O niedokończonej pracy Alfreda Kanieckiego
DOI:
https://doi.org/10.12775/SG.2025.01Ključne reči
Alfred Kaniecki, geografia historyczna, hydrologia, historia środowiskowa, geografiaApstrakt
Artykuł przedstawia sylwetkę i dorobek prof. Alfreda Kanieckiego, wybitnego hydrologa i geografa historycznego z Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu, oraz omawia Jego niedokończoną pracę dotyczącą warunków środowiskowych Polski w okresie kształtowania się państwowości. Analizuje koncepcje badacza, Jego podejście holistyczne i znaczenie dla rozwoju geografii historycznej, a także wyjaśnia okoliczności publikacji nieukończonego maszynopisu.
Reference
Źródła archiwalne
Archiwum Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu:
Akta osobowe Alfreda Kanieckiego, sygn. 267/24 (akta studenckie), 1221/87 (akta ogólne pracownicze obejmujące okres od 1 IX 1968 do 20 VI 2016 r.), 1219/206 (akta przewodu doktorskieego), 1219/213 (akta dot. habilitacji), 1219/216 (akta profesorskie).
A. Kaniecki, „Dynamika rzeki w świetle osadów trzech wybranych odcinków Prosny”, praca doktorska, 1974.
A. Kaniecki, „Żwiry i piaski Prosny między Grabowem a Wielowsią Klaszt.”, praca magisterska, 1965, sygn. 21950.
Opracowania
50-lecie Zakładu Hydrologii i Gospodarki Wodnej Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, red. A. Kaniecki, A. Baczyńska, Poznań 2010.
Chłapowski K., Granice i podziały administracyjne Królestwa Polskiego i Rzeczypospolitej Obojga Narodów w XV–XVIII wieku, „Studia Geohistorica”, 7, 2019, s. 163–189.
Choiński A., Alfred Franciszek Kaniecki (1941–2016), „Studia Geohistorica”, 4, 2016, s. 207–208.
Choiński A., Kaniecki A., Wody Ziemi, „Wielka encyklopedia geografii świata”, t. 4, Poznań 1996.
Crutzen P.J., Stoermer E.F., The „Anthropocene”, „IGBP Newsletter”, 41, 2000, s. 17–18.
Crutzen P.J., The „Anthropocene”, w: Earth System Science in the Anthropocene. Emerging Issues and Problems, red. E. Ehlers, T. Krafft, Berlin–Heidelberg 2006, s. 13–18.
Dorzecze Strumienia Junikowskiego. Stan obecny i perspektywy, red. A. Kaniecki, Poznań 1995.
Dzieje nauk geograficznych i geologicznych na Uniwersytecie w Poznaniu, t. 1: Historia, red. M. Marciniak i in., Poznań 2012.
Dzieje nauk geograficznych i geologicznych na Uniwersytecie w Poznaniu, t. 2: Biografie, red. M. Mariciniak i in., Poznań 2012.
Dziejowe przemiany stosunków wodnych na obszarach zurbanizowanych, red. A.T. Jankowski, A. Kaniecki, Poznań–Sosnowiec 1996.
Graf R., Kaniecki A., Darstellungsmethoden und ihre Verwendbarkeit für die Analyse der Umwelt-elemente in den Stadtplänen von Posen/Poznań aus dem 17. und 18. Jahrhundert, w: 13. Kartographiehistorisches Colloquium und 9. Dresdner Sommerschule für Kartographie: Dresden 2006, 20.–23. September 2006. Vorträge, Berichte, Posterbeiträge, red. M. Heinz, W.G. Koch, Bonn 2012 (Kartographische Bausteine, t. 34).
Graf R., Kaniecki A., Medyńska-Gulij B., Dawne mapy jako źródło informacji o wodach śródlądowych i stopniu ich antropogenicznych przeobrażeń, „Badania Fizjograficzne nad Polską Zachodnią. Seria A – Geografia Fizyczna”, 59, 2008, s. 11–27.
Hydrografia polska 1976–1980, red. A. Kaniecki, Poznań 1990.
Hydrologia regionalna i procesy hydrologiczne w zlewniach, red. A. Kaniecki, Poznań 1986.
Izdebski A., Czerwiński S., Jankowiak M., Danielewski M., Fiołna S., Gromig R., Guzowski P., Haghipour N., Hajdas I., Kołaczek P., Lamentowicz M., Marcisz K., Niebieszczański J., Sankiewicz P., Wagner B., Unbalanced Social-Ecological Acceleration Led to State Formation Failure in Early Medieval Poland, „Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America”, 122 (18), 2025, s. 1–12.
Kaniecki A. i in., System informacji przestrzennej – mapa hydrograficzna Polski w skali 1:50 000, w formie analogowej i cyfrowej. Wytyczne techniczne, K–3,6, Warszawa 1997.
Kaniecki A., 50-lecie Zakładu Hydrologii i Gospodarki Wodnej Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, w: 50-lecie Zakładu Hydrologii i Gospodarki Wodnej Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, red. A. Kaniecki, A. Baczyńska, Poznań 2010, s. 21–38.
Kaniecki A., Änderungen des Wasserhältnisse in Agrarräumen des Grosspolnischen Tieflandes, w: Geographische Landschaftsforschung in Agrarräumen und urbane Räumen methodische Ansätze u. Ergebnisse, t. 2: Tagung Physisch-Geographische Forschung im Agrarraum vom 5. bis 7. Mai 1987 in Halle (Saale), red. B. Reuter, S. Mücke, Halle (Saale) 1988 (Wissenschaftliche Beiträge der Martin-Luther-Universität, Halle-Wittenberg, 1988/29, Q 20), s. 54–59.
Kaniecki A., Atrakcyjność starych przekazów kartograficznych dla współczesnych badań środowiskowych, w: Informacja geograficzna w kształtowaniu i ochronie środowiska przyrodniczego, red. B. Medyńska-Gulij, L. Kaczmarek, Poznań 2007, s. 11–21.
Kaniecki A., Bajerlein Józef, w: Geografowie polscy. Słownik biograficzny, t. 1: A–J, red. A. Jackowski, K. Krzemień, I. Sołjan, Kraków 2018, s. 74–76.
Kaniecki A., Components Parts of the Total Runoff of the Wrześnica River, „Quaestiones Geographicae”, 9, 1986, s. 39–65.
Kaniecki A., Dynamika rzeki w świetle osadów trzech wybranych odcinków Prosny, Warszawa 1976.
Kaniecki A., Gospodarka ściekowa – stan czystości rzek Ołobok i Prosny, w: Problemy wodne miasta Kalisza, red. M. Żurawski, Warszawa 1973 (Dokumentacja Geograficzna”, zesz. spec.), s. 45–53.
Kaniecki A., Historical Changes of the Warta Channel Patterns within the Poznań Area, „Quaestiones Geographicae”, 15/16 (1989/90), 1993, s. 52–64.
Kaniecki A., Hydrologia obszarów lądowych, Poznań 2018.
Kaniecki A., Hydrologia, w: Dzieje nauk geograficznych i geologicznych na Uniwersytecie w Poznaniu, t. 1: Historia, red. M. Marciniak i in., Poznań 2012, s. 221–225.
Kaniecki A., Józef Bajerlein (1896–1976), w: Dzieje nauk geograficznych i geologicznych na Uniwersytecie w Poznaniu, t. 2: Biografie, red. M. Marciniak i in., Poznań 2012, s. 124–128.
Kaniecki A., Józef Bajerlein (20 III 1896–5 XII 1976), w: 50-lecie Zakładu Hydrologii i Gospodarki Wodnej Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, red. A. Kaniecki, A. Baczyńska, Poznań 2010, s. 9–12.
Kaniecki A., Kostrzewski A., Geografia i geologia na Wydziale Matematyczno-Przyrodniczym (1945–1951) – Geografia fizyczna, w: Dzieje nauk geograficznych i geologicznych na Uniwersytecie w Poznaniu, t. 1: Historia, red. M. Marciniak i in., Poznań 2012, s. 131–144.
Kaniecki A., Kostrzewski A., Nauki o Ziemi na Wszechnicy Piastowskiej i Uniwersytecie Poznańskim (1919–1939) – Geografia, w: Dzieje nauk geograficznych i geologicznych na Uniwersytecie w Poznaniu, t. 1: Historia, red. M. Marciniak i in., Poznań 2012, s. 83–98.
Kaniecki A., Kraska M., Mała retencja wodna w Wielkopolsce i jej uwarunkowania przyrodnicze, w: Ekologiczne aspekty melioracji wodnych, red. L. Tomiałojć, Kraków 1996, s. 123–140.
Kaniecki A., Michał Żurawski (1927–1985), w: Dzieje nauk geograficznych i geologicznych na Uniwersytecie w Poznaniu, t. 2: Biografie, red. M. Marciniak i in., Poznań 2012, s. 136–141.
Kaniecki A., Michał Żurawski (1927–1985), w: Hydrografia polska 1976–1980, red. A. Kaniecki, Poznań 1990, s. 7–9.
Kaniecki A., Michał Żurawski (29 IX 1927–5 XI 1985), w: 50-lecie Zakładu Hydrologii i Gospodarki Wodnej Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, red. A. Kaniecki, A. Baczyńska, Poznań 2010, s. 13–20.
Kaniecki A., Michał Żurawski 1927–1985, „Czasopismo Geograficzne”, 58 (3), 1987, s. 377–379.
Kaniecki A., Młyny wodne w dawnym Poznaniu i ich wpływ na przeobrażenie stosunków wodnych, „Acta Universitatis Nicolai Copernici, Geografia” (Nauki Matematyczno-Przyrodnicze, z. 103), 29, 1999, s. 337–346.
Kaniecki A., Modellforschungen der Grundwasserabflusses von Wrześnica, w: Modellierung in der Geographie. Bericht über ein wissenschaftliches Symposium der Sektion Geographie der Martin-Luther-Universität Halle-Wittenberg, vom 21.4. – 23.4. 1986 in Neudorf/Harz, red. J. Leykauf, Halle (Saale) 1987 (Wissenschaftliche Beiträge der Martin-Luther-Universität, Halle-Wittenberg, 1987/31, Q 19), s. 4–12.
Kaniecki A., Niemieckie opracowania ziem Wielkopolski, w: Dzieje nauk geograficznych i geologicznych na Uniwersytecie w Poznaniu, t. 1: Historia, red. M. Marciniak i in., Poznań 2012, s. 74–76.
Kaniecki A., Piaski Prosny między Grabowem a Wielowsią Klasztorną w świetle cyrkulacji poprzecznej wody, „Sprawozdania Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk”, 32 (2), 1968, s. 340–343.
Kaniecki A., Pojemność retencyjna i zmienność zasobów wodnych małej zlewni nizinnej. Na przykładzie dorzecza Wrześnicy, Poznań 1982.
Kaniecki A., Poznań. Dzieje miasta wodą pisane, Poznań 1993.
Kaniecki A., Poznań. Dzieje miasta wodą pisane, Poznań 2004 (Prace Komisji Historycznej – Poznańskie Towarzystwo Przyjaciół Nauk. Wydział Historii i Nauk Społecznych, t. 65; Prace Komisji Geograficzno-Geologicznej – Poznańskie Towarzystwo Przyjaciół Nauk. Wydział Matematyczno-Przyrodniczy, t. 36).
Kaniecki A., Problem odwodnienia Niziny Wielkopolskiej w ciągu ostatnich 200 lat i zmiany stosunków wodnych, w: Ochrona i racjonalne wykorzystanie zasobów wodnych na obszarach rolniczych w regionie Wielkopolski, red. A. Kosturkiewicz, Poznań 1991, s. 73–80.
Kaniecki A., Problemy metodyczne związane z badaniem przemian stosunków wodnych na obszarach zurbanizowanych, w: Dziejowe przemiany stosunków wodnych na obszarach zurbanizowanych, red. A.T. Jankowski, A. Kaniecki, Poznań–Sosnowiec 1996, s. 54–66.
Kaniecki A., Rozwój i dorobek nauk geograficznych, w: Dzieje nauk geograficznych i geologicznych na Uniwersytecie w Poznaniu, t. 1: Historia, red. M. Marciniak i in., Poznań 2012, s. 19–45.
Kaniecki A., Skoczylas J., Podróżnicy – geografowie i geolodzy, w: Dzieje nauk geograficznych i geologicznych na Uniwersytecie w Poznaniu, t. 1: Historia, red. M. Marciniak i in., Poznań 2012, s. 65–73.
Kaniecki A., The Influence of Anthropopressure on Water Relations in the Wielkopolska Lowland, „Geographia Polonica”, 68, 1997, s. 65–81.
Kaniecki A., Variation of the Grain-Size Composition of the Channel Deposits of a Reach of the Prosna against a Water Flow Model, „Quaestiones Geographicae”, 2, 1975, s. 61–79.
Kaniecki A., Woś A., Wydział Biologii i Nauk o Ziemi (1951–1984), w: Dzieje nauk geograficznych i geologicznych na Uniwersytecie w Poznaniu. Praca zbiorowa, t. 1: Historia, red. M. Marciniak i in., Poznań 2012, s. 153–200
Kaniecki A., Wydawnictwa specjalne – Mapa Hydrograficzna Polski w skali 1 : 50 000, w: Dzieje nauk geograficznych i geologicznych na Uniwersytecie w Poznaniu, t. 1: Historia, red. M. Marciniak i in., Poznań 2012, s. 317–319.
Kaniecki A., Zjawiska ekstremalne na obszarze Wielkopolski w okresie średniowiecza, w: Zmiany stosunków wodnych w czasach historycznych, woda – środowisko – zmiany, red. A. Kaniecki, A. Baczyńska, Poznań 2010 (Studia i Prace z Geografii i Geologii, nr 9), s. 103–113.
Kaniecki A., Zmiany stosunków hydrologicznych obszaru miasta Poznania w czasach historycznych, w: Geosystemy miast, red. T. Bartkowski, Poznań 1985, s. 168–175.
Kara M., Makohonienko M., Wielkopolska krainą grodów. Krajobraz kulturowy kolebki państwa polskiego w świetle nowych ustaleń chronologicznych, „Landform Analysis”, 16, 2011, s. 20–25.
Konopska B., Zapiski Komisji Geografii Historycznej PTH, „Studia Geohistorica”, 7, 2019, s. 145.
Kowalczyk-Heyman E., Toponomastyka w warsztacie badawczym geografii historycznej, „Studia Geohistorica”, 9, 2021, s. 148–174.
Lamentowicz M., Karpińska-Kołaczek M., Guzowski P., Izdebski A., Czerwiński S., Marcisz K., Gałka M., Łuców D.A., Słowiński M., Kołaczek P., Znaczenie wysokorozdzielczych wielowskaźnikowych (multi-proxy) badań paleoekologicznych dla geografii historycznej i historii gospodarczej, „Studia Geohistorica”, 7, 2019, s. 30–55.
Latałowa M., Gospodarka mezolityczna i początki rolnictwa na obszarze Polskiego Pobrzeża Bałtyku w świetle danych palinologicznych, w: Warsztaty archeobotaniczne – Igołomia 1990–1993, red. K. Wasylikowa, Kraków 1994 (Polish Botanical Studies. Guidebook Series, nr 11), s. 135–153.
Lisowski A., O miejscu geografii społeczno-ekonomicznej w geografii i systemie nauki, „Przegląd Geograficzny”, 84, 2012, 2, s. 171–198.
Lityńska-Zając M., Wasylikowa K., Przewodnik do badań archeobotanicznych. Vademecum Geobotanicum, Poznań 2005.
Makohonienko M., Płóciennik M., Papiernik P., Kittel P., Gałka M., Mroczkowska A., Apolinarska K., Okupny D., Panfil M., Kotrys B., Luoto T.P., Krąpiec M., Tyszkowski S., Environmental Changes during Mesolithic-Neolithic Transition in Kuyavia Lakeland, Central Poland, „Quaternary International”, 644–645, 2023, s. 196–221.
Mikroprzeszłość. Badania specjalistyczne w archeologii, red. A. Kurzawska, I. Sobkowiak-Tabaka, Poznań 2021.
Możliwości podpiętrzenia i regeneracji jeziora Łęgowskiego, red. H. Pawłat, Warszawa 1993 (Przegląd Naukowy Wydziału Melioracji i Inżynierii Środowiska SGGW, z. 3), s. 35.
Poczet rektorów Almae Matris Posnaniensis, red. T. Schramm, Poznań 2016.
Problemy z zagospodarowaniem Jeziora Łęgowskiego, red. L. Burchardt, Poznań 1996 (Idee Ekologiczne, t. 12, Seria Zeszyty, nr 6).
Richling A.Z., Solon J., Ekologia krajobrazu, Warszawa 2011.
Rutkowski H., [rec.] Jan Tyszkiewicz, Geografia historyczna. Zarys problematyki, Warszawa 2014, „Studia Źródłoznawcze”, 52, 2014, s. 186–189.
Słowiński M., Lamentowicz M., Łuców D., Barabach J., Brykała D., Tyszkowski S., Pieńczewska A., Śnieszko Z., Dietze E., Jażdżewski K., Obremska M., Ott F., Brauer A., Marcisz K., Paleoecological and Historical Data as an Important Tool in Ecosystem Management, „Journal of Environmental Management”, 236, 2019, s. 755–768.
Studia interdyscyplinarne nad środowiskiem i kulturą w Polsce, red. D. Makowiecki, Z. Kurnatowska, M. Makohonienko, Poznań 2007.
Szady B., [rec.] Jan Tyszkiewicz, Geografia historyczna. Zarys problematyki, Nauki Pomocnicze Historii. Seria Nowa, t. IV, Wydawnictwo DiG, Warszawa 2014, ss. 355, ryc., „Kwartalnik Historii Kultury Materialnej”, 64, 2016, 3, s. 387–398.
Takács-Sánta A., The Major Transitions in the History of Human Transformation of the Biosphere, „Human Ecology Review”, 11, 2004, s. 51–66.
Tobolski K., Holocene Vegetational Development Based on the Kluki Reference Site in the Gardno-Łeba Plain, „Acta Palaeobotanica”, 27 (1), 1987, s. 179–222.
Tyszkiewicz J., Geografia historyczna. Zarys problematyki, Warszawa 2014.
Waters C.N. i in., The Anthropocene is Functionally and Stratigraphically Distinct from the Holocene, „Science”, 351 (6269), 2016.
Wody powierzchniowe Poznania. Problemy wodne obszarów miejskich, t. 1–2, red. A. Kaniecki, J. Rotnicka, Poznań 1995.
Wrzesiński D., Alfred Franciszek Kaniecki, w: Geografowie polscy. Słownik biograficzny, t. 2: K–P, red. A. Jackowski, K. Krzemień, I. Sołjan, Kraków 2018, s. 641–642.
Wrzesiński D., Kaniecki Alfred Franciszek prof. dr hab. – geograf, hydrolog, w: Luminarze nauki Uniwersytetu Poznańskiego w latach 1919–2019, red. Z. Pilarczyk, Poznań 2019, s. 233–235.
Zmiany stosunków wodnych w czasach historycznych, woda – środowisko – zmiany, red. A. Kaniecki, A. Baczyńska, Poznań 2010 (Studia i Prace z Geografii i Geologii, nr 9).
Żurawski M., Kaniecki A., Ciesielski J., Drwal J., Jankowski A.T., Podlacha K., Schwartz A., Wytyczne techniczne K–3, 4, Mapa hydrograficzna w skali 1:50 000 (instrukcja), Warszawa 1985.
Żurawski M., Kaniecki A., Czerwińska D., Rotnicka J., Tomalak S., Ziętkowiak Z., Zaplecze wodne Poznania, z. I–XV, Poznań 1975–1977.
Downloads
Objavljeno
Kako citirati
Broj časopisa
Sekcija
Stats
Number of views and downloads: 13
Number of citations: 0
