Sychta, Lorentz, Samp and Others. Kashubian Sources in Polish Folk Demonologies
DOI:
https://doi.org/10.12775/LL.1.2.2026.011Abstract
The discussion presents the most important studies on Kashubian folk demonology, and also points to publications that raise certain substantive concerns.
References
Baranowski, B. (1981). W kręgu upiorów i wilkołaków. Demonologia słowiańska. Wydawnictwo Łódzkie.
Baranowski, B. (2019). W kręgu upiorów i wilkołaków. Replika.
Berka, A. (ps. L. Biskupskiego) (1891). Słownik kaszubski porównawczy. Druk Józefa Jeżyńskiego.
Białczyński, Cz. (1993). Stworze i zdusze, czyli starosłowiańskie boginki i demony. Leksykon. Wydawnictwo Kraina Księżyca.
Białczyński, Cz. (2000). Mitologia słowiańska. Księga Tura. Wydawnictwo Baran i Suszczuński.
Białczyński, Cz. (2013). Mitologia słowiańska. Księga Ruty. Słowiańskie Slovo.
Bobrowski, J., Wrona M. (2017). Mitologia słowiańska. Bosz.
Brückner, A. (1924). Mitologja polska. Studium porównawcze. Instytut Wydawniczy „Bibljoteka Polska”.
Brückner, A. (2022). Mitologia słowiańska i polska. Replika.
Ceynowa, J. (1985). Dobro zwycięża. Legendy z Kaszub i Pomorza. Zrzeszenie Kaszubsko-Pomorskie Zarząd Główny
Drzeżdżon, R. (2023). Demony kaszubskie. Wydawnictwo Region.
Gieysztor, A. (1982). Mitologia Słowian. Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe.
Gòłąbk, E. (2021). Słowińsczé tekstë Friedricha Lorentza pòdóné w dzysczasny kaszëbiznie i pò pòlsku. Zrzeszenie, Oddział Banino.
Gulgowski, I. / Seefried-Gulgowski, E. (2012). Von einem unbekannten Volke in Deutschland. Ein Beitrag zur Volks – und Landeskunde der Kaschubei / O nieznanym ludzie w Niemczech. Przyczynek do ludoznawstwa i krajoznawstwa Kaszub (przeł. M. Darska-Łogin). Instytut Kaszubski.
Hilferding, A. (1965). Ostatki Słowian na południowym brzegu Bałtyckiego Morza (przeł. O. Kolberg). W: O. Kolberg, Dzieła wszystkie (t. 39: Pomorze, s. 305–452). Polskie Towarzystwo Ludoznawcze.
Hilferding, A. (1989). Resztki Słowian na południowym wybrzeżu Morza Bałtyckiego (przeł. N. Perczyńska). Zrzeszenie Kaszubsko-Pomorskie Oddział Gdański.
Kalinowski, D. (2018). Bestiariusz pomorski. Wydawnictwo Region.
Kolberg, O. (1965), Dzieła wszystkie (t. 39: Pomorze). Polskie Towarzystwo Ludoznawcze.
Kosiński, T. (2019). Bogowie Słowian. Bóstwa, biesy i junacy. Bellona.
Kukier, R. (1968). Kaszubi bytowscy. Zarys monografii etnograficznej. Wydawnictwo Morskie.
Labuda, A. (1977–1978). Naji dëchë. Pomerania, 1977(2), 28–30; 1977(3), 41–43; 1977(4), 32–34; 1977(5), 51–53; 1977(6), 55–56; 1978(1), 50–51; 1978(2), 47–48.
Labuda, G. (1979). Mitologia i demonologia w słownictwie, w bajkach, baśniach i legendach kaszubskich. W: T. Bolduan (red.), Materiały sesji naukowej pt. „Świat bajek, baśni i legend kaszubskich” (s. 5–63). Muzeum Piśmiennictwa i Muzyki Kaszubsko-Pomorskiej w Wejherowie.
Labuda, A. (2008). Bògòwie i dëchë naj przodków (przëłożënk do kaszëbsczi mitologii). Biblioteka Publiczna Gminy Wejherowo im. Aleksandra Labudy w Bolszewie, Urząd Gminy Wejherowo.
Labuda, A. (2011). Bògòwie i dëchë naj przodków (przëłożënk do kaszëbsczi mitologii) / Bogowie i duchy naszych przodków (przyczynek do kaszubskiej mitologii) (przeł. J. Labudda). Biblioteka Publiczna Gminy Wejherowo im. Aleksandra Labudy w Bolszewie, Urząd Gminy Wejherowo.
Lorentz, F. (1905). Slovinizische Texte. Vtoroy Otdel Imperatorskoy Akademii Nauk.
Lorentz, F. (1913). Teksty pomorskie, czyli słowińsko-kaszubskie (z. 1). Akademia Umiejętności.
Lorentz, F. (1914). Teksty pomorskie, czyli słowińsko-kaszubskie (z. 2). Akademia Umiejętności.
Lorentz, F. (1924). Teksty pomorskie (kaszubskie). Polska Akademia Umiejętności.
Lorentz, F. (2014). Zarys etnografii kaszubskiej. Wydawnictwo Region.
Lorentz, F., Fischer A., Lehr-Spławiński T. (1934). Kaszubi. Kultura ludowa i język. Wydawnictwa Instytutu Bałtyckiego.
Łęgowski, J. (2021). Materiały etnograficzne z Pomorza Gdańskiego. Kaszuby – Kociewie – Powiśle. Wydawnictwo Region.
Łęgowski-Nadmorski, J. (ps. J. Łęgowskiego) (1925). Bóstwa i wierzenia religijne Słowian lechickich. Roczniki Towarzystwa Naukowego w Toruniu, 32, 18–102.
Mielczewska, A. (2001). Krasnoludki i podziemni w dawnym folklorze Pomorza. W: W. Łysiak (red.), Życie dawnych Pomorzan (t. 1, s. 143–152). Muzeum Zachodnio-Kaszubskie w Bytowie, Instytut Etnologii i Antropologii Kulturowej UAM.
Namorski dr (ps. J. Łęgowskiego) (1892). Kaszuby i Kociewie. Język, zwyczaje, przesądy, podania, zagadki i pieśni ludowe w północnej części Prus Zachodnich. Dziennik Poznański.
Necel, A. (1975). Demony, purtki, stolemy. Baśnie kaszubskie. Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza.
Obracht-Prondzyński, C. (red.) (2020). Gniazdo gryfa. Słownik kaszubskich symboli, pamięci i tradycji kultury. Instytut Kaszubski.
Odyniec, W. (1985). Życie i obyczaje ludu pomorskiego w XVII i XVIII wieku. Wstęp do etnografii historycznej Kaszub z XVI–XVII wieku. Zrzeszenie Kaszubsko-Pomorskie Oddział Miejski w Gdańsku.
Ostrowska, R., Trojanowska I. (1962). Bedeker kaszubski. Wydawnictwo Morskie.
Patock, J. (1931). Zwyczaje żniwiarskie na Kaszubach. Od Naszego Morza. Ilustrowane czasopismo o morzu i Pomorzu, 16, 388–390.
Pełka, L. J. (1987). Polska demonologia ludowa. Iskry.
Pełka, L. J. (2020). Polska demonologia ludowa. Replika.
Perszon, J. (1999). Na brzegu życia i śmierci. Zwyczaje, obrzędy oraz wierzenia pogrzebowe i zaduszkowe na Kaszubach. Towarzystwo Naukowe KUL.
Podgórska, B., Podgórski, A. (2000). Encyklopedia demonów. Diabły, diabełki, jędze, skrzaty, boginki… i wiele innych. Wydawnictwo Astrum.
Podgórska, B., Podgórski, A. (2005). Wielka księga demonów polskich. Leksykon i antologia demonologii ludowej. Wydawnictwo Kos.
Podgórska, B., Podgórski, A. (2011). Mitologia śląska, czyli przywiarki ślónskie. Leksykon i antologia śląskiej demonologii ludowej. Wydawnictwo Kos.
Ramułt, S. (1893). Słownik języka pomorskiego, czyli kaszubskiego. Wydawnictwo Akademii Umiejętności.
Samp, J. (1972). Pławienie wiedźmy, czyli diabeł na powrozie. Litery. Miesięcznik społeczno-kulturalny Wybrzeża, 10, 28–29.
Samp, J. (1981). Droga na sabat. Wydawnictwo Morskie.
Samp, J. (1984). Smętek. Studium kreacji literackich. Wydawnictwo Morskie.
Samp, J. (1987). Z woli morza. Bałtyckie mitopeje. Zrzeszenie Kaszubsko-Pomorskie Oddział Gdański.
Samp, J. (2009). Mitopeje Pobrzeża Bałtyku. Wydawnictwo Marpress.
Schramke, G. J. (red.) (2008). W wieczornej mgle. Niesamowite opowieści z Kaszub. Ze Słownika Sychty / W wieczórny dôce. Niestwòrzoné pòwiôstczi z Kaszëbsczi. Ze Słowôrza Zëchtë. Wydawnictwo Region.
Schramke, G. J. (2014). Bestiariusz słowiańsczi, to je… pòlsczi. Pomerania. Miesięcznik społeczno-kulturalny, 3, s54–55.
Seefried-Gulgowski, E. (ps. I. Gulgowskiego) (1911). Von einem unbekannten Volke in Deutschland. Ein Beitrag zur Volks – und Landeskunde der Kaschubei. Deutsche Landbuchhandlung B.m.b.H.
Skôrb Kaszébsko-Słovjnsczjé móvé. Prace Floriana Ceynowy (1985). Muzeum Piśmiennictwa i Muzyki Kaszubsko-Pomorskiej w Wejherowie, Oddział Zrzeszenia Kaszubsko-Pomorskiego w Wejherowie.
Stelmachowska, B. (1933). Rok obrzędowy na Pomorzu. Wydawnictwa Instytutu Bałtyckiego.
Sychta, B. (1957). Kaszubskie nazwy diabła (Wyjątki ze słownika kaszubskiego). Język Polski. Organ Towarzystwa Miłośników Języka Polskiego, 1, 28–44.
Sychta, B. (1967–1976). Słownik gwar kaszubskich na tle kultury ludowej (t. 1–7). Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wydawnictwo PAN.
Świrko, S. (red.) (1976). W krainie Gryfitów. Podania, legendy i baśnie Pomorza Zachodniego. Wydawnictwo Poznańskie.
Treder, J. (red.) (2000). Kaszubi. Wierzenia i twórczość. Ze Słownika Sychty. Oficyna Czec.
Zych, P., Vargas, W. (2012). Bestiariusz słowiański. Rzecz o skrzatach, wodnikach i rusałkach. Bosz.
Zych, P., Vargas, W. (2016). Bestiariusz słowiański. Część druga. Rzecz o biziach, kadukach i samojadkach. Bosz.
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 Grzegorz Schramke

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NoDerivatives 4.0 International License.
1. The authors give the publisher (Polish Ethnological Society) non-exclusive license to use the work in the following fields:a) recording of a Work / subject of a related copyright;
b) reproduction (multiplication) Work / subject of a related copyright in print and digital technique (ebook, audiobook);
c) marketing of units of reproduced Work / subject of a related copyright;
d) introduction of Work / object of related copyright to computer memory;
e) dissemination of the work in an electronic version in the formula of open access under the Creative Commons license (CC BY - ND 3.0).
2. The authors give the publisher the license free of charge.
3. The use of the work by publisher in the above mentioned aspects is not limited in time, quantitatively nor territorially.
Stats
Number of views and downloads: 8
Number of citations: 0