Klasyczny reportaż podróżniczy jako forma propagandy politycznej oraz przekazu wiedzy o świecie i kulturze. Książki Arkadego Fiedlera o Madagaskarze

Adrian Uljasz

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/TSB.2018.013

Abstrakt


Tematem artykułu są książki Arkadego Fiedlera (1894 – 1985) o Madagaskarze, będące efektem dwóch podróży pisarza do tego afrykańskiego kraju, z lat 1937 – 1938 i 1965 - 1966: Jutro na Madagaskar! (1939 r.), Żarliwa wyspa Beniowskiego (1944 r.), Radosny ptak Drongo (1946 r.), Gorąca wieś Ambinanitelo (1953 r. i nowa redakcja z 2006 r.), Wyspa kochających lemurów (1957 r.), Madagaskar okrutny czarodziej (1969 r.). Autor opracowania omawia przekaz edukacyjny i propagandowy, konstruowany przez podróżnika w tych publikacjach w różnej rzeczywistości historyczno - politycznej, a także kwestię recepcji książek Fiedlera o Madagaskarze.  Opiera się głównie na reportażach pisarza i ich recenzjach. Uwzględnia też m.in. wspomnienia Fiedlera, jak również głosy osób, wypowiadających się na internetowych portalach czytelniczych.  Wykazuje, że książki Fiedlera dotąd wzbudzają zainteresowanie i emocje.


Słowa kluczowe


Fiedler Arkady; reportaż podróżniczy

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Arkady Fiedler, Poradnik bibliograficzny, opracowała U. Bzdawka, Poznań 1984.

Baker John Norman Leonard, Odkrycia i wyprawy geograficzne, tł. Jan Flis, Warszawa 1959.

Beniowski Maurycy, Pamiętniki, tł. Edward Kajdański, Warszawa 1995.

BT [Barbara Tylicka], Fiedler Arkady, ur. 1894 w Poznaniu, zm. 1985 tamże, [w:] Słownik literatury dziecięcej i młodzieżowej, red. Barbara Tylicka, Grzegorz Leszczyński, Wrocław,Warszawa, Kraków 2002, s. 116 - 117.

Budrewicz Olgierd, Madagaskar - pełen tajemnic, Warszawa 1986.

[Cejrowski W.], Kilka słów o zdjęciach, [w:] Arkady Fiedler, Madagaskar – gorąca wieś Ambinanitelo, opracowanie plastyczne Wojciech Cejrowski, Pelplin 2006, s. 349 – 350.

Centkiewicz Czesław Jacek, Lemury i dziewczyny, „Wiadomości Literackie” 1939, nr 4, s. 5.

Drążek Czesław, Błogosławiony Ojciec Jan Beyzm SJ. Posługacz trędowatych. Biografia, Kraków 2002.

Dyskant Józef Wiesław, Madagaskar 1942, Warszawa 2010.

E.G. [Ewa Głębicka], Fiedler Arkady (1894 – 1985), [w:] Współcześni polscy pisarze i badacze literatury. Słownik biobibliograficzny, red. Jadwiga Czachowska, Alicja Szałagan, t. drugi C - F, Warszawa 1994, s. 297 – 300.

Fiedler Arkady, Biada zwycięzcy! Z cyklu Gorąca wieś Ambinanitelo, „Wiadomości Polskie Polityczne i Literackie” 1940, nr 10, s. 3 [cz. 1].

Tenże, Gorąca wieś Ambinanitelo. Mimozy. Malgaski kogut, „Wiadomości Polskie Polityczne i Literackie” 1940, nr 28/29, s. 1 [cz. 2].

Tenże, Gorąca wieś Ambinanitelo. Owady się modlą. Kameleon, „Wiadomości Polskie Polityczne i Literackie” 1940, nr 31, s. 3 [cz. 3].

Tenże, Gorąca wieś Ambinanitelo. Wzgórze Beniowskiego. Barwna śmierć, „Wiadomości Polskie Polityczne i Literackie” 1940, nr 34, s. 2 [cz. 4].

Tenże, Gorąca wieś Ambinanitelo. Las jest moim przyjacielem. Pająki i modliszki, „Wiadomości Polskie Polityczne i Literackie” 1940, nr 38, a. 3 [cz. 5].

Tenże, Gorąca wieś Ambinanitelo. Duch Beniowskiego. Magia przyrody, „Wiadomości Polskie Polityczne i Literackie” 1941, nr 3, s. 2 [cz. 6].

Tenże, Gorąca wieś Ambinanitelo. Głodna krew, „Wiadomości Polskie Polityczne i Literackie” 1941, nr 5, s. 2 [cz. 5].

Tenże, Gorąca wieś Ambinanitelo. Wąż Ankoma, „Wiadomości Polskie Polityczne i Literackie” 1941, nr 8, s. 3 [cz. 8].

Fiedler Arkady, Gorąca wieś Ambinanitelo, Warszawa 1953.

Fiedler Arkady, Madagaskar – gorąca wieś Ambinanitelo, opracowanie plastyczne Wojciech Cejrowski, Pelplin 2006.

Fiedler Arkady, Jutro na Madagaskar!, Warszawa 1939.

Fiedler Arkady, Jutro na Madagaskar!, Wyd. 3, Warszawa 1940.

Fiedler Arkady, Kobiety mej młodości. Rzeczy wybrane, Poznań 1989.

Fiedler Arkady, Madagaskar okrutny czarodziej, Wyd. 3, Warszawa 1982.

Fiedler Arkady, Motyle mego życia. O wielkiej miłości i wielu miłostkach, Poznań 1983.

Fiedler Arkady, Radosny ptak Drongo, Lechtworth Herts, Lechtworth Print 1946.

Fiedler Arkady, Radosny ptak Drongo, „Przekrój” 1946, nr 78, s. 19 – 20.

Fiedler Arkady, Wiek męski – zwycięski, Poznań 1983.

Fiedler Arkady, Wyspa kochających lemurów, Wyd. 3, Warszawa 1986.

Fiedler Arkady, Zwierzęta mego życia. Rzeczy wybrane, Poznań 1985.

Fiedler Arkady, Żarliwa wyspa Beniowskiego, Lechtworth Printers Ltd, Lechtwoth Herts 1944.

Fiedler Arkady Radosław, Barwny świat Arkadego Fiedlera, Poznań 1977.

Fiołka Katarzyna, Fiedler, Warszawa 2011.

Giełżyński Wojciech, Fiedler znów z Madagaskaru, „Nowe Książki” 1969, nr 9, s. 597 – 598.

H.J. [Henryk Jezierski], Madagaskar dzisiaj, „Nasz Klub”1974, nr 10, s. 24.

Hulewicz Witold, Madagaskar Fiedlera, „Pion” 1939, nr 5, s. 5.

Jas [Paweł Jasienica], Odpowiadam czytelnikom, „Tygodnik Powszechny” 1946, nr 44, s. 12.

Jernas Oskar, Arkady Fiedler. Człowiek bez paszportu, Poznań 2013.

Jezierski Henryk, Madagaskar Fiedlera, „Książki dla Ciebie” 1972, nr 10 (dodatek do miesięcznika „Nasz Klub”), s. 22.

Kaden – Bandrowski Juliusz, „Jutro na Madagaskar”, „Gazeta Polska” 1939, nr 8, s. 12.

Kajdański Edward, Przedmowa tłumacza, [w:] Maurycy Beniowski, Pamiętniki, tł. Edward Kajdański, Warszawa 1995, s. [7] – 18.

Kozioł Dorota, Mój Madagaskar, Sandomierz 2011.

Kuffel Józef, Arkady Fiedler. Podróżnik i literat, Bydgoszcz, Puszczykowo 2012.

Lachnitt Walerian, Egzotyka, „Kultura” 1939, nr 18, s. 6.

Lepecki Mieczysław Bohdan, Madagaskar. Kraj. Ludzie. Kolonizacja, Warszawa 1938.

Marcinkowska Karolina, Od – tworzyć przeszłość. Kult czumba na Madagaskarze, Gdańsk 2016.

mn, Zacofane obyczaje Malgaszów, „Kuźnica” 1946, nr 42, s. 11.

Owsiany Tomasz, Tomek na czerwonej wyspie, zdjęcia Tomasz Owsiany, opracowanie plastyczne Wojciech Cejrowski, Pelplin 2013.

Polo Marco, Opisanie świata, tł. Anna Ludwika Czerny, wstępem i przypisami opatrzył Marian Lewicki, tł. przedmowy Umberto Eco Joanna Wajs, Warszawa 2010.

Portal internetowy biblionetka.pl [online] [dostęp 17 kwietnia 2018]. Dostępny w World Wide Web: http:// biblionetka.pl/book.aspx?id=4166.

Portal internetowy granice.pl. wszystko o literaturze [online] [dostęp 17 kwietnia 2018]. Dostępny w World Wide Web:http:/.granice.pl/ksiazka/madagaskar-goraca-wies-ambinanitelo/263143.

Portal internetowy lubimyczytac.pl [online] [dostęp 17 kwietnia 2018]. Dostępny w World Wide Web: http://lubimyczytac.pl/ksiazka/55900/madagaskar-okrutny-czarodziej.

Portal internetowy lubimyczytac.pl [online] [dostęp 17 kwietnia 2018]. Dostępny w World Wide Web: http://lubimyczytac.pl/ksiazka/56263/madagaskar-goraca-wies-ambinanitelo.

Portal internetowy lubimyczytac.pl [online] [dostęp 17 kwietnia 2018]. Dostępny w World Wide Web: http://lubimyczytac.pl/ksiazka/73611/jutro-na-madagaskar.

Portal internetowy lubimyczytac.pl [online] [dostęp 17 kwietnia 2018]. Dostępny w World Wide Web: http://lubimyczytac.pl/ksiazka/73636/radosny-ptak-drongo.

Portal internetowy lubimyczytac.pl [online] [dostęp 17 kwietnia 2018]. Dostępny w World Wide Web: http://lubimyczytac.pl/ksiazka/73645/zarliwa-wyspa-beniowskiego.

Portal internetowy lubimyczytac.pl [online] [dostęp 17 kwietnia 2018]. Dostępny w World Wide Web: http://lubimyczytac.pl/ksiazka/228626/wyspa-kochajacych-lemurow.

Portal internetowy nakanapie.pl. [online] [dostęp 17 kwietnia 2018]. Dostępny w World Wide Web: http://nakanapie.pl/madagaskar-goraca-wies-ambinanitelo-arkady-fiedler-ksiazka,394323.

Pruszyński Ksawery, Arkady Fiedler: „Jutro na Madagaskar”, Tow. [arzystwo] Wyd. [awnicze] Rój, Warszawa 1939, str. 280, „Kurier Literacko – Naukowy” 1939, nr 2, s. X - XI (dodatek do nr 9 „Ilustrowanego Kuriera Codziennego”).

Ratajczak Józef, Gdy Warta wpadała do Ukajali (szkice o Arkadym Fiedlerze), Poznań 1994.

Ratajski Lech, Afryka, Warszawa 1966.

Roszko Janusz, Fiedler – egzotyczny czarodziej?, „Życie Literackie” 1985, nr 16, s. 1, 13.

Sadkowski Wacław, Nowa powieść Konwickiego – Wybór słuchowisk literackich – Wspomnienia Michała Rusinka – Reportaże publicystyczne i literackie – „Antypowieść” Aragona, „Nowa Szkoła” 1970, nr 1, s. 50 – 51.

Strona internetowa Muzeum Arkadego Fiedlera w Puszczykowie [online] [dostęp 13 kwietnia 2018]. Dostępny w World Wide Web: http://fiedler.pl/.

Tylicka Barbara, Arkady Fiedler, Warszawa 1989.

Walkowska Wiesława, Podróże z Arkadym Fiedlerem, Warszawa 2014.

Wasita Ryszard, Przyjaciel Malgaszów i kanadyjskich sosen, „Nowa Kultura” 1954, nr 44, s. 6.

Wojt, Stołeczne szmery, „Przekrój” 1947, nr 115, s. [16].








ISSN 2080-1807 (print)
ISSN 2392-1633 (online)

Partnerzy platformy czasopism