A Philosophy of Dialogue as an Anthropology. In the Circle of Buber’s Ideas

Piotr Domeracki

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/RF.2020.026

Abstrakt


Dialogical thinking is a compositum of three stratums: anthropological, ethical, and theological (otherwise known as metaphysical). The distinguished meaning of the former is associated with the primacy of what Martin Buber calls “the problem of man”. It also encompasses moral and metaphysical issues. A human, however, is not absolutized here, but is the starting point and destination of the dialogue thought. It appears therefore it cannot be considered a pure (or typical) anthropology. It is rather a kind of anthropoethics and anthropotheology (theology of man and anthropology of God). An interesting example of such an approach is Buberian dialogue. In this article I argue for the possibility of interpreting it as an anthropology.


Słowa kluczowe


Philosophy of dialogue; Martin Buber; philosophical anthropology; ethics; metaphysics; human; God; dialogue

Pełny tekst:

PDF (English)

Bibliografia


Bittner Ireneusz. 2000. Filozofia człowieka. Zarys dziejów i przegląd stanowisk. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.

Böhme Gernot. 1998. Antropologia filozoficzna. Ujęcie pragmatyczne (Wykłady z Darmstadt), transl. Piotr Domański. Warszawa: Wydawnictwo Instytutu Filozofii i Socjologii PAN.

Buber Martin. 2004. Droga człowieka według nauczania chasydów, transl. Gwido Zlatkes. Warszawa: „Cyklady”.

Buber Martin. 1986. Opowieści chasydów, transl. Paweł Hertz. Poznań: W drodze.

Buber Martin. 1993. Problem człowieka, transl. Jan Doktór. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Darowski Roman. 2015. Filozofia człowieka: zarys problematyki. Antologia tekstów. Edition 4, modified and complemented. Kraków: Akademia Ignatianum – Wydawnictwo WAM.

Doktór Jan. 1993. “Wprowadzenie”. In: Martin Buber, Problem człowieka, transl. Jan Doktór. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Filek Jacek. 2019. “Nowe myślenie a utrata dualisu. Przyczynek do filozofii dialogu”. Ruch Filozoficzny 75 (3): 15–23.

Galarowicz Jan. 2020. Antropodramatyka. Giganci filozofii człowieka. Kraków: Wydawnictwo Petrus.

Glinkowski Witold Piotr. 2018. Człowiek. Filozoficzne wyzwanie. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.

Glinkowski Witold Piotr. 2011. Człowiek – istota spoza kultury. Dialogika Martina Bubera jako podstawa antropologii filozoficznej. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.

Glinkowski Witold Piotr. 2013. “Człowiek – istota spoza kultury”. In: Dialog wiary z nauką i kulturą. Eds. Barbara Bogołębska, Monika Worsowicz, 113–124. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.

Glinkowski Witold Piotr. 2017. “Deskryptywność i normatywność – horyzonty dialogicznej wizji człowieka”. Filozofia Publiczna i Edukacja Demokratyczna 6 (1): 33–52, DOI: 10.14746/fped.2017.6.1.3.

Glinkowski Witold Piotr. 2017. “Franza Rosenzweiga eksplikacja Boskiej antropologii”. In: Bóg – Człowiek – Świat. Szkice z myśli filozoficznej Franza Rosenzweiga. Ed. Dominika Jacyk, 81–104. Wrocław: Wydawnictwo Chronicon.

Glinkowski Witold Piotr. 2005. Imię filozofii. Przyczynek do filozofii dialogu. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.

Glinkowski Witold Piotr. 2014. “Kim są uczestnicy Buberowskiego dialogu?”. Analiza i Egzystencja 26: 43–59.

Glinkowski Witold Piotr. 2007. “Martina Bubera pozakulturowa koncepcja człowieka”. In: Poznać człowieka. Księga jubileuszowa na siedemdziesiąte urodziny Profesora Adama Węgrzeckiego. Scientific eds. Janina Filek, Kazimierz Sosenko, 63–78. Kraków: Instytut Myśli Józefa Tischnera.

Glinkowski Witold Piotr. 2001. “Pomiędzy Ja i Ty. Martina Bubera perspektywa filozoficznej antropologii”. In: Rozum w dziejach. Księga jubileuszowa profesora Ryszarda Panasiuka. Eds. Witold P. Glinkowski, Adam Nowaczyk, Józef Piórczyński, 273–284. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.

Glinkowski Witold Piotr. 2016. “Problem człowieka a problematyczność filozofii”. In: Filozofia 2.0. Diagnozy i strategie. Scientific eds. Maciej Soin, Przemysław Parszutowicz, 149–162. Warszawa: Wydawnictwo Instytutu Filozofii i Socjologii PAN.

Glinkowski Witold Piotr. 2003. Wolność ku nadziei. Spotkanie z myślą ks. Józefa Tischnera. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.

Heidegger Martin. 1989. Kant a problem metafizyki, transl. Bogdan Baran. Warszawa: PWN.

Heschel Abraham Joshua. 2014. Kim jest człowiek?, transl. Katarzyna Wojtkowska. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.

“Immanuela Kanta logika. Podręcznik do wykładów wydany (po raz pierwszy) przez Gottloba Benjamina Jäschego”. 2002, transl. dr Zygmunt Zawirski, Filo-Sofija 1 (2): 131–164.

Jędraszewski Marek. 1991. Antropologia filozoficzna. Prolegomena i wybór tekstów. Poznań: Księgarnia św. Wojciecha.

Kowalczyk Stanisław. 2002. Zarys filozofii człowieka. Sandomierz: Wydawnictwo Diecezjalne.

Krajewski Stanisław. 2014. “Abraham Joshua Heschel o naszym człowieczeństwie”. In: Abraham Joshua Heschel. Kim jest człowiek?, transl. Katarzyna Wojtkowska, 7–16. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.

Möller Joseph. 1969. Człowiek w świecie. Zarys antropologii filozoficznej, transl. Michał Kaczmarkowski. Paris: Éditions du Dialogue.

Plessner Helmuth. 1988a. “Homo absconditus”, transl. Zdzisław Krasnodębski. In: Helmuth Plessner, Pytanie o conditio humana. Wybór pism. Introduction, selected and edited by Zdzisław Krasnodębski, transl. Małgorzata Łukasiewicz, Zdzisław Krasnodębski, Andrzej Załuska, 107–121. Warszawa: PIW.

Plessner Helmuth. 1988b. “O tym, co ludzkie i nieludzkie”, transl. Andrzej Załuska. In: Helmuth Plessner, Pytanie o conditio humana. Wybór pism. Introduction, selected and edited by Zdzisław Krasnodębski, transl. Małgorzata Łukasiewicz, Zdzisław Krasnodębski, Andrzej Załuska, 254–263. Warszawa: PIW.

Plessner Helmuth. 1988c. “Pytanie o conditio humana”, transl. Małgorzata Łukasiewicz. In: Helmuth Plessner, Pytanie o conditio humana. Wybór pism, Introduction, selected and edited by Zdzisław Krasnodębski, transl. Małgorzata Łukasiewicz, Zdzisław Krasnodębski, Andrzej Załuska, 29–106. Warszawa: PIW.

Rosenzweig Franz. 1998. “Nowe myślenie – Kilka uwag ex post do Gwiazdy Zbawienia”. In: Franz Rosenzweig, Gwiazda Zbawienia, transl. Tadeusz Gadacz, 659–689. Kraków: Znak.

Siemianowski Antoni. 2005. Antropologia filozoficzna. Wyd. 2. Gniezno: Wydawnictwo Gaudentinum.

Siemianowski Antoni. 2009. Człowiek z człowiekiem. Z badań nad istotą życia wspólnotowego. Gniezno: Wydawnictwo Gaudentinum.

Stawnicka-Zwiahel Elżbieta. 2014. Stworzeni do relacji. Dialogiczne inspiracje Martina Bubera. Toruń: Wydawnictwo Adam Marszałek.

Tarnowski Janusz. 1980. “Problem komunikacji interpersonalnej w katechezie dorosłych”. Śląskie Studia Historyczno-Teologiczne 1: 43–58.

Tischner Józef. 2017. Inny. Eseje o spotkaniu. Kraków: Wydawnictwo Znak.

Valverde Carlos. 1998. Antropologia filozoficzna, transl. Grzegorz Ostrowski. Poznań: Pallotinum.

Węgrzecki Adam. 2014. Wokół filozofii spotkania. Kraków: Wydawnictwo WAM.

Wieczorek Krzysztof. 1990. Dwie filozofie spotkania. Konfrontacja myśli Józefa Tischnera i Andrzeja Nowickiego. Katowice: Uniwersytet Śląski.


Refbacks

  • There are currently no refbacks.


ISSN 0035-9599 (print)  
ISSN 2545-3173 (online)

Partnerzy platformy czasopism