Postulat umiaru w koncepcji postwzrostu i dewzrostu
DOI:
https://doi.org/10.12775/RF.2025.009Słowa kluczowe
umiar, roztropność, ograniczenie, bariery ekologiczne, dewzrost, postwzrostAbstrakt
Celem artykułu jest analiza roli umiaru w debacie na temat dewzrostu i postwzrostu. W nawiązaniu do prac Serge Latouche’a oraz Tima Jacksona przybliżono, w jakim kontekście pojawia się umiar w refleksji poświęconej zmianom klimatycznym, kryzysowi środowiskowemu, problematyce odejścia od wzrostu. W toku rozważań doprecyzowano, że umiar w postwzroście oznacza odejście od paradygmatu wzrostu gospodarczego, ograniczenie produkcji i konsumpcji, zmniejszenie kosztów środowiskowych, zwrot w kierunku dobrowolnej prostoty oraz symbiotyczną równowagę w relacji człowieka z przyrodą.
Bibliografia
Arystoteles. 2012. Etyka nikomachejska, przeł. Daniela Gromska. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
Bińczyk Ewa. 2023. Uspołecznienie antropocenu. Toruń: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika.
Crownshaw Timothy. 2019. „Over the Horizone: Exploring the Conditions of a Past-Growth World”. Anthropocene Review 6: 117-141.
Czepkiewicz Michał, Piotr Morawski, Weronika Parfianowicz, Jakub Rok, Robert Skrzypczyński. 2020. „Jak rozmawiać o dezroście i postwzroście?”. Czas kultury. Dewzrost: Polityka umiaru 3: 63-65.
Hardt Lukas, Daniel W. O’Neill. 2017. „Ecological Macroeconmic Models: Assesing Current Developments”. Ecological Economics 134: 198-211.
Jackson Tim. 2005. „Live Better by Consuming Less? Is There a „Double Dividend” in Sustainable Consumption?”. Journal of Industrial Ecology 9: 19-35.
Jakcson Tim. 2015. Dobrobyt bez wzrostu, przeł. Marcin Polakowski. Toruń: Wydawnictwo Uniwersytetu Mikołaja Kopernika.
Jackson Tim. 2023. Postwzrost. Życie po kapitalizmie, przeł. Ewa Bińczyk, Janusz Grygieńć. Toruń: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika.
Jaśtal Jacek. 2006. „Etyka cnót wobec wyzwań etyki środowiskowej: spór o granice uniwersalistycznego dyskursu etycznego”. Diametros 9: 34-50.
Kallis Giorgios, Federico Demaria, Giacomo D’Alisa.2020. „Wprowadzenie: Dewzrost”. W: Dewzrost. Słownik nowej ery, red. Giacomo D’Alisa i in.. 34-59. Łódź: LangeL-Łucja Lange.
Laertios Diogenes. 2006. Żywoty i poglądy słynnych filozofów, przeł. Irena Krońska. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
Latouche Serge. 2009. Farewell to Growth, trans. David Macey. Cambridge: Polity Press.
Latouche Serge. 2020. „Dekolonizacja wyobraźni”. W: Dewzrost. Słownik nowej ery, red. Giacomo D’Alisa i in.. 116-120. Łódź: LangeL-Łucja Lange.
Meadows Donella H., Dennis L. Meadows, Jorgen Randers, William W. Behrens. 1973. Granice wzrostu. Raport Klubu Rzymskiego. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Ekonomiczne,.
Ripa Cesare. 2010. Ikonologia, przeł. Ireneusz Kania. Kraków: Towarzystwo Autorów i Wydawców Prac Naukowych UNIVERSITAS.
Scruton Roger. 2017. Zielona rewolucja. Jak poważnie myśleć o naszej planecie, przeł. J. Grzegorczyk, R. Wierzchosławski. Poznań: Wydawnictwo Zysk i S-ka.
Skrzypczyński Robert. 2020. „Postwzrost, dewzrost, awzrost. Polska terminologia dla różnych wariantów przyszłości bez wzrostu”. W: Czas kultury. Dewzrost: Polityka umiaru 3: 7-13.
Źródła internetowe
Hickel Jason. „Postwzrost: gospodarka radykalnej obfitości”, przeł. Katarzyna Byłów. Krytyka polityczna, 28.01.2019. Dostęp 18.08.2024. https://krytykapolityczna.pl/gospodarka/postwzrost-hickel.
Reichel André. „Postgrowth and Degrowth”. Dostęp: 11.09.2024. https://andrereichel.de/2016/03/11/postgrowth-and-degrowth.
Pobrania
Opublikowane
Jak cytować
Numer
Dział
Licencja
Prawa autorskie (c) 2025 Iwona Stachowska
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Statystyki
Liczba wyświetleń i pobrań: 72
Liczba cytowań: 0
