowski, R., Stanley, B. (2016). Rozłamy socjopolityczne w Polsce: iluzja czy rzeczywistość? Studia Socjologiczne, 4, 17–40.
Obacz, P. (2017). Podział społeczno-polityczny w Polsce – wymiar aksjologiczny. Istota, konsekwencje, prognozy. W: E. Starzyńska-Kościuszko (red.). Wartości i wartościowanie we współczesnej humanistyce. I: perspektywa filozoficzna (s. 201–211). Olsztyn: Centrum Badań Europy Wschodniej Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie.
Obacz, P. (2018). Analiza sytuacyjna polskiego życia politycznego i społeczeństwa. Kilka uwag na temat wielości źródeł władzy w Polsce. W: A. Pytka, K. Maciąg (red.). Rozważania na temat kondycji polskiego społeczeństwa (s. 14–23). Lublin: Wydawnictwo Naukowe Tygiel.
Obacz, P. (2018). Podział „Polska solidarna – Polska liberalna” w świetle wybranych koncepcji pluralizmu politycznego. Kraków: Wydawnictwo Libron.
Obacz, P. (2020). Identyfikowanie śladów polityki rozłamowej w dokumentach ideowo-programowych partii politycznych: założenia metodologiczno-teoretyczne. Historia i Polityka, 31(38), 89–101. DOI: 10.12775/HiP.2020.006.
Obacz, P. (2021). Podział społeczno-polityczny w Polsce i jego przejawy w parlamentarnej kampanii wyborczej 2019 roku. W: P. Borowiec, A. Tyszkiewicz (red.). Kampania wyborcza 2019 roku. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.
Sitter, N. (2002). Cleavages, Party Strategy and Party System Change in Europe, East and West. Perspectives on European Politics and Society, 3(3), 425–451.
Studia Politologiczne, 2013, 29: tam zwł. artykuły A. Bejmy, M. Białousa, W. Łukowskiego, I. Sadowskiego.
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2021 Historia i Polityka
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NoDerivatives 4.0 International License.
Nicolaus Copernicus University fully respects the right to privacy and protection of personal data of all authors. The authors’ personal data is not used for commercial and/or marketing purposes.Stats
Number of views and downloads: 2087
Number of citations: 0
